Кіріспе

Рим мифологиясында Стерквилинус – сондай-ақ Стеркутус және Стеркулиус деп те аталатын – иіс құдайы. Ол Пикумнға тең болуы мүмкін. Ларусс мифология энциклопедиясында бұл есім Стеркутий деп берілген, ол Сатурнның псевдонимі, оның астында ол егістіктерді тыңайтуды қадағалаған. Sterquilinus атауы латынша stercus сөзінен шыққан, яғни «тыңайтқыш» немесе «қоңыр» деген мағынаны білдіреді. Атауы жаңсақ түсініктерді болдырмау үшін өзгертілген. Ерте римдіктер аграрлық өркениет болған және олардың құдайларының бастапқы пантеоны – грек үлгілеріне бейімделген кейінгілерінен өзгеше – Помона, Церес, Флора, Деа Диа сияқты тұлғалармен ауылдық сипатқа ие болған; сондықтан органикалық тыңайтудың негіздерін қадағалайтын құдай болуы заңды. Стерквилинус негізінен тыңайтқышты ауыл шаруашылығы процестерінде қолдануды үйреткен. Ол тек нәжіс құдайы емес еді, сонымен қатар канализация да оның қарауында болған. Кейінгі заманғы жазушылар Стерквилинус/Стеркулиус және басқа да «жерге байланысты» ежелгі құдайлардың маңыздылығын, кейде моральдық наразылықпен, кеңейтіп, әңгімелеген. 1836 жылы жарық көрген «Өсімдіктер энциклопедиясының» редакторының бірі Стеркулиус – stercus, яғни нәжіс сөзінен шыққан, дәретхана құдайы екенін айтқан. Француз авторы римдіктердің, жалған діндерге табынудың ақымақтығында, ең арсыз заттар мен ең жек көрінетін іс-әрекеттерді құдайландыруға ұласқанын дұрыс атап өткен. Оларда Стеркулий, Крепит, Приап және Кака, Пертунда сияқты құдайлар мен құдайыштар болған.

Популярлы мәдениет сілтемелері

Стеркулиус "Бейбітшілік, махаббат және түсіністік" (1992) эпизодында, "Бивис және Бэтхедтің" екінші пилоттық бөлімінде, монстр жүк көлігімен қиратылған дәретханадан оның рухы көтерілді; оны Бэтхед дұрыс таныды.