Кіріспе

Дербишир / Чешир / Үлкен Манчестердегі канал, Англия, Ұлыбритания.

Пик Форест каналы – Англияның солтүстігіндегі, 7 фут (2 метр) ені бар, шлюздермен жабдықталған жасанды су жолы. Оның ұзындығы 24 километрді құрайды және Англия мен Уэльстің ішкі су жолдары желісінің бөлігі болып табылады.

Жалпы сипаттама

Канал екі деңгейлі учаскеден тұрады, олар 16 шлюздермен бөлінген, бұл шлюздер каналды 1 миль (2 км) қашықтықта 209 футқа (64 метрге) көтереді. Каналдың екі учаскесіне әдетте Жоғарғы Пик Орман каналы және Төменгі Пик Орман каналы деп аталады. Бұл атаулардың тарихи тұрғыдан қолданылғанына дәлел жоқ болса да, Төменгі Пик Орман каналы атауы 1983 жылғы Британ су жолдары заңында қолданылды, ол каналдың төменгі бөлігін круиздік су жолы ретінде қайта жариялады.

Бағыт

Төменгі Пик Орман каналы Үлкен Манчестердегі Дукинфилдтегі Дукинфилд тоғысынан оңтүстікке қарай басталады, онда ол Там акведукының оңтүстік жағындағы Эштон каналымен қосылады. Ньютон, Хайд, Вудли, Бредбери және Ромили арқылы өтіп, Марпл акведукымен Гойт өзенін кесіп, теміржолдың Марпл виадугының қасында Марпл шлюздерінің табанына дейін 11 км (6.9 миль) қашықтыққа жетеді. Айналасы көбінесе ауылдық жер, орман мен егістіктерден өтеді, ал Дукинфилдке қарайғы каналдың бөлігіне кейбір өнеркәсіптік ғимараттар жақындап орналасқан. Марпл шлюздері арқылы 2 км (1 миль) бөлігі заң бойынша Төменгі Пик Орман каналының бір бөлігі болғанымен, ол көбінесе жеке бөлік ретінде қарастырылады. Бұл каналды 64 м (209 фут) биіктікке көтереді, орманды, қалалық саябақты және Марпл орталығы арқылы қалалық аймақтан өтіп, Марпл тоғысында Макклсфилд каналымен байланысады. Жоғарғы Пик Орман каналы жоғарғы Макклсфилд каналымен бір деңгейде орналасқан, бұл қайықтарға Уэйли Бриджінен немесе Багсворттан Бослидегі жоғарғы шлюзге дейін шлюздерді пайдаланбастан жүруге мүмкіндік береді. Канал аңғардың жартысына дейін көтеріліп, Марплден Стринс, Дисли, Нью-Миллс, Фурнесс Вейл және Бриджмонтқа дейін Фурнесс Вейлдің кең көрінісі мен Пик ауданының әсем табиғатын көрсетеді. Ол Дербиширдегі Багсворт бассейнінде аяқталады, қашықтығы 11 км (6.9 миль). Ауыл Виктория дәуірінде Баксворт деп аталды. Жақында кең алқап қайта ашылды және қазір келуші қайықтар үшін танымал орынға айналды. Сонымен қатар, Бриджмонттан Уэйли Бриджінің орталығына дейін қысқа тармақ бар, ол бір кезде Кромфорд және Биік Шың темір жолымен байланысқан, ол Пик ауданы арқылы өтіп, Кромфорд каналымен қосылған.

Круиздік сақиналар

Дукинфилд тоғысынан Марпл тоғысына дейінгі бөлім Чешир сақинасы маршрутының бір бөлігі.

Рұқсат беру

Канал 1794 жылы Парламент актісімен (34 Geo. 3. c. 26) бекітілді және оның мақсаты Dove Holes аймағындағы кең әк тас кен орындарынан тас шығаруға арналған шығу жолын қамтамасыз ету болды. Dove Holes теңіз деңгейінен 1000 футтан (305 м) биік болғандықтан, канал Дербиширдегі Багсворт алабында аяқталды, ал тас карьерлеріне дейінгі қатар гравитациямен жұмыс істейтін азықтандыру трамвайы арқылы жалғастырылды, ол 6 мильді (10 км) құрайтын Пик Форест трамвайы деп аталды.

Құрылыс

Каналды және трамвайды салуды Самуэль Олдкноу (ірі акционер) ынталандырды, қаржының көп бөлігін Дербиширдегі Кромфорд қаласының Ричард Аркрайт-младший ұсынды. Желіні Томас Браун зерттеді, ал консалтингтік инженер және резидент инженер тиісінше Бенджамин Оутрам және Томас Браун болды. Жұмыс ең алдымен Аштон мен Хайд-Холл арасындағы бөлімде басталды, онда жаңа көмір шахталары ашылып, мүмкіндігінше ертерек кіріс табуға тырысты. Оутрам комитеттен Роберт Фултонның идеялары туралы есеп беруді сұрағандықтан біраз уақыт кешікті, оған Вернеттегі қазбаларға келісімшарт берілген еді. Бұл Marple Aqueduct тас құрылысын құйма темірден жасалған, біршама нашар су өткізгіш құбырмен алмастыруға бағытталған. Дерби каналындағы Холмс акведугімен мәселелері бар Оутрам, әлеуетті кемшіліктерді жақсы білді. Фултон сондай-ақ, дәстүрлі тар қайықтардың орнына кішкентай ванналық қайықтарды және Марплде шлюздердің орнына көлбеу жазықтықты пайдалануды ұсынды. Оутрам жеке түрде алаңдаушылығын білдіргеннен кейін, Фултонның жоспарлары тыныш түрде тоқтатылды. Оутрам төменгі бөлігінде жұмыс істеп жатқанда, Багсворттан Марплге дейінгі бөлімде, сондай-ақ Сэмюэль Олдкноудың көмір шахталары мен әк пештерінде жұмысты жылдамдатуға қысым көрсетілді. Жұмысты осылай бөлу 1795 жылы тіркелген 1100 фунт стерлингтік артық шығынға себеп болуы мүмкін, бірақ акционерлерді міндеттемелерін орындауға көндіру қиын болды. 1796 жылға қарай бұл көрсеткіш 4000 фунтқа жетті, бірақ тамыз айында трамвай мен канал Марплге дейін ашылды. Дегенмен, 1796 жылдың соңында инвесторлардың қаражаты шлюздерді және Марплдегі акведукті аяқтауға жеткіліксіз болды, сондықтан Оутрамнан уақытша шешім ұсыну сұралды. Ол екі нұсқа ұсынды: біреуі акведуктің аркаларынан өту, екіншісі аркалар аяқталмаған деп есептеу. Акведуктің құрылысына кедергі келтірмеуге келісілді, сондықтан теміржол Марплден жоғары шлюзге дейін салынды. Акведуктің аркалары 1798 жылдың қарашасында аяқталды, ал жұмысшыларға мерекелік шара ретінде "құрметті сыйлық" берілді, толық аяқталу 1799 жылдың соңына қарай болды. Алайда, төменгі бөлігінде одан да көп жұмыс істеу қажет еді – Хайд-Бэнк туннелін салу ерекше қиындық тудырды, және теміржол мен акведук канал толық ұзындығы бойынша 1800 жылы ашылғанға дейін көбінесе пайдаланбады.

Операция

Канал мен трамвайдың жоғарғы деңгейі сауда үшін 1796 жылғы 31 тамызда ашылды және Багсворт бассейні тез арада трамвай мен канал арасындағы белсенді айырбас орталығына айналды. Браун мен Оутрамның күш-жігеріне Бугсворт пен Уэйли көпіріндегі каналды басқаруға Гернан Уиткрофттың тағайындалуы зор көмек көрсетті. Ол өте тиімді екенін дәлелдеді, тіпті отставкаға кету қаупін пайдаланып, жылдық жалақысына 30 фунт стерлинг қосып, ат ұстап, қызметін атқаруға көмектесу үшін оны күтіп ұстауға қол жеткізді. Қазіргі заманғы маркетингтік ұйымға ұқсамайтын қадам ретінде, карьер иелері Оутрамның болашақ қайын атасы, шотландтық ауыл шаруашылығы сарапшысы доктор Джеймс Андерсонды шаруашылықта әктің пайдасы туралы мақала жазуға шақырып, оны жариялады. Сауда-саттық қарқынды өсіп, теміржол желісін екі есеге арттыру қажеттігі туды. Ұқыпты еңбек күшін тарту да мәселе болды. Шағын үйлер жатақханаларға айналдырылды, ал Уиткрофт тауарларды арзан бағамен сатып алуға болатын дүкен ашты. Бір кезде жұмыс берушілер әрбір жұмысшыға «жақсы фланельден тігілген жеңілшеп және шалбар» және күн сайын бір құмыра сыра ұсынды. Марпл теміржолы әлі де қиындық тудыратын бөтелке мойын болды. Канал компаниясының Марпл шлюздерін және Комбс суқоймасын аяқтауға жеткілікті қаражаты болмады. Парламентке петиция ұсынылды, бірақ соңында Сэмюэл Олдноу мен Аркрайттен 24 000 фунт стерлинг қарыз алынып, жұмыс 1805 жылы аяқталды. Багсвортта трамваймен жеткізілген әктас Манчестерге және одан әрі тасымалдау үшін қайықтарға салынатын немесе тез әк алу үшін күйдірілетін әк пештеріне жіберілетін. Әктас және тез әк саудасы, сондай-ақ пештерді жағу үшін көмірді бассейнге тасымалдау, Канал компаниясының кірісінің басым бөлігін құрады.

Құлдырау

Темір жол келгеннен бастап, канал өзінің бизнесін жоғалта бастады және 1920 жылдары Пик Форест трамвайы мен Багсворт бассейні жабылды. Кейін, каналдың төменгі деңгейі мен Марпл шлюздары пайдаланылмай қалды, тіпті 1960 жылдардың басына қарай каналдың төменгі бөлігінен өтуге болмайтын жағдайға жетті.

Қалпына келтіру

1960 жылдардың соңы мен 1970 жылдардың басында Пик-Форест каналы қоғамы мен Ішкі су жолдары қауымдастығы Пик-Форест және Эштон каналдарын қалпына келтіру үшін күш салды, және олар 1974 жылдың 1 сәуірінде қайта ашылды. Lower Peak Forest Canal, Дюкинфилд түйісінен Марплге дейінгі каналдың жеті бөлігінің бірі болды, ол 1983 жылғы 8 ақпандағы Британ су жолдары заңымен ресми түрде қалған су жолдары ретінде тағайындалды және қайта жіктелді. Заң бойынша, барлығы 82 маршруттық миль (132 км) Круиздік су жолы стандартына дейін жаңартылды. Багсворт бассейні ұзақ уақыт бойы тоқырап тұрды, бірақ Ішкі су жолдарын қорғау қоғамы тарапынан ұзақ мерзімді қалпына келтіру әрекеттеріне түрткі болды. British Waterways компаниясы жүргізген кәсіби қалпына келтіру жұмыстарынан кейін ол 2003 жылы қайтадан кеме қатынасы үшін ашылды. 2021 жылдың қазан айында 5, 7, 9 және 16-шы шлюздер Англия бойынша 142 нысанның арасында үкіметтің Мәдениетті қалпына келтіру қорынан бөлінген 35 миллион фунт стерлингтік гранттың бір бөлігін алды.