Кіріспе

Австрияның дәстүрлі тәттісі

Алма штрудель (Apfelstrudel; ; Yiddish: שטרודל) – Австрияда, Баварияда, Чехияда, Солтүстік Италияда, Словенияда, Хорватияда және бұрын Австро-Венгрия империясына (1867–1918) қараған Еуропаның басқа елдерінде кең таралған дәстүрлі Вена штруделі.

Атауы

Штрудель, неміс сөзі, орта неміс тіліндегі "айналу", "күңгір" немесе "соқпақ" деген сөзден шыққан. Алма штруделінің түрі итальян тілінде strudel di mele, поляк тілінде strudel jabłkowy, румын тілінде strudel de mere, словен тілінде jabolčni zavitek, хорват тілінде štrudla od jabuka немесе savijača s jabukama, венгр тілінде almásrétes және неміс тілінде Apfelstrudel деп аталады. Ішінде толтырмасы бар тәтті немесе дәмді қабатты нан түрінде болсын, штрудель 18-шы ғасырда Хабсбург империясы (1278–1780) арқылы танымал болды. Австрия асханасы көп ғасырлар бойы Австрия Габсбург империясының кеңеюі кезінде көптеген халықтардың асханаларының әсерімен қалыптасты. Штрудель Осман империясының баклава нанымен байланысты, ол Түркия арқылы Венгрия асханасынан Австрияға келді. Штрудель көбінесе австрия асханасымен байланысты, бірақ ол бұрынғы Австро-Венгрия империясына қарасты барлық аймақта дәстүрлі нан өнімі болып саналады. Бұл елдерде алма штруделі ең көп танылған түрі болып табылады. Алма штруделі Австрияның ұлттық тағамы, Винер шницель мен Тафельшпицпен бірге есептеледі. Штрудель (идиш тілінде, שטרודל, pron. shtrudl) сонымен қатар ашкеназдық еврей ас-суымен, әсіресе неміс, швейцариялық және австриялық ашкеназдық еврейлермен байланысты. Алма және кішмішпен толтырылған штрудель еврейлер арасында танымал. 19-шы ғасырда неміс және австриялық иммигранттар бұл тағамды Бразилияның оңтүстігіне әкелді, онда оны көптеген кондитерлік дүкендерде табуға болады. Ол әдетте өзінің бастапқы неміс атын сақтайды, бірақ кейде "Strudel de Maçã" (Алма штруделі) немесе "Folheado de Maçã" (Алма бәліші) деп аударылады.

Пісіру

Алма штруделі – ішіне алма толтырылған, сопақ пішінді штрудель қамырынан тұрады. Толықтырмасы ұсатылған, пісірілген алмалардан (әдетте, қышқыл, хрустящий және хош иісті сорттардан, мысалы, Winesap алмаларынан) және нан ұнынан жасалады. Струдель ашытқысыз қамырдан пісіріледі. Негізгі қамыр ұн, май (немесе сары май) және тұздан тұрады, бірақ үй рецептісі ретінде көптеген түрлері бар. Алма штруделінің қамыры – жұқа, серпімді, көп қабаттан тұратын қамыр және "Blätterteig" деп аталады, оның дәстүрлі дайындалуы қиын процесс. Қамыр көбінесе үстелге соғып, қаптайды. Қаптағаннан кейін қалың немесе кесекті болып көрінген қамыр әдетте тасталады және жаңа партия басталады. Қамыр тынығатылғаннан кейін, кең бетке жайылып, филло қамырындай жұқа болғанша созылады. Нан пісірушілер бір қабатын газеттің арқылы оқуға болатындай жұқа етуі керек дейді. Сондай-ақ қамырды қамыр жағылатын үстелге жеткілікті мөлшерде созу үшін сақтап созылады. Толықтырма салыстырмалы түрде кішкентай қамыр бөлігіне тізбектей салынады, содан кейін қамыр бүктеліп, қалған қамырдың бәрі қолданылғанша оралады. Содан кейін штрудель пешке пісіріліп, ыстық күйінде беріледі. Алма штруделі дәстүрлі түрде кесілген күйінде, ұнтақ қант себіліп беріледі.