Кіріспе

Тете Мишель Кпомасси – Тоголық саяхатшы және жазушы, "Гренландиядағы африкалық" кітабының авторы.

Өмірбаян

Кпомасси 1941 жылы Тогода дүниеге келді және алты жыл ғана бастауыш білім алды. Оның әкесі ауылдағы беделді адам болды, сегіз әйелі мен 26 баласы болған. Жас шағында ол ағашқа кокос жинап шыққанда питонды кездестіріп, жерге құлады. Әкесі оның денсаулығын тек орманның тереңінен питон сектасының діни қызметкерімен кеңесіп емдеуге болатынына сенді, сондықтан оны бір түн бойы жыланға толы сектаның ортасына алып барды. Ем іске асты, бірақ діни қызметкер Кпомассиден жылан сектасына қабылдану үшін төлем талап етті. Бұл жеті жыл бойы орман ішінде, жыландардың арасында өмір сүруді қажет етті. Дәл сол кезде, ауруынан жазылып, джунглиге қайтуды күтіп отырған Кпомасси жергілікті иезуит кітапханасынан Гренландия туралы балалар кітабын (доктор Роберт Гессайннің «Гренландиядан Аляскаға дейінгі эскимостар») табады. Бұл елде жылан ғана емес, олар жасырынуға болатын ағаштар да болмады. Ол сол елге және оның тума аңшыларына бірден ғашық болды. Сауыққаннан кейін ол үйдегілерден қашып, Гренландияға жетуді жалғыз мақсаты етіп қойды. Келесі он екі жыл бойы ол бір орында алты айдан артық тұрмай, Батыс Африка елдері арқылы Еуропаға дейін жұмыс істеп, ақырында 1960 жылдардың ортасында Гренландияға баратын кемені табады. Осы уақыт ішінде ол хат арқылы тілдерді үйреніп, әңгіме айту өнері мен табиғи сүйкімділігі арқылы көптеген достар тапты. Оның Гренландиядағы оқиғалары 1977 жылы Францияда жарық көрген «Гренландиядағы африкалық» кітабында баяндалған. Кпомасси 1981 жылы Prix Littéraire Francophone International сыйлығымен марапатталды. 2003 жылы Леонард Лопате Кпомассині WNYC арнасындағы The Leonard Lopate Show бағдарламасында сұхбатқа шақырды. 2009 жылдың қыркүйегінде Нью-Йорктегі Элизабет өнер қоры мен Flux Factory кітапқа арналған «Арктикалық кітап клубы» атты көрме ұйымдастырды, онда Кпомасси құрметті қонақ ретінде қатысты. Қазіргі уақытта Кпомасси Париждің жанындағы Нантерде тұрады, бірақ Гренландия мен туған елі Тогоға үнемі барып тұрады.