Кіріспе

Ақпараттың, мәтіннің, идеяның, пікірдің әртүрлі жиынтықтарын біріктіру. Конфляция – екі немесе одан көп ақпараттың, мәтіннің, идеяның немесе пікірдің біріктірілуі, көбінесе қателікке алып келеді. Конфляция «қосып біріктіру» деп анықталады, бірақ жиі екі ұқсас, бірақ ерекше түсініктерді бірдей деп қарау үшін «тең болу» ретінде қолданылады. Merriam-Webster сөздігінде бұл мағына өзгерісі салыстырмалы түрде жақында, 1973 жылы тіркелген. Логикада, бұл екі бөлек түсінікті бір-ақ түсінік ретінде қарастыру амалы, ол қателіктерге немесе түсініспеушіліктерге себеп болады, себебі ерекше нысандардың біріктірілуі, контраст арқылы ерекшеленетін қарым-қатынастарды талдауды қиындатады. Дегенмен, егер екі түсінік арасындағы айырмашылықтар маңызды болмаса, айқындық пен есте сақтау үшін қасақана біріктіру пайдалы болуы мүмкін.

Байланыс және дәлелдеу

Тұжырымдамаларды шатастырудың нәтижесі қате пікірлер мен беймаздылыққа әкелуі мүмкін, соның ішінде категориялық силлогизмдегі төрт терминнің қателігі. Мысалы, "жарқанат" сөзі кем дегенде екі ерекше мағынаға ие: ұшатын жануар және спорт құралы (мысалы, бейсболта немесе крикетта). Егер осы мағыналар ажыратылмаса, нәтижесінде келесідей категориялық силлогизм пайда болуы мүмкін, оны әзіл ретінде қарастыруға болады: Барлық жарқанаттар – жануарлар. Кейбір ағаш заттар – жарқанаттар. Демек, кейбір ағаш бұйымдар жануарлар болып табылады.

Логикалық біріктіру

Әр түрлі мағынадағы сөздерді қолдану түсінікті болуға көмектеседі немесе нағыз шатастыруға әкелуі мүмкін. Көп мағыналы ағылшын сөздерін (етістік) қозғалыспен немесе себеп-салда байланысымен біріктірілген жағдайлармен көрсетуге болады, мысалы, келіншек болашағына қарай илеуіп келді. Бұл мысалда қалыңдық қайықта, ұшақта немесе ауа шарларында үйленуі мүмкін. Ол неке салтанатына қарай басып бара жатқан болуы да мүмкін. "Илеуіп келу" етістігінің бірнеше мағынасы бар, және мысалдағы екі мағынасы да келіншектің болашаққа "илеуіп келуіне" қатысты дұрыс қолданылуы мүмкін. Оқиғаның "әдісі", одан әрі контекст арқылы сипатталғанда, сөйлемнің нағыз мағынасын түсіндіреді. Басқа бір мысалда, "құрмет" сөзі құқықты мойындау және біреуді немесе бір нәрсені жоғары бағалау мағынасында қолданылады. Біз біреудің пікірін құрметтеуге болады, бірақ осы идеяны жоғары бағаламауымыз керек. Бірақ осы екі түрлі ұғымды шатастыру барлық идеологиялық идеяларға құрметпен қарау керек деген түсінікке әкеледі, тек осы идеяларды ұстану құқығына ғана емес. Логикалық тұрғыда, шатастыру екі жақтылыққа өте ұқсас. Белгілі бір идиомаларды біріктіру – екі түрлі тіркестің қосылуы. Көп жағдайда бұл тіркес сөзбе-сөз түсініксіз болады, бірақ белгілі идиомаларды қолдану арқылы бір ойды анық білдіреді.

Түрлері

Барлық біріктірулер екі негізгі санаттың біріне жатады: "үйлесімді" біріктірулер және "үйлесімсіз" біріктірулер.

Конгруэнтті қосылыстар

Конгруэнтті үйлесімдер – бұл түсінікке ең оңтайлы мысалдар. Олар екі түбірлік тіркестің ұқсас ойларды бейнелейтін жағдайда пайда болады. Мысалы, "Кешкі аспан қараңғы" фразасын "Кім сөйлеп жатыр" және "Қазан қараңғыны қара деп айтады" түбірлік тіркестерін пайдаланып құрастыруға болады. Бұл түбірлік тіркестердің мағынасы бірдей: екеуі де екіжүзділікке басып кетуді мейіріммен көрсетудің тәсілі. Әрине, "Кешкі аспан қараңғы" тікелей ештеңе білдірмейді, бірақ мағынасы түсінікті, себебі үйлесім екі таныс идиомаға сілтеме жасайды.

Қалыпты емес қосылыстар

Негізгі мағыналары сәйкес келмейтін, бірақ ортақ сөз немесе тақырыпты бөлісетін жағдайда, үйлесімсіз бірігу пайда болады. Мысалы, "конфет дүкеніндегі бұқа" фразасы "қытайлық дүкендегі бұқа" және "конфет дүкеніндегі бала" тіркестерінен жасалуы мүмкін. Соңғы тіркес ("конфет дүкеніндегі бала") біреудің ("баланың") ерекше қуанышпен толғанын көрсетеді, ал бұрынғысы ("қытайлық дүкендегі бұқа") өте ұқыпсыз, сыпайы емес, белгілі бір ортаға жарамайтын, ойсыздыққа бейім немесе оңай ашуланатын адамды елестетеді. Бірігу осы екі идеяны бір уақытта білдіреді. Контекстсіз, сөйлеушінің мақсаты толыққанды түсініксіз болады.

Таксономиялық үйлесім

Таксономияда біріктіруші термин – әрқашан көп мағыл сөз болады.