Кіріспе

Грек мифологиясындағы оқиға, Джон Уильям Уотерхаус салған сурет.

Эхо және Нарцисс – Овидийдің "Метаморфозаларындағы" миф, бұл Август дәуіріндегі римдік мифологиялық эпос. Тау нимфасы Эхо туралы мифті Эхоны қабылдамаған және өз көрінісіне ғашық болған әдемі жас Нарцисс туралы оқиғаға енгізу Овидийдің туындысы болған сияқты. Овидийдің нұсқасы кейінгі батыс өнері мен әдебиетінде мифтің бейнеленуіне әсер етті.

Әңгіме

Құдайшаның мифы Метаморфозалардың III кітабында баяндалады және ол «әңгімелеуге жақын нимфа», яки Эхо туралы әңгімелейді, оны құдайша Венера әдемі дауысы мен әндері үшін жоғары бағалайды. Эхо Юнонаны күйеуі Юпитер қалада екеніне сендіріп алдағандықтан, Юнона Эхоны өздігінен сөз бастауға шамасы келмейтіндей етіп қарғыс айтады, оның орнына тек басқа біреу бастаған сөйлемді аяқтауға мүмкіндік береді. «Дегенмен, көп сөйлейтін адамның сөйлеудің басқа ешқандай қажеті болмады, тек көптеген сөздердің соңғысын қайталай білуі ғана бар еді». Осылайша, оның атымен аталған дыбыстық эффекттің себебі түсіндіріледі. Карғысқа ұшырағаннан кейін, Эхо аң аулап жүрген Нарцисс жас жігітті көрді. Ол бірден оған ғашық болып, құштарлықпен үнсізден келе жатты. Ол жігітке қараған сайын, оған деген құштарлығы күшейе түсті. Ол жүрегінің түкпірінен Нарцисске айқайлағысы келсе де, Юнонаның қарғысы оған мүмкіндік бермеді. Аң ауру кезінде Нарцисс серіктерінен айырылып, «әлдекім бар ма?» деп дауыстады және нимфа оның сөздерін қайталағанын естіді. Нарцисс таңғалып, «жақында» деген дауысқа жауап берді, бірақ оған сол сөз қайтадан естілді. Нарцисс ешкімнің шықпағанын көргенде, дауыстың иесі одан қашып бара жатқан болуы керек деп ойлады және қайта шақырды. Соңында ол: «Біз осы жолмен бірге болуымыз керек» деп айғайлады. Бұл оның махаббатына жауап деп ойлап, Эхо шаттана: «Біз бірігуіміз керек!» Эхо қуанышпен сүйіктісін құшақтауға дайын Нарцисске қарай жүгірді. Алайда Нарцисс қатты қорқып, оны теріске шығарып: «Қолыңды артқа тар! Мен сенің денеңді ұнатпасам, өлгенім жақсы!» деді. Эхо жауап ретінде тек «денеңді ұнатпасам» деп ғана айта алды. Осылайша ол қорланып, ұятқа қалып қашып кетті. Нарцисс оны қаталдықпен қабылдағанмен, Эхоның оған деген махаббаты одан әрі күшейді. Эхоның серіктес нимфалары Немезиске Нарциссті өшпес махаббатпен жазалауын өтінді. Немезис оны судың бетіндегі өз бейнесіне ғашық етті, ол сол жерде көз жұмып, өзі танымайтын әдемі жасқа қарап, көзін ала алмады. Нарцисс соңғы рет суға қарап, «О, керемет жас жігіт, мен сені бекер сүйдім, қош бол!» деді. Эхо да қосылып: «Қош бол!» деді. Ақырында Эхо да әлсіреп бойын құрдымға жіберді. Ол өлмейтін болғанымен, денесі жойылып, сүйектері тасқа айналды, соңында Эходан тек оның дауысы ғана қалды.