Кіріспе

Испаниялық жарыс жүргізушісі (1971 жылы туған)

Педро Мартинес де ла Роза (24 ақпан 1971 жылы туған) – Испанияның бұрынғы Формула-1 жүргізушісі. Ол Arrows, Jaguar, McLaren, Sauber және HRT командалары үшін 107 Гран-при жарысына қатысқан. Ол 1999 жылдың 7 наурызында Формула-1 дебютін жасады, алғашқы жарысында ұпай жинаған 79 жүргізушінің бірі болды. Ол барлығы 35 чемпионат ұпайы жинады, соның ішінде 2006 жылғы Мажарстан Гран-приінде жүлделі орынға ие болды. 1997 жылы Жапон Супер Формула Чемпионатында (бұрынғы Формула Ниппон Чемпионаты) және Супер ГТ (бұрынғы JGTC) жарыстарында жеңіске жетті. Қазіргі уақытта ол Aston Martin Formula 1 командасының бренд-амбассадоры болып жұмыс істейді.

Ерте мансап

Де ла Роза Испанияның Каталония аймағындағы Барселона қаласында дүниеге келді. Көптеген жүргізушілерден өзгеше, ол мансабын радио басқарылатын машиналармен бастады, 1:8 жолдан тыс машиналарға маманданған. 1983 және 1985 жылдар аралығында үш рет қатарынан ұлттық чемпионаттарды жеңіп алды, 1983 және 1984 жылдары екі рет Еуропа радио басқарылатын жолдан тыс машиналар чемпионатында жеңіске жетті және 1986 жылы өткен әлем чемпионатының алғашқы кезеңінде күміс жүлдегер атанды. 17 жасқа толғаннан кейін 1988 жылы жергілікті испан чемпионатында картингпен айналыса бастады. Кейін испандық Формула Фиат Уно командасына қосылып, 1989 жылы чемпион болды.

Кәсіби мансап

1990 жылы Де ла Роза испан Формула Форд 1600 жарысына қатысып, чемпион атанды. Кейін ол британдық Формула Форд 1600 жарысында өнер көрсетіп, алты жарыстың екісінде марапаттану тұғырына көтерілді. 1991 жылы Де ла Роза Испания Формула Рено чемпионатында төртінші орын алды, үш мәрте марапаттану тұғырына шықты. 1992 жылы ол Еуропа және Ұлыбритания Формула Рено чемпиондарының бірі болды. Келесі екі жыл бойы нәтижелері төмендеді. 1995 жылы ол Жапон Формула 3 сериясының чемпионы атанды және Макао Гран-присінде үшінші орынға ие болды. 1996 жылы Formula Nippon және All Japan GT чемпионатында 8-орынды қанағат тұтты. Келесі жылы ол Formula Nippon жарысында жеңіске жетті. Ол Майкл Круммпен бірге All Japan GT чемпионатында да чемпион болды.

Жебелер (1999-2000)

1998 жылғы F1 маусымында Де ла Роза «Жордан» командасының тест-драйверы болды. Келесі жылы ол «Arrows» командасына қосылып, дебюттік жарысында алтыншы орын алып, бір әлем чемпионаты ұпайын қосқан еді. Ол тәжірибелі әріптесі Тораносуке Такагиден үнемі озады. 2000 жылы ол голландиялық Джос Верстаппенмен бірге «Arrows» командасында қалды. Германия Гран-приі мен Еуропа Гран-приінде алтыншы орын алып, екі ұпай жинады. Верстаппен маусым ортасында Де ла Розамен «бірлесіп жақсы жұмыс істейміз және біздің серіктестігіміз жақсы» деген пікірін білдірді. 2000 жылғы маусымда «Arrows» командасы «Racing Arrows» атты 13 бөлімнен тұратын телесериалға қатысты, ол команда мен жүргізушілерді жыл бойы көрсетті. Сериал 2001 жылы ITV британдық телеарнасында көрсетілді.

Jaguar (20012002)

Ол Эдди Ирвинмен бірге Jaguar Racing командасында екі жыл жарысты, 2001 жылы 3 ұпай алды, ал 2002 жылы ұпай жинамады. 2002 жылғы маусым соңында Jaguar оның 2003 жылдың соңында аяқталатын шартын бұзып, орнына Антонио Пиццонияны қосты.

Макларен (2003-2009)

Ол McLaren-дің сынақ жүргізушісі болды, бірақ 2005 жылы Бахрейн Гран-присінде Хуан Пабло Монтойя иығын жарақаттаған кезде жарысқа қатысты. Ол бесінші орынды алып, 2024 жылға дейін сақталған айналым рекордын орнатты. 2006 жылдың 11 шілдесінде Хуан Пабло Монтойяның NASCAR-ға өтуіне байланысты Де ла Розаның McLaren-нің екінші жарыс орнына дереу отыратыны жарияланды. Бастапқыда маусым соңына дейін осы орында қалатыны белгісіз болды, бірақ бірнеше сәтті нәтижелер оны ұстап қалуға мүмкіндік берді. 2006 жылғы Мажарстан Гран-присінде Де ла Роза өзінің алғашқы және жалғыз Формула 1 подиумын иеленді, Дженсон Баттоннан кейін екінші орынға табан тіреп тұрды. 2007 жылғы F1 маусымында Фернандо Алонсоның командаласы кім болатыны туралы ұзақ пікірталас болғаннан кейін, Льюис Хэмилтон орынды жеңіп алды. Де ла Роза команданың сынақ жүргізушісі ретінде жұмысын жалғастырды. 2005 жылғы F1 маусымында ол сынақ жұмыстарын испандық Telecinco телеарнасы үшін жарыс комментарийлерін берумен үйлестірді. 2006 жылы болмағаннан кейін, ол 2007 жылы микрофонға оралды. 2007 жылғы хабарлар Де ла Розаны 2008 жылғы F1 маусымында дебют жасайтын жаңа Prodrive командасымен F1 жарыстарына оралуымен байланыстырды. Болжам бойынша, Prodrive McLaren командасының қолдауымен жарысатын болады және Де ла Роза, сондай-ақ Гэри Паффетт олардың алғашқы маусымында жарысқа қатысады. Алайда, команда жаңа маусымға қатыса алмады, ал Де ла Роза McLaren-нің сынақ жүргізушісі болып қалды. Де ла Роза өзінің командасы мен қарсыласы Ferrari айналасындағы тыңшылыққа қатысты дауға да тартылды. Оның және командаласы Фернандо Алонсо ұсынған дәлелдер негізінде FIA команданы 2007 жылғы Конструкторлар чемпионатынан шеттетуге және рекордтық 100 миллион доллар айыппұл салды. Ол Майк Коуглан мен Фернандо Алонсоға Ferrari машиналарының конфигурациясы туралы электрондық хаттар жібергені анықталды. 2008 жылғы Австралия Гран-приісі алдында Де ла Роза Grand Prix жүргізушілер қауымдастығының жаңа төрағасы болып сайланды. GPDA директорлары Марк Веббер мен Фернандо Алонсо Де ла Розаны қолдады. Ол зейнеткер Ральф Шумахердің орнын басты. Ол 2009 жылы McLaren-де қалды және 2010 жылдың қаңтарында сынақ күндері бойынша тарихтағы ең тәжірибелі бесінші сынақ жүргізушісі болды. GPDA төрағасы лауазымынан кетуге ниетті екенін мәлімдеді, 2010 жылы Sauber үшін жүргізуге келісімге келгеннен кейін, ол Австралия Гран-присінде Ник Хайдфельдпен алмастырылды.

Саубер (20102011)

2010 жылы Де ла Роза жаңадан қайта құрылған Sauber командасы үшін жарысты. Оның командаласы Сауберде жапондық жүргізуші Камуи Кобаяши болды, ол 2009 жылғы Формула-1 маусымының соңғы екі жарысында Toyota командасында өте жақсы өнер көрсеткен. Де ла Роза 2010 жылғы F1 маусымында бастаған он үш жарыстың жетісін аяқтады және бір рет ұпай алғаннан алты ұпай жинады, бұл оның Формула-1 мансабындағы соңғы ұпайлары болды. Де ла Роза екі рет – Сильверстоун мен Венгрияда – үздік ондыққа ілікті, өйткені ол және командаласы Кобаяши маусымның көп бөлігінде сенімділік мәселелерімен күресті. Италия Гран-присінен кейін Sauber командасы оны Ник Хайдфельдпен ауыстырды. Де ла Роза 2011 жылғы F1 маусымында Формула-1-ге оралуға дайындалып жатқан Pirelli компаниясының тест-жүргізушісі болды. Серхио Перес Монакодағы апаттан кейін, Де ла Роза оны Sauber командасында ауыстырды, өйткені Перес жұма күні өткен бірінші жаттыру сессиясынан кейін қалған демалыс күндерін өткізбеуге шешім қабылдады. Де ла Роза жарыстың алғашқы бөлігінде қиындықтарға ұшырамады, ауа райы нашарлап, қызыл ту жалауы жарысты тоқтатқанға дейін тоғызыншы орынға дейін көтерілді. Жартылай қайта бастағаннан кейін жаңа қанатқа мұқтаж болғаннан кейін ол 12-орынды иеленді.

Макларен (2011)

2011 жылдың 9 наурызында «Макларен» командасы Де ла Розаның тест және резервтік пилот ретінде командаға қайтып келгенін хабарлады.

HRT (2012)

2011 жылдың 21 қарашасында Де ла Роза екі жылдық келісімшарт бойынша HRT F1 командасына қосылғаны жарияланды. Оның серігі – үнді жүргізушісі Нараин Картикеян. Екі жүргізуші де Австралиядағы маусымның бірінші жарысына ілікпеді, себебі Де ла Роза жарыс күндеріде бар болғаны жеті рет уақытты тіркелді. Малайзиядағы келесі жарыста ол ілікпек болып, жарыс қайта басталғаннан кейін айыппұл алғаннан соң 22-орынды иеленді. Кейіннен ол Картикеянның Себастьян Феттельмен болған инциденті үшін 20 секундтік айыппұл алғаннан кейін 21-орынға көтерілді. Де ла Роза Қытайда да Картикеяннан озып, жарыс жеңімпазынан бір айналым қалып, 21-орынды алды. Бахрейнде ол 22-орыннан іліккеннен кейін 20-орынды иеленді, бірақ жарыстан кейін команданың қарсыластарымен тұрақты түрде күресу үшін "әр айналымда жылдамдыққа қол жеткізуі" керек екенін мойындады. Содан кейін Де ла Роза 1999 жылдан бері алғаш рет өз үй жарысын 19-орында аяқтады, бұл барлық жарысқа қатысқандардың соңғысы болды. Дегенмен, жарыстың басында Пастор Малдонадомен болған соқтығысу салдарынан Монако Гран-приін аяқтау мүмкін болмады. Де ла Роза 2013 маусымында HRT командасымен жарысуға келісімшарт жасасты және 2014 жылы команда басшысы болуға тиіс еді. Бірақ команда 2012 маусымының соңында таратылды, сондықтан Де ла Роза екі лауазымның екеуін де алуға мүмкін болмады.

Ferrari (20132014)

16 қаңтарда Ferrari, Де ла Роса команданың даму жұмыстарына тартылғанын, команданың симуляторлық ресурстарын жетілдіруге көмектесетінін хабарлады. 24 қаңтарда Ferrari, Де ла Росаның 2013 жылғы F138 машинасының сынақтарын Фелипе Массамен бірге маусымның бірінші тестілеу кезеңінде бөлісетінін мәлімдеді, бұл тестілеу 5 ақпанда Херес трассасында басталады.

Формула 1 (2015) кейін

Де ла Роза қазір "Течита" Формула Е командасының техникалық және спорттық кеңесшісі. Де ла Роза сонымен қатар Drivex атты жүргізу мектебі мен жарыс командасын басқарады. Ол бұрын La Sexta, Telecinco, Movistar және қазіргі DAZN телеарналарында "Формула-1" жарыстарын түсіндіретін сарапшы ретінде жұмыс істеді.

Aston Martin елшісі (2022)

2022 жылдың қазан айында Де ла Роза Aston Martin Formula One командасының елшісі қызметіне тағайындалды.

Жеке өмір

Де ла Розаның бір қызы бар. Оның жүрегі туысы Бруно дель Пино да жарыс жүргізуші, ол бұрын оның Drivex командасында жүргізген.