Кіріспе

Американдық жазушы

Альберт Л. Мюррей (12 мамыр 1916 – 18 тамыз 2013) – американдық әдебиет және музыка сыншысы, романист, эссеші және өмірбаян жазушы. Оның кітаптары: «Омни америкалықтар», «Өте ескі орынға оңтүстікке саяхат» және «Блюзді басу».

Ерте өмір

Мюррей Алабама штатының Нокомис қаласында дүниеге келді. Оның биологиялық анасы, Суди Грэм, оны Хью және Мэтти Мюррейге асырап беруге шешім қабылдады. Ол Мобил қаласының (Алабама штаты) Magazine Point ауданында өсті. 1939 жылы стипендия бойынша Тюскеги институтына оқуға түсіп, білім беру мамандығы бойынша бакалавр дәрежесін алды. Оның курстастарының бірі Ральф Эллисон болды, ол кейіннен 1952 жылы "Көрінбейтін адам" романын жазды, бұл оның атағын бекітті және өмір бойына табыс әкелді. Мюррей Мичиган университетінің аспирантурасына қысқа ғана уақытқа қабылданды, бірақ 1940 жылы Тюскегиге оралып, әдебиет және композиция пәнін оқытумен айналысты. 1941 жылы Мозель Менефиге үйленді, олардың Мишель есімді қызы болды. Тюскегиде жұмыс істеген кезінде 1941 жылы Солтүстік-Батыс университетінде және 1951 жылы Париж университетінде аспирантураны тамамдады.

Әскери қызмет

Мюррей 1943 жылы "Томас Маннның "Жозеф пен оның бауырлары" романының соңғы томын аяқтауға дейін тірі қалуды" қалап, Америка Құрама Штаттары Әскери-әуе күштеріне қосылды.

Әдеби мансап

Содан кейін Мюррей әдеби мансабын қанағаттандыра бастады, "Life" және "The New Leader" сияқты мерзімді басылымдарда тұрақты түрде жариялап тұрды. 1964 жылғы 3 шілдеде жарық көрген "Life" журналының санында оның "Проблема тек қара мен ақ емес" атты мақаласы жарияланды, онда ол нәсілдер аралық қатынастарға қатысты жеті кітапты қарастырды. Мюррей өзінің алғашқы кітабын 1970 жылы шығарды. "Omni Americans" кітабында наразылық тудырған әдебиет және қара нәсілділердің кедейлігі туралы Мойнхан есебі сияқты тақырыптарға арналған эсселер мен рецензиялар жинағы болды. Кіріспеде ол "АҚШ, шын мәнінде, қара және ақ адамдардың ұлты емес. Бұл – түрлі-түсті адамдардың ұлты" деп жазды. Автор Уокер Перси айтқандай, "Omni Americans" "осы буын басылған АҚШ-тағы қара-ақ қатынастар туралы, тіпті американдық мәдениет туралы ең маңызды кітап болуы мүмкін". Ол Американың оңтүстігі туралы "Өте ежелгі жерге оңтүстікке" (1971) атты ғылыми-танымдық кітабымен жалғастырды. Бұл жұмыс Harper's Magazine журналының редакторы Уилли Моррис тапсырысы бойынша жасалған еді. "South to a Very Old Place" кітабына Тони Моррисон The New York Times газетінде рецензия жазып, ол Ұлттық кітап сыйлығының финалисі атанды. "Train Whistle Guitar" (1974) романынан бастап Мюррей Scooter есімді өзінің альтер эгосы бар төрт роман жазды. Роман Скутердің бала кезінен колледжге дейін, содан кейін музыкант және жазушы ретіндегі мансабына дейінгі жолын баяндайды. Мюррей "The Hero and the Blues" (1973) және "Stomping the Blues" (1976) сияқты кітаптарында блюз және джаз музыкасының маңыздылығы туралы жазды. 1977 жылы ол "Stomping the Blues" кітабы үшін ASCAP Deems Taylor сыйлығын алды. Сонымен қатар, ол Count Basie-мен соңғысының "Good Morning Blues" (1985) мемуарларын жазуға қатысты. Ол бірнеше оқу орындарында қонақ лекциялар оқыды, стипендия алды және профессор болып жұмыс істеді, оның ішінде Колумбия университетінің Журналистика мектебі (1968), Колгейт университеті (1970; 1973; 1982), Массачусетс университеті Бостон (1971), Миссури университеті (1972), Эмори университеті (1978), Дрю университеті (1983) және Вашингтон және Ли университеті (1993). 1981-1983 жылдары ол Барнард колледжінде жазу кафедрасының доценті болды. Ол Колгейттен (Litt. D., 1975) және Спринг Хилл колледжінен (D. H. L., 1995) құрметті докторлық дипломдар алды. Айтылғандай, ол колледжден кейін Ральф Эллисонмен жақын дос болды. Олардың қарым-қатынасы екеуінің де ойлау және жазу үлгісіне әсер етті. Ральф Эллисон мен Альберт Мюррейдің таңдамал хаттарынан тұратын "Trading Twelves" кітабы 2000 жылы жарық көрді. Мюррей сонымен қатар суретші Ромаре Бирденнің досы болды. Бирденнің алты панельдік коллажы "The Block" (1971) Мюррейдің Гарлемдегі пәтерінен ашылған көріністен шабыттанды. Кейіннен Мюррей 1980 жылы түсірілген "Bearden Plays Bearden" деректі фильмінде пайда болды. Мюррей 1980 және 1990 жылдары сыншы Стэнли Крауч пен джаз музыканты Уинтон Марсалисқа тигізген әсерінің арқасында көп назар аударды. Марсалиспен бірге Мюррей Линкольн орталығындағы Джаз орталығының негізін қалады. Крауч Мюррей туралы өзінің "Always in Pursuit" кітабында кеңінен жазды. Генри Луис Гейтс 1996 жылы New Yorker журналында Мюррей туралы жариялаған мақаласын: "Бұл Альберт Мюррейдің ғасыры; біз тек оның ішінде өмір сүреміз" деген сөздермен аяқтады.

Өлім

Мюррей 2013 жылдың 18 тамызында Харлемде қайтыс болды. Келесі айда Линкольн орталығындағы Jazz залында естелік шара өтті. Америка кітапханасы 2016 жылы оның ғылыми-публицистикалық шығармаларының антологиясын жариялады. Генри Луис Гейтс және Пол Девлин редакторлар болды. Мюррейдің көркем прозасы мен поэзиясынан құралған келесі жинақ 2018 жылы шықты.