Кіріспе

Италиялық жарыс жүргізушісі (1906–1988)

Пьеро Таруффи (12 қазан 1906 – 12 қаңтар 1988) – итальяндық жарыс жүргізуші. Ол 1950 жылдан 1956 жылға дейін Формула-1-де жарысты, 1952 жылы Швейцария Гран-присінде жеңіске жетті және 1952 жылғы Жүргізушілер әлем чемпионатында үшінші орын алды. Оның ең әйгілі жеңісі – 1957 жылғы Mille Miglia, бұл кросс-кантри спорттық автомобильдер жарысының соңғы өткізілімі болды.

Басталуы

Таруфи өзінің мотор спорты мансабын мотоциклдермен жарысып бастады. Ол 1932 жылы 500cc Еуропа чемпионатында Norton мотоциклінде жеңіске жетті және 1937 жылы мотоциклдің құрлықтағы жылдамдық рекордын 279,503 км/сағ (173,68 миль/сағ) көрсетті.

Спорттық көліктер

Таруффи 1951 жылғы Бари Гран-присінде жаңадан енгізілген 2 литрлік, 4 цилиндрлі Ferrari машинасын айдап, Хуан Мануэль Фанхио мен Фройлан Гонсалестен кейін үшінші орынды иеленді. Ол 360 шақырымдық жарысты 2 сағат 58 минут 40 3/5 секунд уақытпен аяқтады. 1951 жылғы қарашада Таруффи Мексикадағы "Каррера Панамерикана" жарысына қатысты. Ол Мексика қаласынан Леонға дейінгі 430 шақырымдық жолдың алғашқы кезеңінде бірінші орынды иеленді. Таруффи екінші орын алған Трой Раттманнан төрт минуттан артық көшбұрды. Таруффи Мексика қаласы – Леон кезеңінде тағы 15 минут, Леон мен Дуранго арасында тағы 21 минут үнемдеді. Осылайша ол жалпы есепте 12-ші орыннан үшінші орынға көтерілді. Таруффи мен Луиджи Чинетти ақырында 25 қарашада 21:57:52 уақытпен жарыста жеңіске жетті. Оның орташа жылдамдығы сағатына 140,97 км/сағ болды. Таруффи 1952 жылғы қаңтарда 22 куб сантиметрлік машинасымен 80 шақырым қашықтықта әлемдік рекорд орнатты. Ол 161 км (100 миль) қашықтықтағы рекордты орнатуға тырысты, бірақ 158 км (98 миль) қашықтықта моторы істен шықты. Таруффи 1952 жылғы мамыр айында Парижде өткен үшінші Гран-при де Франста екі литрлік Ferrari машинасымен жарысты. Ол 459 км (285 миль) қашықтықта үш сағат уақытпен бірінші орынды иеленді. Оның орташа жылдамдығы болды. Таруффи 1953 жылғы "Каррера Панамериканада" Лансия D24 машинасымен Фанхиодан кейін екінші орын алды, уақыты 18:18:51 болды. Оның уақыты өткен жылғы жеңіске қарағанда жақсы болды. 1954 жылғы наурыз айында Таруффи Себрингтің 12 сағатын жеңіске жақын, алғашқы үш сағатты бастап кеткеннен кейін, Лансиясы тоқтағаннан кейін жоғалтты. Ол оны пит-стопқа итерді, ал команданың механиктері мұқият жұмыс істей бастады. Стерлинг Мосс пен Билл Ллойдтің ОСКА-сы финиш сызығынан өткенде Таруффи әлі машинадан шықпаған еді. Таруффи зейнеткерлікке шыққанға дейін орташа жылдамдығы болды. Таруффи 1954 жылғы сәуірде Сицилияның "Джиросын" жеңіп алды. Оның 10 сағат 24 минут 37 секунд уақыты Италияның спорттық автокөлік жарыстары маусымын ашқан оқиға үшін рекорд орнатты. Ол кезде ол 14 жаста еді. Ол Lancia D24 машинасымен жүрді. 1955 жылы Себрингте Таруффи мен Гарри Шелл Ferrari 750 Monza машинасымен жалпы есепте бесінші орын алды. Таруффи 1955 жылы Сицилия турынде Феррариде бірінші орынды иеленді, жалпы уақыты 10 сағат 11 минут 19.4 секунд болды, орташа жылдамдығы болды. Таруффи 1955 жылы Миль Мильядан шықты, Римнің солтүстігіндегі жарыста май сорғысы бұзылғаннан кейін. Ол және жеңімпаз Стерлинг Мосс жарыстың алғашқы кезеңінде көшбасшылық үшін күресті. Чезаре Пердиза 1955 жылы Имоладағы Гран-приде екі литрлік Мазератимен 22 секунд айырмашылықпен жеңіп алды. Таруффи бірінші айналымда трассаның шетінде сабанға соқтығып, машинасын зақымдады, бірақ жарақат алмады және жарыстан шығуға мәжбүр болды. Жан Бехра мен Таруффи 1956 жылы Себрингте 12 сағаттық жарыста Мазератиде бесінші орын алды. Таруффи 1956 жылғы маусымда E класындағы автомобильдер үшін әлемдік рекорд орнатты. Ол 161 км (100 миль) қашықтықты 46 минут 27,2 секундта, сағатына 129,9 миль (209,04 км/сағ) жылдамдықпен жүрді. Монцада да Таруффи сағатына 212,543 шақырым жылдамдықпен бір сағаттық рекордты жаңартты. Оның үшінші рекорды – 200 шақырым. Оның уақыты 53 минут 14.5 секунд болды. 1957 жылы Сицилия турының 17-ші жарысында Таруффи көшбасшы Оливье Гендебиенді қуып бара жатқанда кішкентай апатқа ұшырады. Ол Gioiosa Marea қаласында қабырғаға тиді, бірақ өзінің Maserati-де жалғастырды. Гендебиен Феррариде жеңді. Жарыс барысында Дж.Оливари өзінің Мазератисімен жарыста қабырғаға соқтығысып, өртеніп қаза тапты. Таруффидің соңғы жеңісі 1957 жылы Миль Мильяда болды, бұл итальяндық жарыстың соңғы жарысы, онда ол Ferrari 315 S машинасымен жеңіске жетті. Жарыста Альфонсо де Портаго дөңгелегінің ақауынан соқтығысып, көпшілікке түсті, өзін, оның көмекші жүргізушісі Эдмунд Нельсонды және тоғыз көрерменді өлтірді. Осыдан кейін Таруффи жарыстардан ресми түрде зейнеткерлікке шықты. Ол 50 жаста еді.

Формула бірінші

Таруффи 18 әлем чемпионаты Гран-присіне қатысып, 1950 жылдың 3 қыркүйегінде дебют жасады. Таруффи 1952 жылдың мамыр айында Швейцария Гран-присінде Ferrari көлігімен жеңіске жетті. Ол бастапқыдан-ақ көшбасшы болды, ал Рудольф Фишердің Ferrari көлігі екінші орынды иеленді. Алты маусым бойы ол барлығы 41 чемпионат ұпайы жинады. Ол сонымен қатар көптеген чемпионат емес, Формула-1 жарыстарына қатысты. Оның ең табысты маусымы 1952 жыл болды, онда ол Джузеппе Фарина мен әлем чемпионы Альберто Аскариден кейін үшінші орынды алды.

Қосалқы көліктер

Таруфи 1954 жылғы қарашада өткен 2000 мильдік (3219 км) Панамерика жарысында Лос-Анджелестік Флойд Клаймерге тиесілі Ford машинасымен қатысты.

Басқа кәсіпорындар

1959 жылы Таруфи «Мотор спортының техникасы» атты кітап жазды. 1957 жылдың қараша айында «Saturday Evening Post» журналы Таруффидің «Бізді қайтадан өлтірместен тоқтатыңыз» деген мақаласын жариялады, онда ол 1955 жылғы Ле-Ман және 1957 жылғы Милле Милья жарыстарында жүргізушілер мен көптеген көрермендер қаза тапқан оқиғалар туралы айтты. 1952 жылдың тамызында Таруфи 2,608,264 нөмірімен жарыс машинасының жобасын жасап, патент алды. Көлік үш торпеда пішіндес, бірімен-бірі қатар жалғанған корпуспен жасалған. Екі үлкен корпуста екі тәуелсіз мотор және дөңгелектер орналасқан, сол және оң жақта. Жүргізуші мен жолаушылар машинаның орталық бөлігінде отырады. Орталық бөлік қалғандарына қарағанда биік және кішкентай. Таруфи өзінің бұл жобасының төмен желге қарсылығын және салмақ орталығының төмендігін атап өтті. Таруфи 1988 жылы Римде 81 жасында дүние салды.

Мұра

Пьеро Таруффи мұражайы Орталық Италиядағы Витербо мен Орвието қалаларының арасындағы шағын Багнорегио қаласында орналасқан. Мұражай коллекциясына Таруффидің жарыс жолындағы классикалық автомобильдері мен мотоциклеттері кіреді. 2023 жылғы "Феррари" атты тарихи спорттық драмасында Таруффи рөлін американдық актер Патрик Демпси сомдады.