Кіріспе

Жапон тағамдарының негізгі бөлігі – кеспе. Олар көбінесе салқындатылған соустармен, сорпамен немесе ыстық тағамдармен бірге беріледі. Кеспелер Жапонияға Қытайдан Хэйан кезеңінен Камакура кезеңінің басына дейін Сун әулеті тұсында әкелінді.

Тарих

Нодль алғаш рет 800 жылы Хэйан дәуірінде (794–1185) Жапонияда пайда болды. Бұл тағам Қытайдан алынған және оның икемділігі мен әртүрлі беру тәсілдеріне байланысты күнделікті тамақтануда кеңінен қолданылды. Кейін Камакура дәуірінде (1185–1333) нодль көптеген самурайлар үшін стандартты тағамға айналды. Себебі, тағам майлы болмағандықтан және салыстырмалы түрде пайдалы болғандықтан, олардың тамақтану қажеттіліктерін қанағаттандырды. Эдо дәуірінде, әсіресе 1661–1672 жылдар аралығында, Соба нодлі Едо (қазіргі Токио) астанасындағы мейрамханаларда танымал болды. Оның үлкен сұранысқа ие болуына себеп – Соба нодлін суық күйде беруге болатындығы және өрттердің көп болуына байланысты үкімет отын қолдануды шектегендігі болды.

Жапондық макаронның түрлері

Рамен – бидай ұнынан, тұздан, судан және кансуиден – сілтілі судың бір түрінен жасалған жұқа, бидай лапшасы. Қамыр оралғанға дейін ашытылады. Олар Мэйдзи кезеңінде Қытайдан әкелінген. Қытайдан Жапонияға қалай жеткені әлі де даулы, бірақ 1910 жылы Йокогамадағы бір қытай мейрамханасы ламиан деп аталатын тағамды ұсынғандығы қабылданған. Рамен лапшасы серпімді, көбінесе ашық сары түсті болады. Лапшаның пішіні, ені және ұзындығы әртүрлі болуы мүмкін. Олар сорпамен беріледі. Рамен тағамдарының мысалдары: шою рамен, шио рамен, мисо рамен, тонкоцу рамен және карри рамен. Ширатаки – коннякудан жасалған мөлдір лапша. Бұл лапша серпімді немесе резеңке тәрізді болады. Ширатаки сукияки және оден сияқты тағамдарға текстура қосу үшін қолданылады. Соба – қара бидай және бидай ұнынан жасалған лапша. Соба лапшасын кептірілген немесе жаңа күйінде алуға болады. Оны ыстық сорпамен немесе салқын соуспен (цую) беруге болады. Соба тағамдарының мысалдары: зару соба (салқындатылған), каке соба, темпура соба, кицуне соба және тороро соба. Якисоба тағамы атауында «соба» сөзін қамтыса да, ол қытай стиліндегі лапшадан (чукамен) жасалады. Сомен – өте жұқа, ақ, бидай лапшасы. Олар көбінесе жаз айларында салқындатылған күйінде соустармен бірге беріледі, бірақ оларды сорпалар мен басқа да ыстық тағамдарда да қолдануға болады. Сомен лапшасы хиямуги және удон лапшасына өте ұқсас, бірақ олар жұқарақ (шамамен 1,3 мм енді). Соменді жасау үшін май қажет. Жаз айларында жапондықтар салқындау үшін суытылған соменді жейді. Харусаме – картоп крахмалынан жасалған мөлдір лапша. Бұл лапша көбінесе ыстық тағамдар мен салаттарда қолданылады, сондай-ақ корей және қытай тағамдарының жапондық нұсқаларын жасау үшін пайдаланылады. Харусаме тағамдарының бірі – харусаме салаты, ол үш негізгі ингредиенттен тұратын суық лапша салаты: жұқалап кесілген қияр, шұжық және сәбіз. Басқа ингредиенттерге вакаме теңіз балдыры, ұсақталған жұмыртқа омлеті, помидор, бұршақ өскіндері және т.б. жатуы мүмкін. Токоротен – теңіз балдырының желатинінен, яғни кантеннен жасалған желе тәрізді кесінділер. Бұл тағам көбінесе жазғы тағам болған, себебі оның құрамында 98%-ға жуық су бар. Токоротен 1658 жылы бір мейманхана иесі токоротенді тастап кеткен кезде пайда болды, ол кептіріліп, сақтауға болатын кантен жолақтарына айналды. Тағамға әдетте соя соусы және күріш сірке суы қосылады.