Кіріспе

Қаздың түрлері

Жұмсақ қауырсынды қаз (Dendrocygna eytoni), сондай-ақ шөптік қаз деп те аталады, Австралияда көбейетін қаздың бір түрі. Бұл қаз негізді қоңыр түсті, ұзын мойны және қабырғаларынан өсетін ерекше қауырсындарымен ерекшеленеді. Еркек және ұрғашы қаздар сыртқы түрі жағынан ұқсас.

Таксономия

1838 жылы ағылшын натуралисті Томас Кемпбелл Эйтон сипаттаған, оның түрлік епітеті оны атайтын адамның құрметіне берілген. Оның туыс атауы ежелгі грек тіліндегі "дендрон" – "ағаш" және "кукнос" (латынша "cygnus" арқылы) – "қу" сөздерінен шыққан. Басқа да кең таралған атаулары: Эйтонның қауырсынды, қызыл аяқты немесе сыбызғылы ағаш үйрек, сондай-ақ сұр немесе қызыл аяқты сыбызғы.

Сипаттама

Оның салмағы шамамен 1,5 кг. Бұл ұзын мойынды, қоңыр үстіңгі жағы, ашық түсті астыңғы жағы және ақ қапсырмасы бар қаз. Кеудесі қара жолақты, кәдімгі қызыл түсті, ал бүйірінен ұзын, қара жиекті қауырсындар өседі. Оның мұны мен аяқтары қызғылт, ал көздің қарашығы сары. Еркек және ұрғашы сыртқы түрі жағынан ұқсас. Бұл түрдің ұшқанда мойны төменге түсіп, қысқа, қара, дөңгелек қанаттары болады. Оның дауысы ерекше сыбызғыға ұқсас, содан құсқа осылай ат қойылған.

Өсіру

Қауырсынды сыбызғылаушы қаздар жауынды маусымда көбейеді, әдетте қаңтардан наурызға дейін, бірақ кейде сәуірде немесе сирек жағдайларда мамыр айында да көбейеді. Маусым бойы бір рет жұмыртқа басады. Ұясы – биік шөптерде немесе жасырынған өсімдіктер арасында, шөптерден немесе осыған ұқсас материалдан жасалған жұмсақ төсек болып келеді. 10-12 сопақ жұмыртқа салады, бірақ кейде 14 немесе одан да көп жұмыртқалар да кездеседі. Жұмыртқалар бастапқыда жылтыр әрі қаймақ түсті болады, бірақ кейін боянуы мүмкін. Инкубация кезеңі шамамен 30 күнге созылады.