Кіріспе

Принц Филипп, Орлеан герцогы (; 6 ақпан 1869 – 28 наурыз 1926) 1894 жылдан 1926 жылға дейін Франция тағына Орлеанистердің талапкері, Филипп VIII ретінде танылды.

Ерте өмір

Филипп Йорк Хаусы, Твикенхэмде, Лондонның жанында, Мидлсекс, Англия, Ұлыбритания мен Ирландия Біріккен Корольдігінде дүниеге келді. Ол Париж графы Филипптің әйелі (және бірінші туысы) Орлеан принцессасы Изабелланың ұлы еді. Ол Луи Филипп Роберт деп шомылдырылып, Филипп деп аталды. Оның отбасы 1848 жылы француз королі Луи Филипптің тақтан бас тартып, елден қуылғаннан кейін Ұлыбританияда тұрды, ал екінші француз империясы құлағаннан кейін 1871 жылы Францияға оралды. Дегенмен, олар 1886 жылы Англияға қайта оралды, себебі Филипптің әпкесі Амели Орлеан Парижде Португалия мұрагер ханзадасы Карлосқа үйленгеннен кейін француз республикасы оларды елден қуды. Сөйтіп, 1871 жылы ата-анасымен бірге Францияға оралған Филипп Эу сарайында және Париждегі Станислас колледжінде үйден білім алды. Ол бойжетіп, сары шашты болды, кейін сақал өсірді. Ол оқудан гөрі спортқа жақын еді және Сент-Сирдегі бұрынғы әскери қызметкер, әкесінің бухгалтері капитан Морхеннен тау шаруашылығын үйренді. 1890 жылдың ақпанында 21 жасқа толған күні ол досы Оноре д'Альбер, 10-шы де Луйн герцогімен бірге Швейцариядан пойызбен шығып, 1886 жылғы қуғын-сүргін заңын бұза отырып, Парижге келді. Бірақ Филипптің австралиялық опера әншісі Нелли Мельбамен қарым-қатынасы белгілі болғаннан кейін келісім бұзылды. Мельба әлі де Чарльз Несбит Армстронгқа үйленген, бірақ олар бірнеше жылдан бері бөлек тұрды. Армстронг Мельбадан заңсыз қатынас негізімен ажырасуға талап қойды, Филипптің есімін айыптаушы ретінде көрсетті; алайда, іс соңында тоқтатылды. 1890 жылдың қыркүйегінде Филипп әкесімен бірге АҚШ пен Канадаға екі айлық сапарға шықты. Олар оның әкесі соғысқан Америка Азамат соғысының жерлерін, сондай-ақ Филадельфияны (Филадельфия округі, Пенсильвания штаты); Вашингтонды (Вашингтон округі); Ричмондты (Виргиния штаты); Манхэттенді (Нью-Йорк штаты) және Квебекті (Канада) аралады. 1890 жылдың 12 қарашасында Филадельфияда Филипп АҚШ-тың адал легионының әскери орденінің (MOLLUS) Пенсильвания бөліміне қосылды – Америка Азамат соғысында Одаққа қызмет еткен офицерлер мен олардың ұрпақтарынан құралған әскери қоғам. Ол әкесінің Одақ армиясындағы қызметі құқығымен 2-ші сыныптың серігі ретінде қосылды – 1-ші сыныптың серіктерінің үлкен ұлдарына арналған мүшелік санаты және оған MOLLUS белгісінің 8262 нөмірі тағайындалды. 1894 жылдың 8 қыркүйегінде әкесі қайтыс болғаннан кейін, ол 1-ші сыныптың мұрагер серігі атанды. 1890 жылдың желтоқсанында Филипп Ресей армиясына қабылдануға өтініш бірақ, қабылданбады. 1893 жылдың наурыз айында ол Корольдік географиялық қоғамның мүшесі болып сайланды. 1894 жылдың наурыз айында Филипп әпкесі Аоста герцогинясы Эленмен бірге Египетке және Палестинаға барды. Содан кейін ол Абиссинияға (қазіргі Эфиопия) арыстан аулауға кетті. 1894 жылдың мамырында ол Корольдік Букингемшир гусарларының, яоманри полкінің құрамына енді.

Тақ таққа иелік етуші

1894 жылғы 8 қыркүйекте әкесі қайтыс болғаннан кейін, Филипп Франция тағына орлеанист үміткері атанды. Әкесі Людовик Филипп I-ден айырмашылығы, Филипп Киелі Рух орденінің бас шебері болу құқығын өзінің таққа талап етуінің ажырамас бөлігі деп санайтын және кейде орденнің төс белгісін тағушы еді. 1896 жылғы 5 қарашада Венада, сол кезде Австрия-Мажарстанның Эннс өзенінен жоғары орналасқан Цислетанияда, Филипп Австрияның архигерцогинясы Мария Доротеяға (1867–1932) үйленді. Мария Доротея – Венгрияның палатині, архигерцог Иосиф Карлдың қызы және Орлеанның Клементина ханшайымының немересі, сондай-ақ Бельгия королевасы Мария Генриеттаның сіңлісінің қызы болатын. Бұл некеден бала тумады. Олар өмір сүру жағынан үйлесім таппағандықтан, бірнеше жылдан кейін бөлек тұра бастады. 1910 жылы Мексикаға сапары барысында «Jaripeo y fiestas en Jalapa» («Халападағы жарипео және мерекелер») атты қысқаметражды фильм түсірді. Филипп 1912 жылға дейін Ұлыбританияда тұрды, содан кейін тұрақты мекенжайын Бельгияға көшірді. 1914 жылы Филипп пен оның әйелі Мария Доротея заңды түрде ажырасты. Одан кейін ол Венгрияда тұрды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, Филипп тағы да француз армиясына қосылуға тырысты, бірақ нәтижеге қол жеткізе алмады. Бельгия армиясында қызмет етуге де рұқсат берілмеді, сондықтан ол Ұлыбританияға қайтып оралды. Италия армиясына қосылу жоспары автобус шауып өткен кезде болған ауыр жазайымға байланысты орындалмады. 1926 жылы Филипп Италияның Сицилия аймағындағы Палермо қаласындағы Орлеан сарайында пневмониядан қайтыс болды. Оның заңды мұрагерлері болмағандықтан, Францияның жойылған тағына үміткерлік құқығын оның туысы және күйеу інісі Жан, Гиз герцогы мұраға алды.

Құрметтер

Гренландияның солтүстік-шығысындағы Орлеан герцогінің жері оның құрметіне аталған.