Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Италиялық опера теноры
Italian operatic tenor
Джузеппе Ди Стефано (24 шілде 1921 – 3 наурыз 2008) – 1940 жылдардың ортасынан 1990 жылдардың басына дейін кәсіби өнер көрсеткен итальян опера теноры. Жанкүйерлер мен достары оны Пиппо деп атаған, ол Бениамино Джиглинің нағыз мұрагері ретінде «Алтын дауыс» немесе «Ең әдемі дауыс» деп танылды. Лучано Паваротти Ди Стефаноны өзінің үлгісі еткенін айтты. Паваротти сұхбатында: «Ди Стефано – менің құрметтейтінім. Онда күндей жарқыраған дауыс бар. Сіз ести алатын ең керемет, ашық дауыс осы еді. Ди Стефаноның музыкалық қабілеті дауысы сияқты табиғи да әдемі», – деді. Ди Стефано Хосе Каррерасқа ең көп шабыттандырған тенор болды. Ол 2008 жылдың 3 наурызында белгісіз шабуылдаушылардың шабуылынан алған жарақатынан көз жұмды. 16 жасында картада жеңіліп, ән салғанда, ойнасқан досы дауысын жаттықтыру керектігін айтқан. Екі жылдан кейін ол баритондар Луиджи Монтесанто мен Мариано Стабильмен шын жүректен сабақ ала бастады. Соңғысы жас тенорға анық дикцияның маңыздылығын түсіндірді, ол осы кеңеске құлақ қойды. Екінші дүниежүзілік соғыс Ди Стефаноның мансабына кедергі келтірді, себебі ол итальян армиясына қосылуға мәжбүр болды, онда ол әскерлерді ән салу арқылы көңіл көтеріп жүрді. Ол нашар сарбаз деп есептелді, сондықтан командирі елге қызмет ету үшін әскерден босатылып, ән салуы керек деп шешті. Италия жеңілгенге дейін Нино Флорио деген атпен өнер көрсетті, содан кейін Швейцарияға қашқан. Бірнеше уақыт интернатта болғаннан кейін, оған Лозанна радиосында ән салуға рұқсат берілді, онда ол алғашқы жазбаларын жасады, олар шешілген сұлулыққа және ерекше тұлғаға ие тенор дауысын ашты. Ол көптеген сицилиялық әндерін жазды, олардың жазбалары 1940 жылдардың соңында Италиядан тыс жерлердегі білгіш тыңдаушылардың назарына түсті. Бұл Риччионеде Хьордис Шимбергпен бірге өткен тамыздағы өнер көрсетілімінен кейін болды. Бір айдан кейін «Манон» спектаклінде өнер көрсеткеннен кейін «Musical America» журналы Ди Стефаноның «Гиглиден бері естімеген бай, жұмсақ дыбысы бар» екенін жазды. Ол Нью-Йоркте көп жылдар бойы тұрақты түрде өнер көрсетті. 1957 жылы Ди Стефано Эдинбург фестивалінде «Эликсир махаббаты» операсында Неморино рөлінде британдық дебютін жасады, ал 1961 жылы «Ковент-Гарден» Корольдік опера театрында «Тоска» операсында Каварадосси рөлінде дебютке шықты. Әнші ретінде Ди Стефано өте жақсы дикциясы, ерекше тембрі, құмарлықпен орындауы және әсіресе, жұмсақ әнінің тәттілігі үшін құрметке ие болды. «Фауст» операсындағы Метрополитен операсының радио хабарларындағы дебютінде ол жоғары C нотасын күшпен орындап, содан кейін пианиссимоға дейін жұмсартты. Сэр Рудольф Бинг өзінің естеліктерінде: «Менің байқау жылымдағы ең керемет сәт – оның «Фауст» операсындағы жоғары C нотасындағы diminuendo-сын естігенімде болды. Мен өмірім бойы сол дыбыстың сұлулығын ешқашан ұмытпаймын», – деді. Халықаралық атаққа ие болған жылдары Ди Стефано алтын Орфео сыйлығын, итальяндық музыкалық марапатты жеңіп алды. 1953 жылы EMI классикалық бөлімінің жетекшісі Уолтер Легге Мария Калласпен барлық танымал итальяндық операларды жазу үшін тенор іздеді және Ди Стефаноны таңдады. Олардың жетістіктерінің бірі – Виктор де Сабата басқаруымен 1953 жылы студияда жазылған «Тоска» операсы, ол «граммофон тарихындағы ұлы қойылымдардың бірі» деп есептеледі. Екеуі де 1951 жылдан бастап Оңтүстік Америкада, 1957 жылдың соңында Ла Скалада «Un ballo in maschera» операсында соңғы рет бірге сахнада өнер көрсетті. Ол 1955 жылы Ла Скалада Висконтидің танымал «La traviata» операсында Альфредо рөлін, сондай-ақ Герберт фон Караян басқаруымен Берлинде және Венада «Люсия» операсында Эдгардо рөлін орындады. Метрополитен опера театрының Рудольф Бинг Ди Стефаноның богемдік өмір салтын өкінішпен атады, ол оның дауысының төмендеуіне себеп болды деп санайды, бірақ Ди Стефаноның өзі дауыс байланысын зақымдаған синтетикалық талшықтарға аллергиясын кінәлады. 1973 жылы Ди Стефано мен Мария Каллас бірге 1974 жылы аяқталған концерттік турнеге шықты: сыншылар Мария Калластың дауысын жоғалтқанын айтты, бірақ көпшіліктің реакциясы барлық жерде ынталы болды. Осы кезеңде екі әншінің арасындағы қысқа уақытқа созылған романтикалық қарым-қатынас туралы әңгімелер тарады. Ди Стефано ән айтуды сәтті жалғастырды және оның соңғы опералық рөлі 1992 жылдың шілдесінде «Турандот» операсындағы император болды.
Giuseppe Di Stefano (24 July 19213 March 2008) was an Italian operatic tenor who sang professionally from the mid 1940s until the early 1990s. Called Pippo by both fans and friends, he was known as the "Golden voice" or "The most beautiful voice", as the true successor of Beniamino Gigli. Luciano Pavarotti said he modeled himself after Di Stefano. In an interview Pavarotti said "Di Stefano is my idol. There is a solar voice It was the most incredible, open voice you could hear. The musicality of Di Stefano is as natural and beautiful as the voice is phenomenal". Di Stefano was also the tenor who most inspired José Carreras. He died on 3 March 2008 as a result of injuries from an attack by unknown assailants. When he was 16, he burst into song after losing a game of cards, and the friend with whom he was playing said he must get his voice trained. Two years later he began studying in earnest with the baritones Luigi Montesanto and Mariano Stabile, the latter impressing on the young tenor the importance of clear diction, advice he readily followed. World War Two interrupted Di Stefano's early career as he had to join the Italian army, where he often entertained the troops with his singing. He was considered such a bad soldier that his commanding officer decided that he would better serve his country by leaving the forces in order to sing. He performed under the pseudonym Nino Florio until Italy was defeated, when he fled to Switzerland. After a period of internment he was allowed to sing on Lausanne Radio, where he made the first of his recordings, disclosing a tenor voice of decided beauty and a singer with personality. He recorded many of his native Sicilian songs, records of which first brought him to the attention of discerning ears outside Italy in the late 1940s. after singing the role in Riccione with Hjördis Schymberg in August of the previous year. After his performance in Manon a month later, Musical America wrote that Di Stefano "had the rich velvety sound we have seldom heard since the days of Gigli". He went on to perform regularly in New York for many years. In 1957, Di Stefano made his British debut at the Edinburgh Festival as Nemorino in L'elisir d'amore and his Royal Opera House, Covent Garden, debut in 1961, as Cavaradossi in Tosca. As a singer, Di Stefano was admired for his excellent diction, unique timbre, passionate delivery and, in particular, for the sweetness of his soft singing. In his Metropolitan Opera radio broadcast debut in Faust, he attacked the high C forte and then softened to a pianissimo. Sir Rudolf Bing said in his memoirs, "The most spectacular single moment in my observation year had come when I heard his diminuendo on the high C in "Salut! demeure" in Faust: I shall never as long as I live forget the beauty of that sound". During his years of international celebrity, Di Stefano won a gold Orfeo, an Italian musical award. In 1953 Walter Legge, leader of EMI's classical wing, wanted a tenor to record all the popular Italian operas with Maria Callas, and chose Di Stefano. Among their recording achievements was the famous 1953 studio recording of Tosca under Victor de Sabata, which is considered "as being one of the great performances in the history of the gramophone". The two also performed together on stage frequently, from 1951 in South America to the end of 1957 in Un ballo in maschera at La Scala, the last time the two collaborated in an opera. He sang Alfredo in the famous Visconti production of La traviata in 1955 at La Scala, as well as Edgardo to her Lucia under Herbert von Karajan at La Scala, Berlin and Vienna. Rudolf Bing of the Metropolitan Opera House lamented Di Stefano's playboy lifestyle, which he felt was the cause of his vocal decline, although Di Stefano himself blamed allergies to synthetic fibres for permanently damaging his vocal cords. In 1973, Di Stefano and Maria Callas went together for a recital tour that ended in 1974: critics remarked that Maria Callas had lost her voice, but the public reaction was nevertheless enthusiastic everywhere. It was during this period that there were rumors of a brief romantic relationship between the two singers. Di Stefano continued to sing successfully and his final operatic role was as the Emperor in Turandot, in July 1992.
Жеке өмірі мен өлімі
1949 жылы Нью-Йоркте консерватория студенті Мария Гироламиге үйленді, олардан үш баласы болды. 1976 жылы олар ажырасып кетті. 1977 жылы ол Гамбургтен шыққан оперетта сопраносы Моника Куртпен жаңа махаббат қарым-қатынасын бастады, және 1993 жылы оған үйленді. Соңғы рет 2004 жылғы 24 қазанда Одерцо қаласында марапат алу үшін көпшілік алдына шықты. 2004 жылғы 3 желтоқсанда Кениядағы Диани Бичтегі үйінде белгісіз шабуылдаушылар жасаған қарақшылық кезінде ауыр жарақат алды, олар оны қанға батқан, есінен айырылған күйде жерде қалдырды. Кейін ол комадан оянды, бірақ денсаулығы толыққанды жақсармады.
In 1949 he married the conservatory student Maria Girolami in New York, with whom he had three children. The pair separated in 1976. In 1977 he began a new romantic relationship with Monika Curth, an operetta soprano originally from Hamburg, whom he married in 1993. His last public appearance was on 24 October 2004 in Oderzo to receive an award. On 3 December 2004, he was seriously injured during a robbery at his home in Diani Beach in Kenya by unknown assailants who left him on the ground bloodied and unconscious. Eventually he awoke from the coma, but his health never fully improved.
Вокал және ән салуы
Ди Стефано – жұмсақ дауысты лирикалық тенор, ерекше жылы және бай тембрлі, әрі, кем дегенде алғашқы жылдары, өте кең диапазонды болды. Ол дауыстық шеберлігі, анық дикциясы, құштарлықпен айтылуы, тартымды түсіндіруі және пианиссимо мен түстердің тамаша жеңілдігі үшін жоғары бағаланды. Бьорлинг немесе Краустың зерттеуге ұмтылған дәлдігі мен "апломбынан", Дель Монаконың дауыстық күшінен немесе Бергонцидің стильдік қатаңдығынан өзгеше, Ди Стефаноның табиғи музыкалық қабілеті, кеңпейілді, инстинктивті және әсерлі ән айту стилі болды. Ди Стефаноны итальяндық және француз репертуарындағы романтизмнен кейінгі лирикалық тенорлар дәстүріне жатқызуға болады, онда ол әсіресе мансабының алғашқы кезеңінде ұмытылмас қойылымдар жасады (Риголетто, Ла Травиата, Ла Богема, Жеміс іздеушілер, Манон, Фауст). Кейінгі жылдары ол лирикалық репертуардағы рөлдерге, одан да күшті және драматикалық партияларға (Тоска, Тағдыр күші, Турандот, Кармен, Пальяччо және Андреа Шенье) қарай дамыды.
Di Stefano was a lyric tenor with a soft voice, an unmistakable warm and rich timbre and, at least in the early years, was very expansive. He was admired for his vocal skills, clear diction, passionate phrasing, captivating interpretation and the exquisite lightness of pianissimo and shades. Far from the studious precision and "aplomb" of a Bjorling or a Kraus, or the vocal overpowering of a Del Monaco or stylistic rigour of a Bergonzi, Di Stefano had a natural musicality, with a generous, instinctive and communicative style of singing. Di Stefano can be placed in the tradition of tenori lirici post romantic of the Italian and French repertoire, where he gave memorable performances especially in the first part of his career (Rigoletto, La traviata, La bohème, The pearl fishermen, Manon, Faust). In the following years he developed into roles of the lyrical repertoire, with more drive and drama (Tosca, La forza del destino, Turandot, Carmen, up to Pagliacci and Andrea Chénier).
Басқа жазбалар
Ди Стефано басқа да керемет әншілермен бірге көптеген жазбалар жасады, оның ішінде Виктория де Лос-Анжелеспен бірге 1954 жылғы «Мадам Баттерфляй» және Антониетта Стелла мен Тито Гоббимен 1955 жылғы «Травиата» операларының толық EMI жинақтары бар. Англиялық Decca үшін ол Хилде Гюден және Фернандо Коренамен бірге 1955 жылғы «Эликсир махаббаты», Зинка Миланов пен Леонард Уорренмен 1957 жылғы «Джоконда», 1958 жылғы «Тағдыр күші» және Леонтинь Прайс пен Джузеппе Таддеймен, Герберт фон Караянның жетекшілігімен 1962 жылғы «Тоска» операларын жазды. Ricordi (Ricordi MRO 104/105) үшін ол 1958 жылы Рената Скотто, Этторе Бастианини және Иво Винкомен бірге, Миланның «Ла Скала» оркестрі мен хорының дирижері Нино Санзогномен бірге толық стерео «Лючия ди Ламмермур» операсын жасады. 1995 жылы VAI 1959 жылы Нью-Орлеанда өткен қойылымнан «Богема» операсының бекітілген нұсқасын шығарды, онда тенор Личия Альбанезе, Одри Шух, Джузеппе Вальденго және Норман Трейглмен бірге ойнады. Сонымен қатар, 1962 жылы тенор Рене Лейбовицтің жетекшілігімен Анна Моффомен бірге Массене операсынан «Манон» үзінділерін жазды. 1951 жылы Ди Стефано Артуро Тосканинидің жетекшілігімен Карнеги залында Вердидің «Реквиемін» орындады, ал басқа солистер Герва Нелли, Федора Барбиери және Чезаре Сиепи болды. Бұл жазба RCA компаниясы арқылы шығарылды.
Di Stefano also made many other recordings with other wonderful singers, complete EMI sets of Madama Butterfly (opposite Victoria de los Ángeles, 1954) and La traviata (with Antonietta Stella and Tito Gobbi, 1955). For English Decca he recorded L'elisir d'amore with Hilde Gueden and Fernando Corena (1955), La Gioconda (with Zinka Milanov and Leonard Warren, 1957), La forza del destino (1958) and Tosca (with Leontyne Price and Giuseppe Taddei, Herbert von Karajan conducting, 1962). For Ricordi (Ricordi MRO 104/105), he made a complete stereo Lucia di Lammermoor with Renata Scotto, Ettore Bastianini and Ivo Vinco in 1958, with Nino Sanzogno conducting the Orchestra and Chorus of La Scala, Milan. In 1995, VAI issued an approved version of La bohème, from a 1959 performance in New Orleans, with the tenor starring opposite Licia Albanese, Audrey Schuh, Giuseppe Valdengo and Norman Treigle. Additionally, in 1962 the tenor recorded excerpts from Massenet's Manon, with Anna Moffo, conducted by René Leibowitz. In 1951, Di Stefano sang in a performance of Verdi's Requiem, at Carnegie Hall, conducted by Arturo Toscanini, the other soloists being Herva Nelli, Fedora Barbieri and Cesare Siepi. It was released as a recording by RCA.