1762-1878 жылдардағы болгар қоғамдық-экономикалық дамуы және ұлттық бірігуі
Bulgarian National Revival
Бұл мақалада 1762-1878 жылдардағы болгар халқының ұлттық оянуы, экономикалық дамуы және ұлттық интеграциясы жайлы ақпарат бар. Болгар тіліндегі әдебиеті мен көтерілістері талданған.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Болгарияның әлеуметтік-экономикалық дамуы мен ұлттық интеграциясы кезеңі (1762–1878)
Period of Bulgarian socio economic development and national integration (1762 1878)
Болгар қайта жандануы (болг. Възраждане, немесе жай ғана Вазраждане, және Болгар улусы canlanması) кейде Болгар ұлттық қайта жандануы деп аталады. Бұл Осман империясының билігінде болған болгар халқының әлеуметтік-экономикалық дамуы мен ұлттық интеграциясының кезеңі болды. Ол әдетте 1762 жылы Афон тауындағы Хиландар монастырының болгар монахы Паисий жазған "История Славяноболгарская" тарихи кітабымен басталды, Болгарияның ұлттық оянуына және қазіргі болгар ұлтшылдығына жол ашты, және 1877–1878 жылдардағы орыс-түрік соғысының нәтижесінде 1878 жылы Болгарияның азаттығына дейін жалғасты.
The Bulgarian Revival (, Balgarsko vazrazhdane or simply: Възраждане, Vazrazhdane, and Bulgar ulus canlanması) sometimes called the Bulgarian National Revival, was a period of socio economic development and national integration among Bulgarian people under Ottoman rule. It is commonly accepted to have started with the historical book, Istoriya Slavyanobolgarskaya, written in 1762 by Paisius, a Bulgarian monk of the Hilandar monastery at Mount Athos, lead to the National awakening of Bulgaria and the modern Bulgarian nationalism, and lasted until the Liberation of Bulgaria in 1878 as a result of the Russo Turkish War of 1877–1878.
Сипаттамалары
Бұл кезең ерекше сәулетімен ерекшеленеді, оны әлі күнге дейін Трявна, Копривштица және Велико-Тарново сияқты ескі болгар қалаларында көруге болады. Иван Вазов және Христо Ботев сияқты авторлардың бай әдеби мұрасы болгар халқының тәуелсіздік және автономиялы шіркеу үшін күресіне күш берді, сондай-ақ 1876 жылғы сәуір көтерілісі – Осман билігіне қарсы қарулы қарсылықтың маңызды оқиғасы, ол 1877-1878 жылдардағы орыс-түрік азаттық соғысына әкелді. Болгария қоғамындағы маңызды өзгерістер, экономикалық еркіндік пен дін таңдау мүмкіндігі болгар ұлтының этностық шекараларында және Моэзия (соның ішінде Добруджа), Фракия және Македония жерлерін қамтитын ортақ аумақта қалыптасуына ықпал етті. Болгарияның ұлттық қайта жаралуы дәстүрлі түрде үш кезеңге бөлінеді: біріншісі – 18 ғасырдың басынан 19 ғасырдың басына дейін (Болгарияның ұлттық оянуы), екіншісі – 1820 жылдардағы Осман реформаларынан 1850 жылдарға дейін, Қырым соғысына дейін, ал үшіншісі – Қырым соғысынан 1878 жылы Болгарияның азаттығына дейін. Болгарияның ұлттық қайта жаралуының басталуы бұрын да көп талқыланған мәселе. Замандастарының айтуынша, ол 1820 жылдары басталған. Кейіннен Марин Дринов оның нақты басталуы Паисий Хилендарскийдің «История Славяноболгарская» еңбегінің жазылуымен белгіленгенін ұсынды. Христо Гандевтің одан да кейінгі пікірінше, бұл кезең 17 ғасырдың басында Кёпрюли дәуірінің аяқталуынан кейін, Тюльпан дәуірінің және Фанариоттардың билігінің басталуымен басталды. Қазіргі тарихнамада Болгарияның ұлттық қайта жаралуының басталуы Осман империясындағы алғашқы ыдырау процестерімен байланыстырылады деген пікір қалыптасқан. Сәуір көтерілісі азаттыққа жол ашты және қайта жаралудың аяқталуына әкелді. Болгарияның азаттығымен Болгарияның ұлттық қайта жаралуы аяқталды деп барлық тарап мойындайды. Бұл тек Болгария княздығын қамтиды, себебі қайта жандану процестері Шығыс Румелия мен Македонияда кейін де жалғасты.
The period is remarkable for its characteristic architecture which can still be observed in old Bulgarian towns such as Tryavna, Koprivshtitsa and Veliko Tarnovo, the rich literary heritage of authors like Ivan Vazov and Hristo Botev that inspired the Bulgarian struggle for independence and an autonomous church, and the April Uprising of 1876, a significant event of armed opposition to Ottoman rule, which ultimately led to the Russo Turkish Liberation War of 1877–1878. The significant changes in the Bulgarian society, the freedom of economic initiative and religious choice led to the formation of the Bulgarian nation in its ethnic borders and common territory embracing the lands of Moesia (including Dobruja), Thrace and Macedonia. The Bulgarian National Revival is traditionally divided into three periods, the first from the 18th until the beginning of the 19th century (Bulgarian National Awakening), the second from the Ottoman reforms of the 1820s to the 1850s until the Crimean War, and the third from the Crimean War until the Liberation of Bulgaria in 1878. The beginning of the Bulgarian National Revival has been a topic of intensified discussion in the past. According to contemporaries of the period, it began in the 1820s. Later Marin Drinov suggested the actual beginning was marked by the writing of Istoriya Slavyanobolgarskaya by Paisius of Hilendar. According to an even later assumption by Hristo Gandev, the period began in the beginning of the 17th century after the end of the Köprülü era and the beginning of the Tulip period and the rule of the Phanarites. The prevailing opinion in contemporary historiography is that the Bulgarian National Revival's beginning is marked by the first clear processes of decomposition in the Ottoman Empire. The April Uprising led to the liberation and the end of the Revival. It is universally accepted that the Bulgarian National Revival ended with the Liberation of Bulgaria. This is meant only to include the Principality of Bulgaria, as revival processes continued until later in Eastern Rumelia and Macedonia.