Орта Шығыс саяси симуляторы: Израиль премьер-министрінің орнында
Conflict: Middle East Political Simulator
Conflict (ConfMEPS) – 1990 ж. DOS, Atari ST, Amiga үшін шыққан стратегиялық ойын. Израиль премьер-министрі өлтірілгеннен кейін, елді басқарып, төрт елді жеңіңіз!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Conflict: Middle East Political Simulator, көбінесе ConfMEPS немесе жай ғана Conflict деп аталады, Дэвид Истман жасаған және Virgin Mastertronic компаниясы 1990 жылы DOS, Atari ST және Amiga (жақсартылған графикасымен) үшін шығарған кезектік үкіметтік симуляция ойыны. Ойын енді саудада қолжетімді болмаса да, түпнұсқа авторы Дэвид Истман ойыншыларды ПК нұсқасын "abandonware" сайттарынан жүктеуге ынталандырып отыр. Ойын 1997 жылы өтеді. Израиль премьер-министрі қанымен өлтірілді, ал ойыншы елді жаңа премьер-министр ретінде басқаруға кіріседі. Ойыншының мақсаты – көршілес төрт мемлекеттің жеңілісіне жеткізу, оны басып алу (бұл міндетті түрде Израиль тарапынан болуы керек емес, өйткені басқа мемлекеттер де бір-бірін басып алады) немесе саяси тұрақсыздық тудыру арқылы іске асыру.
Conflict: Middle East Political Simulator, often known as ConfMEPS or simply Conflict, is a turn based government simulation game designed by David J. Eastman and published by Virgin Mastertronic in 1990 for DOS, Atari ST and Amiga (with extended graphics). Although the game is no longer commercially available, original designer David J. Eastman has encouraged players to download the PC version from "abandonware" sites. The game is set in 1997. The Prime Minister of Israel has just been assassinated, leaving the player to run the country as the new Prime Minister. The player's objective is to cause the defeat of the neighbouring four states, either by invasion (not necessarily by Israel, as the other states can and do invade each other) or political destabilisation.
Ойын процесі
Әр ойын кезегі нақты уақытта бір айды көрсетеді. Әр кезеңде ойыншы басқа елдерге қатысты дипломатиялық, тыңшылық және әскери әрекеттерді таңдайды, содан кейін кезекті аяқтайды. Ойын қозғалтқышы жұмыс істейді және кезектің нәтижелері орын алады (әр кезең алдыңғы кезеңде болған оқиғалар туралы ақпаратпен басталады, бұл ақпарат газет беттеріндегі мақалалар түрінде ұсынылады). Ойыншыға қолжетімді әрекеттер екі фазаға бөлінеді: дипломатиялық/тыңшылық және әскери.
Each game turn represents one month in real time. On each turn, the player decides what diplomatic, espionage and military actions to take with regard to the other countries in the game, and then ends the turn. The game engine then runs and the results of the turn occur (each turn begins with some information about what has occurred in the previous turn being presented as a screen of newspaper headlines). The actions available to the player are broken up into two phases: Diplomatic/Espionage and Military.
Дипломатиялық
Ойындағы әрбір елдің басқа елдермен дипломатиялық қарым-қатынасы бар, бұл қарым-қатынас әскери келісімнен (ең жақсы) соғысқа (ең нашар) дейін бірнеше кезеңнен өтеді. Сонымен қатар, "Шабуыл – апат" деп аталатын ерекше қарым-қатынас режимі бар, ол ядролық қаруға ие болу мүмкіндігі бар барлық мемлекеттерде мұндай қару болған кезде қолданылады. Мұндай режимде барлық басқа қарым-қатынас түрлері мәнсіз болады. Әр кезеңде ойыншы Израильдің басқа елдерге қатысты дипломатиялық саясатын тікелей белгілейді. Дипломатиялық саясат өте қарапайым: Израиль қарым-қатынасты жақсартуға, өзгеріссіз қалдыруға немесе нашарлатуға тырысады. Қарым-қатынастағы өзгеріс Израильдің және басқа елдің саясатына байланысты: егер екеуі де жақсартуға тырысса, қарым-қатынас бір деңгейге жақсарады. Егер екеуінің бірі нашарлатуға тырысса, қарым-қатынас бір деңгейге төмендейді. Әйтпесе, ол өзгеріссіз қалады. Қарым-қатынас оңды-солды емес деңгейде жақсартылғанда ай сайынғы қорғаныс бюджетінен шамамен 100 миллион АҚШ доллары алынып тасталады. Егер елдің дипломаттары Израильге қарсы агрессивті әрекет көрсетсе, қарым-қатынас, әдетте, өзгермейді, тіпті ойыншы жақсартуға тырысса да. Дегенмен, шекаралас мемлекеттер Израильмен қарым-қатынастарын бірте-бірте нашарлатады, соғыс жариялағанға дейін агрессия белгілерін көрсеткеннен кейін. Израиль шекарада әскер орналастырған жағдайда қарым-қатынас жақсармайды. Кейбір елдер, егер ойыншы шекарада бригада орналастырса, Израильге қарсы агрессивті әрекет етуді тоқтатады, бірақ бұл ойын барысында сирек кездеседі. Егер Израиль Мысыр немесе Сирияның ядролық нысандарын бомбаласа, келесі кезеңде қарым-қатынас бір деңгейге төмендейді. Кейбір елдер Израильмен қарым-қатынастарын жақсартпайды, егер олар ойыншының жау мемлекетімен немесе олар келіспейтін мемлекетпен кем дегенде жақсы қарым-қатынаста болғанына наразы болса. Мысалы, егер Мысыр мен Ливия соғыста болса, екі елдің де Израильмен қарым-қатынасын жақсартуға мүмкіндік бермейді. Тағы бір мысал: Иран мен Ирак соғысып жатыр, ал Мысыр Израильдің Иракпен достық қарым-қатынаста болғанына наразы. Екі жағдайда да жалғыз шешім – Израиль екі ел арасындағы қарым-қатынасты қысқартуы. Егер қарым-қатынас бейтарап болса және Израиль дипломатиялық кезеңде қарым-қатынасты қысқартуға шешім қабылдаса немесе қарым-қатынас өкінішті, қайғылы немесе жоқ болса, Израиль соғыс жариялап, елге басып кіре алады. Бірақ Иран, Ирак және Ливия ерекше жағдай: олардың дипломатиялық қарым-қатынасы Израильмен шекаралас болмағандықтан, бейтарап деңгейден төмендемейді. Соғыста жатқан кейбір елдер Израильмен одақтасуға асығады, егер олардың қарым-қатынасы жақсы болса. Нәтижесінде, қарым-қатынас келесі кезеңде пайдалы (жақсыны өткізіп) болады. Қарым-қатынас пайдалы болған кезде ойыншы әскери келісімді сұрауы мүмкін. Егер бұл сұраныс қабылданса, Израиль одақтас елмен шекаралас елмен соғысқа кірсе, ол ел қарым-қатынасты қайғылы деңгейге төмендетіп, содан кейін соғыс жариялайды. (Бірақ ойыншыда мұндай міндеттеме жоқ, ол одақтасының соғысына араласпауға құқылы). Дос ел жау мемлекетті жеңген кезде, ол Израильмен келісімін бұзып, қарым-қатынасты баяулап, агрессивті ұстаныммен қысқартады (соғыс жариялағанға дейін көрші елдер де осылай істейді). Егер елдің Израильмен қарым-қатынасы агрессивті ұстаныммен жақсы болса, бірақ оның тұрақтылық деңгейі жақсыдан төмен болса, ол қарым-қатынасты сол деңгейде ұстауға тырысады, тіпті ойыншы қарым-қатынасты қысқартуға тырысса да. Мысыр немесе Сирияның ядролық нысандарына сәтті әуе шабуылы жасау қарым-қатынасты одан да жылдам қысқартады және соғысқа әкеледі (егер олардың үкіметтері алдында құламаса). Соғыс кезінде ойыншы жау мемлекетімен атысты тоқтатуды ұсынуы мүмкін, немесе керісінше. Соғыс жүргізіп жатқан мемлекеттер арасында атысты тоқтату туралы келісімге қол қойылса, дипломатиялық қарым-қатынас қанағаттанарлық деңгейге қайта оралады, бірақ көбінесе қарсы тараптың дипломаттары Израильге қарсы агрессивті әрекет жасайды. Бұл екі елді де келесі бірнеше кезеңде қайтадан соғысқа итермелейді.
Each country in the game has a diplomatic relationship with every other country, with that relationship varying from Military Pact (best) to War (worst), through a number of stages. In addition, there is a special relation mode, called "Attack means disaster", which seems to accrue when all nations with the ability of holding nuclear weapons, possess such. Under such mode, all other relation forms become obsolete. With each turn, the player directly sets Israeli diplomatic policy with regard to the other countries in the game. Diplomatic policy is very simple: Israel is either trying to improve the diplomatic relationship, keep it as it is, or make it worse. The action change in the relationship for a turn depends upon Israeli policy set against that of the other country; if both are trying to improve, the relationship will improve by one step. If either tries to make the relationship worse, it will deteriorate by one level. Otherwise, it remains steady. Roughly US$100 million is taken out of the monthly defense budget when diplomatic relations are being improved beyond Favourable. If the country's diplomats are acting aggressively toward Israel, relations will usually not budge, even if the player attempts to improve relations. Bordering states, however, will gradually deteriorate relations with Israel upon showing signs of aggression until war is declared. Relations will not improve if Israel has troops stationed at the border. Some countries will stop acting aggressively toward Israel if the player stations a brigade at the border, but this rarely occurs during gameplay. If Israel successfully bombs Egypt or Syria's nuclear facilities, relations will drop one level on the next turn. Some countries will not improve relations with Israel if they are unhappy that the player has at least a Favourable relation with an enemy state or one they do not agree with. For example, if Egypt and Libya are at war, either country will not allow the player to improve relations if both are Favourable with Israel. Another example would be if Iran and Iraq are at war, and Egypt is unhappy that Israel is friendly with Iraq. In both cases, the only solution is for Israel to reduce relations with either country. When a relationship is Indifferent and Israel decides to reduce the relationship in the diplomatic phase, or if the relationship is at Lamentable, Deplorable or Non Existent, Israel can declare war and invade the country. The only exceptions are Iran, Iraq and Libya whose diplomatic relations do not go below Indifferent as they do not border Israel. Some countries at war with another will be quick to form an alliance with Israel if their relations are within Favourable. As a result, the relation will jump to Profitable (skipping Beneficial) on the next turn. When a relationship is at Profitable, the player can choose to request a military pact. If this is given, then if Israel goes to war with a country which also has a border with the allied country, that country will, in turn, reduce its relationship to Lamentable and then declare war. (Note, however there is no such obligation placed upon the player, who can simply ignore wars their ally enters into). When an allied country conquers an enemy state, it will often sever its pact with Israel and progressively reduce relations with an aggressive stance (with the neighbouring countries doing this until war is declared on Israel). If the country's relationship with Israel is Favourable at an aggressive stance, but its stability rate is below Good, it will attempt to keep that relationship level due to its unstable leadership, even if the player attempts to reduce relations. Ordering a successful airstrike on Egypt or Syria's nuclear installations will reduce relations at a much faster rate at this point and lead to war (unless their governments collapse first). During a war, the player may attempt to offer a ceasefire with the enemy state, or vice versa. Once a ceasefire is signed between the warring states, diplomatic relations will be restored to Satisfactory, but often with the opposing country's diplomats acting aggressively toward Israel. This will once again plunge both countries into war within the next couple of turns.
Шымкенттік шұғыл
Әр елдің үкіметі тұрақтылық рейтингісіне ие. Егер бұл рейтинг ең төменгі мәнге жетсе, үкімет құлап, ел ойыннан шығып қалады. Әр кезеңде, ойындағы әр ел үшін Израиль үкіметтің тұрақтылығын төмендетуге, өзгеріссіз қалдыруға немесе арттыруға таңдау жасай алады. Сонымен қатар, әр елде бүлікші күштердің ұйымдасқандық деңгейі бар, ол бүлікші күштердің қаншалықты жақсы ұйымдасқандығын көрсетеді. Егер бір ел жау мемлекетін бағындырса, оның тұрақтылық рейтингісі «Өте берік» деңгейіне көтеріледі, бұл оны тұрақсыздандыруды қиындатады. Екі ел арасындағы келісім БҰҰ-ның келесі саммитінде қол қойылғанда, өткен кезеңде басымдыққа ие болған елдің тұрақтылығы «Өте берік» деңгейіне көтеріледі, ал екіншісі «Жақсы» немесе одан төмен деңгейге түседі. Егер елдің тұрақтылық рейтингісі «Әлсіз» немесе одан төмен болса немесе елдегі бүлікшілдік «Партизандық күштер» немесе одан да күшті болса, Израиль ел басшысын өлтіруге тырысу немесе төңкеріс ұйымдастыру сияқты қатаң шараларды қарастыра алады. Егер бұл әрекет сәтті аяқталса, ел құлап, ойыннан шығады. Кісі өлтіру әрекеті екі жағдайда сәтсіз аяқталуы мүмкін. Егер сәтсіздікке кісі өлтірушілердің қамауға алынуы себеп болса, Израильтің әрекеті анықталып, бұл елмен және Батыспен қарым-қатынастар нашарлайды. Сәтсіздік ел басшысының кісі өлтіруден аман қалуынан да туындауы мүмкін; бұл жағдайда, басшы ауруханада жатып емделген кезде төңкеріс жасауға тырысу керек. Егер төңкеріс әрекеті сәтсіз болса, бүлікші күштер әдетте жойлады. Төңкеріс бүлікшілер өте күшті болса және үкімет өте әлсіз болса ғана сәтті болуы мүмкін, сондықтан бүлікшілдік күштерді жоятын ертерек төңкеріс үкіметке көмектесудің пайдалы стратегиясы болуы мүмкін (әдетте, қарқынды дамып келе жатқан бүлікшілдікке қарсы әрекеттен әлдеқайда тиімді). Дипломатиялық және барлау саясаты белгіленгеннен кейін ойыншы әскери әрекеттерге көшеді. Ойыншы әскери әрекеттерге ауысқаннан кейін дипломатия мен барлауға оралу мүмкін емес. Израильдің тұрақсыз болуының екі себебі бар: палестиналық мәселе, оны жауынгер елдер күшейте алады, және Израиль халқының қауіпсіздігі, егер ойыншы екі немесе одан көп жылдың ішінде соғыста жеңіске жетпесе. Егер бұл тұрақсыздық шешілмесе, ойыншы импичментке немесе кісі өлтіруге ұшырауы мүмкін.
Each country's government has a stability rating. If that rating falls to the lowest value, the government collapses and the country is out of the game. Within each turn, for each country in the game, Israel can choose to work to reduce the stability of the Government, keep it as it is, or increase the stability of the government. Also, each country has a level of insurgency, which represents how well organized the insurgent forces are. When a country conquers an enemy state, its stability rating is upgraded to Very Solid, making it more difficult to destabilize. When a ceasefire between two countries is signed at the next UN Summit, the country that had the advantage on the last turn has its stability upgraded to Very Solid, while the other is downgraded to Good or below. If a country's stability rating is Weak or below or if the insurgency in the country is at Guerilla Force or better, Israel can opt to consider extreme measures, which are to attempt assassination of the country's leader or start a coup. If this attempt succeeds, the country collapses and is out of the game. There are two ways an assassination attempt can fail. If the failure results in the assassins being arrested, Israel is detected and relations with that country and the West sour. The failure can also result from the country's leader actually surviving the assassination attempt; the next step would be to stage a coup attempt while that leader is recovering at a hospital. If an attempted coup fails, the insurgent forces are usually destroyed. A coup is very unlikely to succeed unless the insurgents are very strong and the government is Very Weak, so a premature coup which destroys the insurgency can be a useful strategy for helping a government (often much more effective than disrupting a fast growing insurgency). Once diplomatic and espionage policy is set, the player moves on to the military actions. It is not possible to return to diplomacy and espionage once the player has moved to military actions. Israel has two ways of becoming unstable: the Palestinian problem which can be increased by hostile nations, and insecurity of the Israeli public which occurs if the player does not win a war within two or more years. If this instability is not resolved, the player faces the risk of being impeached or assassinated.
Әскери
Ойыншы екі міндетті орындауы керек: біріншісі – қорғаныс бюджетін пайдалану, екіншісі – ойындағы басқа елдерге қатысты әскери амалдарды анықтау.
The player has two tasks to perform: the first is to spend the defense budget; the second is to set military actions with regard to the other countries in the game.
Ядролық қаруды зерттеу
Ойынның тағы бір факторы – ядролық қаруды дамыту. Әр ел (Иордания мен Ливаннан басқа) ядролық қаруды дамыту бағдарламасын бастап, оны жалғастыра алады. Ойынды ұтылудың басты себептерінің бірі – жаппай қырып-жою қаруының қолданылуы, бұл көбінесе әлемдік ядролық апатқа алып келеді. Бұл ойыншылар үшін қиындық тудыруы мүмкін, себебі Израильге қарсы емес елдерге қарсы өздерінің қақтығыстарында басқа елдер жаппай қырып-жою қаруын қолдануы мүмкін. Ядролық нысандар пайда болғанда оларды жою арқылы осы мүмкіндікті азайтуға болады. Әр кезеңде ойыншы сол айға ядролық дамуды қаржыландыруды шешеді (бұл тек 20 миллион АҚШ доллары тұрады және көбінесе осылай істеледі). Ойыншы ядролық қаруды дайындағаннан кейін, соғыс кезінде оларды өз қалауынша қолдануға мүмкіндік алады. Соғыстың жағдайына байланысты, ойыншының жаппай қырып-жою қаруын қолдануы дереу жеңіске немесе ядролық апатқа әкеледі, бұл ойынды жеңіліспен аяқтайды. Сәйкесінше, егер ойыншы ядролық соққы арқылы соғыста жеңіске жетсе, БҰҰ Израильге қару-жарақ эмбаргосын салады, бұл ойыншыны келесі БҰҰ саммитіне дейін жеке саудагерден қару сатып алуға мәжбүр етеді.
Another factor in the game is the development of nuclear weapons. Each country (except Jordan and Lebanon) can begin and maintain a nuclear weapon development program. One of the main ways to lose the game is for WMDs to be used, which often sets off a global nuclear holocaust. This can present a problem to players, since it can be other countries that use WMDs in their own conflicts against countries other than Israel. It is possible to reduce this possibility by destroying nuclear installations as they arise. On each turn, the player decides whether to fund nuclear development for that month (it only costs US$20M and so is usually done). Once the player has nuclear weapons ready, they are able to fire them during war at their discretion. Depending on the situation of the war, the player's use of WMDs will either result in an instant victory or a nuclear holocaust, which ends the game in a loss. Consequently, if the player wins a war using a nuclear strike, the UN will impose an arms embargo on Israel, forcing the player to buy arms from the private dealer until the next UN summit.
Қорғаныс бюджетінің жыл сайынғы шолуы
Израиль жыл сайын қорғаныс бюджетінің ЖІӨ-ге шаққан пайызын (бастапқысы 35%) 2%-ға арттыру немесе кеміту мүмкіндігіне ие, сондай-ақ әскер құрамын екі бөлімге дейін көбейтуге құқылы (мұның АҚШ-пен қарым-қатынасқа кері әсер ететіні хабарланады).
Each year, Israel can choose to increase or decrease the GDP percentage of the defense budget (it starts at 35%) by 2%, and to increase the size of the Army by two units (which apparently harms the relationship with the USA).
АҚШ-тың бюджеттік көмегі
Жыл сайын АҚШ Израильге экономикалық және әскери көмек көрсетеді. Бұл көмек Израильдің АҚШ-пен қарым-қатынасының жай-күйіне қарай, нөлден төрт миллиард долларға дейін өзгереді. (Мысалы келтірсек, белсенді соғыс кезінде берілетін үлкен айлық қорғаныс бюджеті шамамен 350 миллион долларды құрайды).
Every year, the United States provides economic and military aid to Israel. This varies between nothing and four billion dollars, depending on how good Israel's relationship is with the US. (To put that into context, a large monthly defense budget, such as would be granted during an active war, is about 350 million dollars).
Палестина мәселесі
Ойын сонымен қатар палестиналық жағдайдың тудырған проблемаларын да модельдейді. "Палестина мәселесі" – Израильдің ішкі бүлікшілдігі, дәл басқа елдердің де өз бүліктері мен олармен байланысты үкімет тұрақтылығының мәселелері бар. Басқа елдер палестиналықтардың наразылығын күшейту үшін әрекет етуге таңдауы мүмкін, ал ойыншы сәтсіздікке ұшырап, халық арасында абыройын жоғалтқан сайын палестиналық жағдай нашарлайды – нәтижесінде ойыншы қызметтен алынып, ойынды ұтырады. Ойыншы Газа секторы мен Батыс жағалауын бақылау үшін бригада орналастыруға болады, бұл наразылықты азайтуға көмектеседі. Бригада орналастырылғаннан кейін, ойыншы "жұмсақ" немесе "қатаң" тактиканы таңдай алады. Қатаң тактика, көбінесе, тиімдірек, бірақ халықаралық наразылықты тудырады, АҚШ-пен қарым-қатынасты нашарлатады, соның салдарынан олардың жылдық әскери көмегіне әсер етеді. БҰҰ-ның жылдық саммитінде палестиналық мемлекет құру туралы ұсыныс жасауға болады, бұл мәселені толығымен шешеді және АҚШ-пен қарым-қатынасты жақсартады. Бір ғана кемшілігі, егер ойыншы көрші елмен соғыс ашса, ол ел палестиналық мемлекет құруға ұсынған территорияны Израиль жоғалтып алуы мүмкін, әдетте соғыс барысы көрсеткішінде екі бөлімге дейін.
The game also models the problems caused by the Palestinian situation. The "Palestinian problem" is Israel's internal insurgency, just as the other countries have their insurgency and concomitant government stability problem. Other countries presumably can choose to act to stoke Palestinian discontent, and as the player becomes unsuccessful and increasingly unpopular, the Palestinian situation worsens eventually, this will cause the player to be deposed and thus lose the game. The player can choose to deploy a brigade to police the Gaza Strip and the West Bank, which is supposed to help reduce discontent. Once a brigade has been deployed, the player can choose "soft" or "hard" tactics. Hard tactics presumably are more effective, but cause international outcry, presumably reducing relations with the US and so affecting their annual military grant. During the annual UN summit, an offer can be made to form a Palestinian homeland, which permanently removes this problem and improves relations with the USA. The only disadvantage seems to be that if the player goes to war with the bordering country that offered the homeland territory, Israel finds itself at a territorial loss, usually two bars on the war progress meter.
Әскери іс-қимылдар
Соғысқа дейін Израиль көрші елдерге жоғары дәлдікті әуе шабуылын жүргізе алады. Бұл шабуылдар әскери, азаматтық, өнеркәсіптік немесе ядролық нысаналарға бағытталуы мүмкін. Әскери, өнеркәсіптік және азаматтық нысаналарға тек елмен дипломатиялық қарым-қатынас өте нашар болған жағдайда ғана шабуыл жасауға болады. Әскери шабуылдар аз ғана әскер бөлімдерін (мысалы, бес негізгі ұрыс танкін) жоюы мүмкін. Азаматтық және өнеркәсіптік шабуылдар дипломатиялық қарым-қатынасты нашарлату мақсатында жасалады. Ядролық нысаналарға кез келген уақытта шабуыл жасауға болады, бұл сол елдің ядролық бағдарламасын тежейді немесе толығымен жояды (бірақ ол бұрынғы деңгейде жалғаса береді). Дегенмен, егер елде ядролық нысанның орнына саңырауқұлақ бұлтының белгісі пайда болса, онда ол ел ядролық қаруын сынақтан өткізгенін және оның ядролық дамуын тоқтату мүмкін емес екенін білдіреді. Мұндай жағдай, егер ойыншының ядролық нысанға жасаған әуе шабуылы екі рет қатарынан сәтсіз аяқталса, туындауы мүмкін. Егер елмен дипломатиялық қарым-қатынас нашар болса және шекарада Израиль әскері орналасқан болса, Израиль шабуыл жасауы немесе шабуылға ұшырауы мүмкін. Бұл соғысқа алып келеді.
Prior to war, Israel can launch precision air strikes against bordering countries. These strikes can be performed on military, civilian, industrial, or nuclear targets. Military, industrial, and civilian targets can only be attacked if the diplomatic relationship with a country is very bad. Military strikes may destroy a very few army units (five main battle tanks, for example). Civilian and industrial strikes are done particularly to reduce diplomatic relationships. Nuclear targets can be attacked at any time, and doing so retards or even eliminates the development of that country's nuclear program (which then continues as before, but from its reduced development level). However, if the country has a mushroom cloud icon in place of a nuclear installation icon, this means that the country has successfully tested their warheads and the player can no longer cripple their nuclear development. This can happen if the player's order for a nuclear installation airstrike fails in two consecutive turns. If the diplomatic relationship with a country is bad enough, and there are Israeli troops deployed on the border, Israel can invade, or be invaded. This triggers war.
Соғыс
Бір ел тек қана ортақ шекарасы бар елдерге шабуыл жасай алады. Израильмен шекаралас төрт мемлекет – Мысыр, Иордания, Сирия және Ливан. Ливия, Ирак және Иран да ойында бар, олар өздеріне жақын елдерге шабуыл жасай алады, бірақ Израильмен ортақ шекаралары болмағандықтан, оларды ойыншы шабуылдай алмайды (және ойынды жеңу үшін оларды жеңудің қажеті жоқ). Соғыс кезінде әскери бөлімдердің белгілі бір түрлері қарсыластың әскери бөлімдеріне шабуыл жасайды. Мысалы, танкке қарсы тікұшақтар жау танктерін жояды, бірақ осы процесте өздерінің бір бөлігін жоғалтады (бұл көрсеткіш, әлдеқанда SAM бөлімдерінің санына байланысты болуы мүмкін).
A country can only invade countries with a shared border. The four states neighbouring Israel in Conflict are Egypt, Jordan, Syria and Lebanon. Libya, Iraq, and Iran are also present in the game, and can invade the countries which neighbour them, but they have no common border with Israel and so cannot be invaded by the player (and do not have to be defeated to win the game). When a war occurs, certain unit types attack certain other unit types in the opposing army. So, for example, anti tank helicopters destroy enemy tanks, while losing a certain number of their own numbers in the process (which may relate to the number of SAM units).
Мемлекеттер
Әр елдің өзіндік ерекшеліктері бар және олардың әрқайсысының дипломатиялық бағыты, үкіметтің тұрақтылығы және әскери күші өзгеше. Ойыншы үшін ең басты қауіп – Сирия мен Мысыр, себебі олардың әскері зор, сондай-ақ ядролық қару жасауға мүмкіндіктері бар. Иран, Ирак және Ливия да ядролық қаруға ие болуы мүмкін және олардың көмегімен ойынды аяқтауға қабілетті, бірақ Ливия көбінесе Мысырмен соғыс кезінде оларды пайдалануға үлгермейді.
Each country is unique and has its own diplomatic agenda, government stability and military capability. The biggest threats to the player are Syria and Egypt, as they have larger armies and are capable of developing nuclear weapons. Iran, Iraq, and Libya can also carry nuclear arms and are capable of ending the game with them, with the exception of Libya which often does not get a chance to use them during a war with Egypt.
Мысыр
Мысыр Ливия және Израильмен шекаралас және дипломатиялық тұрғыдан өте тұрақты. Үкіметті құлату үшін көптеген тұрақсыздану кезеңдері қажет. Мысырдың сонымен қатар ең ірі армиясы бар, және тікелей соғыста Израильді мүжілді жеңеді. Израиль Мысырды жеңе алады, бірақ бұл үшін мінсіз орындалған жасырын шабуыл, өте күшті Израиль армиясы, Ливияның Мысырға бір уақытта шабуыл жасауы немесе ядролық шабуыл қажет. Егер Мысырда ядролық нысан болса, ойыншы соғыс кезінде елдің ядролық қару қолдануына жол бермеу үшін осы нысанға әуе шабуылы жасаған жөн. Ойын басталғанда Мысыр көбінесе Израильмен бейбіт қарым-қатынаста болады, бірақ сирек жағдайларда Мысыр Израильмен соғысқа дайын тұрады (қарым-қатынас өте нашар). Мысырдың Израильмен бастапқы дипломатиялық қарым-қатынасы берілген ойын қалай өрбиді дегенге маңызды әсер етеді. Елдің Ливиямен дипломатиялық байланысы да оның ойындағы тірі қалуында маңызды рөл атқарады, себебі олар көбінесе бір-біріне соғыс жариялайды.
Egypt shares borders with Libya and Israel and is very stable diplomatically. It takes many turns of destabilisation to topple the government. Egypt also has the largest army in the game and in a one on one war, it will generally defeat Israel badly. Israel can defeat Egypt, but it requires either a perfectly executed surprise attack, a very strong Israeli army, Libya attacking Egypt simultaneously, or a nuclear attack. If Egypt has a nuclear installation present, it is advisable for the player to launch an airstrike on the installation to prevent the country from using nuclear weapons later on in a war. When the game begins, Egypt is usually securely at peace with Israel, but very occasionally, Egypt is about to go to war with Israel (relations are already Lamentable). Egypt's starting diplomacy with Israel often has a substantial impact on how a given game is likely to play out. The country's diplomatic relations with Libya also play a key factor in its survival in the game, as they almost always declare war on each other.
Иран
Иранның Израильмен ортақ шекарасы жоқ. Бұл ел Иракқа қатысты жаушыл және олар көбінесе соғысқа қадам басады. Басты мәселе – Иранның жаһандық ядролық соғыстың басталуына себеп болмауын қамтамасыз ету. Әдетте, Иранды тұрақсыздандырып, ыдырату артық, себебі бұл Иракқа Израильмен шекаралас елдерге қысым көрсетуге мүмкіндік береді.
Iran does not share a border with Israel. The country is hostile to Iraq and the two almost always end up at war with each other. The main issue is in ensuring that Iran does not trigger a global nuclear war. Generally, it is best to destabilise Iran into collapsing, since this permits Iraq to threaten some of the countries which share a border with Israel.
Ирак
Ирак – орташа әскери күші бар, салыстырмалы түрде тұрақты ел. Бұл ел Израильмен шекаралас болмаса да, Иордания, Сирия және Иранмен шекаралас. Көптеген ойындарда Ирак Иранмен соғысқа қатысады. Дегенмен, басқа жағдайларда Сирия мен Иорданияға бірінші болып шабуыл жасалады. Иорданиямен Ирак соғысы көбінесе бір ғана кезеңде аяқталады, Ирак Иорданияны жаулап алады (егер Ирак Иранмен немесе Сириямен басқа соғыспен айналысып жатса басқа). Сириямен болған қақтығыста Ирак теңдікке ұмтылады, нәтижесінде екі елдің де бірнеше рет соғысқа түсуіне әкеледі. Иранға қарсы да осындай жағдай орын алады, соғыс бірнеше рет қайталанып, көбінесе Иранның жеңісімен аяқталады, егер Ирак ядролық шабуылға бұйрық бермесе. Ирактың Израильмен шекаралас екі елге жақын орналасуына байланысты, дұрыс қолданған жағдайда, Ирак Сирия мен Иорданияны жеңуге көмектесетін пайдалы одақтас болуы мүмкін. Алайда, егер Иракта ядролық нысан болса, ойыншы Ирак үкіметін құлату үшін шаралар қабылдауы керек, себебі Ирак соғыс кезінде ядролық апатқа алып келіп, ойынды аяқтауы мүмкін.
Iraq is a relatively stable country with a moderate military. While the country does not share a border with Israel, it is bordered by Jordan, Syria, and Iran. In almost every game, Iraq will end up at war with Iran. In other situations, however, Syria and Jordan become targeted first. An Iraqi war with Jordan is usually over in less than a turn, with Iraq conquering Jordan (unless Iraq is preoccupied with another war with Iran or Syria). In a match up with Syria, Iraq tends to even out, leading to multiple turns of both nations at war. Against Iran, the same situation happens leading to multiple turns of war, usually ending in an Iranian victory unless Iraq orders a nuclear attack. Due to Iraq's position neighbouring two of Israel's border nations, Iraq can be a useful ally in defeating Syria and Jordan if used correctly. However, the player must take measures to topple the Iraqi government if the country has a nuclear installation present, as Iraq may trigger a nuclear holocaust during war and end the game.
Иордания
Иордания Израиль, Сирия және Иракпен шектеседі. Ол дипломатиялық тұрғыдан тұрақты және оны құлату үшін көптеген тұрақсыздандырулар қажет. Әскери тұрғыдан Иорданияның әскері өте шағын, бірақ өте үлкен әуе күштері бар. Иордания Израильге, егер соңғысы басқа елмен (Мысыр немесе Сирия сияқты, себебі басқа елдер ұзақ соғыс жүргізе алмайды) ұзақ соғыста болғанда, сирек шабуыл жасайды. Ойыншы Израильмен соғысқа тек бір бригада жіберсе, Иордания оны жаулап алуы мүмкін. Басқа жағдайларда Иордания бейтарап болып, көбінесе Сирия немесе Иракқа қосылады.
Jordan is bordered by Israel, Syria, and Iraq. It is diplomatically stable and takes a considerable number of turns of destabilisation to topple. Militarily, Jordan is a pushover, having a very small army, although exceptionally with a very large air force. Jordan very occasionally attacks Israel if the latter is already committed to a long war with another country (which is to say, Egypt or Syria, since no other neighbour can maintain a long war). It can also conquer Israel if the player has only one brigade deployed in a war with it. Apart from that, Jordan is passive and is usually subsumed by Syria or Iraq.
Ливан
Ливан Израиль және Сириямен шектес, өте тұрақсыз және егер басқа ел оған бірінші болып басып кірмесе, өз күшімен құлайды; шындығында, Ливан тіпті ойыншы үнемі бүлікшілерді басуға және үкіметті қолдауға тырысса да, өзінен-өзі құлайды. Ливан көрші елдерге сирек соғыс жариялайды, сонымен қатар әскери тұрғыдан ең әлсіз ел болып табылады; Израиль оны бір бригадамен жаулап алуға шамасы жетеді. Дегенмен, Ливан кейде Израильді немесе Сирияны жаулап алуға қабілетті, егер бұл елдер басқа соғыстармен айналысып жатса немесе өз шекараларында бригадаларын тиісінше орналастырмаса.
Lebanon, which borders Israel and Syria, is highly unstable and will collapse on its own accord if another country does not invade it first; in fact, Lebanon will collapse by itself even if the player is always trying to disrupt the insurgency and support the government. Rarely declaring war on bordering countries, Lebanon is also militarily the weakest country; Israel can conquer it using a single brigade. Lebanon, however, is sometimes capable of conquering Israel or Syria if those countries are preoccupied in other wars or do not properly station brigades within their borders.
Ливия
Ливия тұрақты, бірақ әскери тұрғыдан әлсіз. Ливия тек Мысырмен шектеседі және ойын барысында көбінесе Мысырға соғыс жариялайды (және керісінше). Мысыр әрқашан бірден жеңіске жетеді, егер ол Израильмен соғыспаса. Ал егер Израильмен соғысып жатса, онда Ливия әрқашан жеңіске жетеді (бірақ Мысыр кейде бір рет аман қалады). Егер Мысыр Израильмен соғыспаса, бірақ Израиль Мысыр шекарасында толыққанды жұмылдырылса, соның салдарынан Мысыр да жұмылдырылса, Ливия мен Мысыр арасындағы қақтығыс ұзаққа созылуы мүмкін, бірақ Мысыр көбінесе жеңіске жетеді (және көп шығынға ұшырамайды, себебі оның тек бір бригадасы ғана соғысқа қатысады). Ливия ядролық нысан салуға қабілетті, бірақ Мысырмен соғысқанда ядролық қару қолданбайды.
Libya is stable, but militarily weak. Bordered only by Egypt, Libya almost always declares war on Egypt in the game (and vice versa). Egypt always wins immediately, unless already at war with Israel, in which case Libya always wins (although Egypt very occasionally survives one turn). If Egypt is not actually at war with Israel, but Israel has fully mobilized on the Egyptian border and so Egypt has likewise done so, the Libyan/Egyptian conflict can be quite prolonged, but Egypt usually still wins (and has not taken too many losses, since it only has one brigade in combat). Libya is capable of setting up a nuclear installation, but almost never uses nuclear warheads when at war with Egypt.
Сирия
Сирия – Израиль, Иордания, Ливан және Иракпен шектесетін салыстырмалы түрде саяси тұрақты ел. Мысырдан кейін, ол екінші ірі армиясы бар ел. Сирияны саяси тұрақсыздыққа түсіруге көп күш-жігер керек, және соғыс болмаса, бұл әдетте тиімді болмайды. Ойын басталғанда Израиль мен Сирия арасындағы қарым-қатынас жақсыдан бейтарапқа дейін өзгеруі мүмкін; кейде Сирия тарапынан дипломатиялық агрессия байқалады. Израиль көбінесе Сирияны жеңе алады, бірақ бұл екі жақтың да жеңіске жету мүмкіндігі бар, өте теңдес кездесу. Мысыр сияқты, Сирия да ядролық қару жасауға қабілетті және оны соғыста жиі қолдануы мүмкін; сондықтан, қарым-қатынас достық болса да, ойыншы ядролық нысанды жою үшін әуе шабуылы жасауы керек.
Syria is a relatively politically stable country, bordered by Israel, Jordan, Lebanon and Iraq. Following Egypt, it is the country with the second largest army. Trying to destabilise Syria politically would take many turns and generally will not be effective unless it is at war. When the game starts, relations between Israel and Syria vary from Favourable to Indifferent; in some cases, diplomatic aggression is displayed on Syria's part. Israel can usually defeat Syria, but it is a rather well balanced match up that can go either way. Like Egypt, Syria is capable of developing nuclear arms and will often use them at war; thus, the player should launch an airstrike to destroy the nuclear installation even if relations are friendly.
Басшылықты талдау
Ойын аяғында ойыншының өнер көрсеткеніне қарай талдау нәтижесі беріледі. Талдау бетінде ойыншының премьер-министр болып қызмет еткен мерзімі, Израиль бақылауындағы штаттардың саны, ойыншы жасаған зорлықтың деңгейі, АҚШ-пен қарым-қатынас деңгейі, ойыншының беделі және басшылық стилі көрсетіледі.
At the end of the game, the player is given an analysis score based on their performance. The analysis page indicates the player's duration as Prime Minister, the number of states under Israeli control, the amount of violence committed by the player, the level of relations with the US, the player's prestige level and leadership style.
Қабылдау
Алан Эмрих Computer Gaming World журналында ойынды қарап шығып, "Conflict реалистік симуляция болуға тырыспайды. Ол болашақ Таяу Шығыс аймағындағы суық соғыс саясатындағы көңілді ойын ретінде құрастырылған. Ойын ойнауға жылдам, үйренуге оңай, қызықты және оны тым қалыс қабылдамау керек" деді. 1994 жылы Computer Gaming World жүргізген соғыс ойындары туралы сауалнамада Conflict-ке бес жұлдыздан үш жұлдыз берді, ойынның "жылдам және қызықты" екенін, бірақ жаңа буын компьютерлермен үйлесімсіз екенін атап өтті. (Қазіргі кезде оны DOSBox бағдарламасы арқылы іске қосуға болады.)
Alan Emrich reviewed the game for Computer Gaming World, and stated that "Conflict is not striving to be a realistic simulation. It is meant to be an amusing exercise in cold war politics set in a futuristic Middle East environment. It is fast playing, easy to learn, entertaining and not to be taken too seriously." In a 1994 survey of war games, Computer Gaming World gave Conflict three stars out of five, stating that it was "Quick and fun to play" but not compatible with faster computers. (It can be run today using DOSBox.)