Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
209 ж.б.д. Қытайдағы көтеріліс
209 BCE revolt in China
Чэнь Шэнь мен Ву Гуанның көтерілісі, б.з.д. 209 жылдың тамызы – б.з.д. 208 жылдың қаңтары, Цинь Ши Хуанның қайтысынан кейін Цинь әулетіне қарсы болған алғашқы көтеріліс еді. Чэнь Шэнь мен Ву Гуан басқарған көтеріліс сәтсіз аяқталды.
The Chen Sheng and Wu Guang uprising , August 209 B. C.– January 208 B. C., was the first uprising against the Qin dynasty following the death of Qin Shi Huang. Led by Chen Sheng and Wu Guang, the uprising was unsuccessful.
Атауы
Ол Дацзесян көтерілісі деп те аталады, себебі көтеріліс Дацзесяннан (大泽乡) бастау алды, ол "Үлкен батпақ ауылы" деп аударылады.
It is also called the Dazexiang uprising as the uprising started in Dazexiang (大泽乡), which translates into "Big Swamp Village".
Тарих
Чэнь Шэнь және Ву Гуан екеуі де әскери офицерлер болды, оларға қарапайым сарбаздар тобымен бірге Юянгты (s=渔阳) қорғауға қатысу үшін солтүстікке баруға бұйрық берілді. Алайда, қазіргі Анхуй провинциясындағы қатты жаңбырдан болған су тасқыны оларды тоқтатты. Қатаң Цинь заңдары мемлекеттік жұмысқа кешігіп келгендерді, кешігу себебіне қарамастан, өлім жазасына кесуді талап етті. Чэнь мен Ву өлім жазасына кесілуден гөрі күресуді жөн көріп, 900 ауыл тұрғынынан тұратын топты ұйымдастырып, үкіметке қарсы көтеріліс жасады. Ағымдағы император Ху Хай, қайырымдылығымен танымал болған ағасы Фусуды өлтіріп, тақты басып алғандықтан, олар Фусудың атынан көтерілді. Осы көтеріліс туралы екі әңгіме бар. Халықты осы көтеріліске қолдау көрсетуге көндіру үшін Чэнь Шэнь мен Ву Гуан ебіш балыққа "Чэнь Шэнь патшасы" деп жазылған мазмұнды жібекке орап, балықтың ішіне салды. Сол әскердің бір адамы балықты сатып алып, оның ішіндегі жазуды тауып, таң қалды. Олар сондай-ақ жануарларға "Да Чу гүлденеді, Чэнь Шэнь патшасы!" деп айтуды үйретті, осылайша адамдар оларға сенуі үшін. Ченнің әскері оны бұрынғы Чу патшалығының патшасы деп жариялағаннан кейін, ол мен Ву Қытайдың барлық аймақтарында қарулы көтерілістердің орталығына айналды. Бірнеше айдың ішінде олардың саны шамамен он мың адамға жетті, олардың көп бөлігі наразы шаруалар еді. Алайда, бір жылдың ішінде олардың көтерілісі қиындықтарға тап болды; олардың күші кәсіби Цинь әскерлерінің жоғары дағдылы тактикасына төтеп бере алмады және Чэнь мен Ву екеуі де өз адамдарының қолынан қаза тапты. Көтерілістері ақырында сәтсіз аяқталса да, Ву мен Чэнь Лю Банг пен Сян Юға үлгі көрсетті. Олардың рухын Ченнің "王侯将相宁有种乎？" ("Уан хоу цзян сянь нин ю чжун ху?") деген сөзімен түйіндеуге болады, яғни "патшалар мен ақсүйектер туған тегімен мәртебелі бола ма?", бұл кез келген адам, туған жеріне қарамастан, егер тырысса, ұлылыққа жете алады дегенді білдіреді.
Chen Sheng and Wu Guang were both army officers who were ordered to lead their bands of commoner soldiers north to participate in the defense of Yuyang (s=渔阳). However, they were stopped halfway in present day Anhui province by flooding from a severe rainstorm. The harsh Qin laws mandated execution for those who showed up late for government jobs, regardless of the nature of the delay. Figuring that they would rather fight than accept execution, Chen and Wu organized a band of 900 villagers to rebel against the government. The current emperor, Hu Hai, had killed his brother Fusu, who was known for his benevolence, to take the throne, so they rose up in Fusu's name. There are two stories for this uprising. To convince people to support this uprising, Chen Sheng and Wu Guang wrote "King Chen Sheng" on a piece of silk, and placed it in the belly of a fish. A man in this army bought the fish and was surprised to find the message. They also taught animals to say "Da Chu flourishes, King Chen Sheng" to make people believe in them. With Chen's men declaring him king of the former Kingdom of Chu, he and Wu became the centre of armed uprisings all over China. Over the course of just a few months, their strength grew to around ten thousand men, a force composed mostly of discontented peasants. However, in less than a year, their uprising faced serious trouble; their force was no match for the highly skilled battlefield tactics of the professional Qin soldiers and both Chen and Wu were assassinated by their own men. While their insurrection was ultimately unsuccessful, Wu and Chen set up the example that was to be followed by Liu Bang and Xiang Yu. Their spirit can be summed up in Chen's quote "王侯将相宁有种乎？" (traditional Chinese: 王侯將相寧有種乎, pinyin: wáng hóu jiàng xiàng nìng yǒu zhǒng hū; "Are kings and nobles given their high status by birth? "), meaning that every human, regardless of birth, can become something great if he applies himself.