Кіріспе

Құранның 55-ші сүресі Ар-Рахман (ٱلرَّحْمَانِ, ; Рахман, Рахым, Мейірімді) – Құранның 55-ші сүресі, 78 аяттан тұрады. Сүренің 1-аятында «Ар-Рахман» деп аталады. «Ар-Рахман» деген құдайлық атау, 9-шы сүрені («Мәрхәметті, Мейірімді Алланың атымен») қоспағанда, барлық сүрелердің басындағы кіріспе формулада да кездеседі. Сүренің ағылшын тіліндегі аудармалары: «Ең мейірімді», «Барлық Мейірімді», «Мәрхәмет Иесі», «Мейірімді», «Мейірім сыйлаушы». Біздің заманымыздың төртінші ғасырында Оңтүстік Арабиядағы пұтқа табынушылық жазулары, «рахман» терминін қолдана отырып, монотеистік сөздерге алмастырыла бастады. Ар-Рахман сүресінің Меккелік немесе Мединелік кезеңге жататыны туралы пікірлер қарама-қайшы. Теодор Нольдеке мен Карл Эрнст оны ерте Меккелік сүрелердің қатарына жатқызса (аяттарының қысқалығына байланысты), Әбдел Халим оны аудармасында Мединелік деп санады. Алайда, көптеген мұсылман ғалымдары «Сура ар-Рахманды» Меккелік кезеңге жатқызады. Египеттік дәстүрлі хронология бойынша, Ар-Рахман 97-ші сүре ретінде түскен. Нольдеке оны ертерек, 43-ші ретінде, ал Эрнст бесінші сүре ретінде түскенін айтады. ۞ 1 Алла адамға Құранды үйретті. 5 16 Алла – барлық нәрсенің Жаратушысы. 17 25 Алла теңіздерді және олардағы барлық нәрсені бақылайды. 26 30 Алла мәңгі өмір сүреді, ал қалғандары шіріп, өледі. 31 40 Алла әрине, адамдарды да, жындыларды да соттайды. 41 45 Алла жамандық жасағандарды тозақ отына жібереді. 46 78 Жұмақтың қуаныштары сипатталған.

Құрылымы

Ар Рахман толық садж стилінде жазылған, бұл ерте араб поэзиясына тән ұйқасты, акцентке негізделген проза. Ар Рахманның ең ерекше құрылымдық ерекшелігі – "Егер сонда Раббыларыңның қандай нығметтерін жасырасыңдар?" деген қайталанатын сұрақ, ол 78 аятта 31 рет келеді. 55-тарау (Ар Рахман сүресі) 26 жұп өлең, 4 үштік және осы қайталаумен аяқталатын 13 аяттан тұратын кіріспе бөлімнен құралған. Соңғы жұп өлеңнен кейін Алланың атын мадақтау келеді. Тақырып бойынша Ар Рахманды шамамен үш бөлімге бөлуге болады. Мұхаммед Асад "таза серіктер" деп аударылған "хур" сөзінің "аһвар" (еркек) және "хавра" (әйел) сөздерінің көпше түрі екенін айтады, олардың екеуі де "хавар" арқылы ерекшеленетін адамды сипаттайды, ал соңғы термин негізінен "көздің ақсарының күшті ақ түсі және радужканың жылтыр қарасы" дегенді білдіреді. Асад, сондай-ақ Юсуф Али және Мармадук Пикталл осы аятты былай аударған:

Ибн Катирдің айтуынша, сенушіге 60 шақырым ені бар, інжу-маржаннан жасалған шатыр беріледі, онда оның әйелдері бір-бірін көрмейді. Сенуші олардың барлығына да барып қайтады.