Кіріспе

Құранның 85-ші тарауы Аль Бурудж (البروج, "Ұлы жұлдыз") – Құранның 85-ші тарауы (сурасы), 22 аяттан тұрады. Бірінші аяттағы "Әл-Бурудж" сөзі көбінесе "жұлдыздар" немесе дәлірек айтқанда "үлкен жұлдыздар" деп аударылады. "Әл-Бурудж" сөзі – "Бурдж" сөзінің көпше түрі, ол бекініс немесе мұнара мағынасын береді; алыстан көрінетін нәрсе.

4-8 Қазандықтар

Аудармашылар 4–8 аяттарда айтылатын оқиғаның бірнеше түрін келтіреді: Йеменде Ду Нувас христиандарды қудалауы, Навуходоносордың қудалаулары және қазбадағы халық. Деректерге сәйкес, Ду Нувас олардың яһуди дініне өтуден бас тартқандықтары үшін 20 мың христианды өртеуге арналған қазбаға тірідей лақтырып жіберген.

22 "Қолға алынған тақташа"

Құран тәпсілшілері 22-аяттағы "сақталған тақташа" терминін әртүрлі жорымына келтірді. Осы сүреде Құранның "Сақталған Тақташаға" қатысы, жұлдыздардың "Әл-Буруджға" және аспанның "Әл-Самаға" қатысымен байланыстырылады. Мутазиланың кейбір өкілдері уахилар бастапқыда сақталған тақташада жаратылғанын айтты. "Сақталған Тақташа" тағы бір терминге, яғни "Кітаптардың анасы" (умм әл-китаб) дегенге жақын екендігі байқалады, ол Ар-Раъд 13:39 және Аз-Зухруф 43:4 аяттарында айтылған.

Тақырыбы мен тақырыбы

Оның мақсаты – мұсылманға өткендерге жасалған зұлымдық пен қанаушылықтың жаман салдары туралы ескерту, сондай-ақ, иман келтірушілерді қуанту, яғни: «Егер сендер зұлымдық пен мәжбүрлеуге қарсы тұрып, шыдамдылық танытсаңдар, Алла сіздерге үлкен сыйлықтар береді және сіздерді қуғыншылдарыңыздан өш алады». Осыған байланысты, отқа толы шұңқырларға тастап, иман келтірушілерді өлімге ұшыратқан «Қазық (асхаб әл-ухдуд) халқының» оқиғасы айтылды. Бұл оқиға арқылы иман келтірушілер мен имансыздарға бірнеше сабақтар үйретілді. Біріншіден, Қазық халқының зұлымдығы мен қанаушылығы үшін Алланың қарғысына ұшырағандай, Мекке басшылары да соған лайық. Екіншіден, сол кездегі иман келтірушілер өмірлерін құрбан етуге дайын болғандай, иманнан бас тартпастан, қазіргі иман келтірушілер де кез келген қудалауға төзуі керек, бірақ ешқашан сенімдерінен бас тартпауы керек. Үшіншіден, Алла Тағала, Оның разылығына жеткенге қуаныш сыйлайды және имансыздардың наразылығына ұшырайды, жер мен көктің патшалығының иесі, Ол Өзін мақтауға лайық және екі топтың күресін бақылайды. Сондықтан, егер олар шын ниетпен тәубе етпесе, имансыздар зұлымдықтары мен қанаушылықтары үшін тозақта жазаланады. Сол сияқты, иман келтіріп, жақсы амалдар жасағандар жұмаққа барады, шын мәнінде, бұл – ең үлкен жетістік. Сондықтан, имансыздарға ескертілді: «Алланың жазасы қатты. Егер сендер өздеріңнің басшыларыңның күшімен мақтансаңдар, біліңдер, Фәраон мен Самуд заманындағы басшылар одан да күшті және көп болды. Олардың тағдырынан сабақ алыңдар. Алланың күші сіздерді қоршап алды, сіздер Оның қоршауынан қаша алмайсыздар, ал сіздер жалғандап, жоққа шығаруға тырысып жүрген Құран сақталған Тақтада жазылған, оны ешқандай бұрмалауға болмайды».

Хадис

Ибн Аббас, Мұжахид, Әд Дахадж, Әл Хасан әл Басри, Катада және Ас Судди: «Бурж» дегеніміз – жұлдыздар, деді. Ибн Жарир күн мен айдың орналасуын білдіретін пікірді таңдады, олар он екі «бурудж» болып табылады. Күн бір ай ішінде осы «Бурждардың» әрқайсысынан өтеді. Ал ай осы «Бурждардың» әрқайсысынан екі күні мен үштен бір күні ішінде өтеді, яғни жиырма сегіз позицияны құрайды, содан соң екі түнге жасырылады [соның нәтижесінде ай шамамен 30 күнге жетеді].