Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Месопотамия құдайы, Гилгамештің анасы
Mesopotamian goddess, mother of Gilgamesh
Нинсун (сондай-ақ Нинсумун деп те аталады, клинопись: dNIN.SUMUN2; шумер тілінде: Nin sumun(ak) – «жабайы сиырлардың ханымы») – Месопотамия құдайы. Ол Гилгамеш батырының анасы және құдайлық аңыздағы патша Лугальбанданың әйелі ретінде ең жақсы танымал, және Гилгамеш жырларының көптеген нұсқаларында осы рөлде көрінеді. Ол Урук қаласымен байланысты, онда осы шығармада өмір сүреді, бірақ оған ежелгі Месопотамияның басқа қалаларында, мысалы Ниппур мен Урда да табынушылық жасалды, ал оның негізгі құлшылық орталығы КИ.Қалки елді мекені болды. Гилгамештің өміріне Нинсунның қатысу дәрежесі жырлардың әртүрлі нұсқаларында әртүрлі. Ол тек «Стандартты Вавилондық» нұсқасында белсенді рөл атқарады, онда ол ұлына кеңес береді, оның түсін түсіндіреді, күн құдайы Шамаштан оны қорғауын тілейді және Энкидуді отбасының мүшесі ретінде қабылдайды. Ежелгі Вавилондық нұсқада оның рөлі пассивті, оның іс-әрекеттері Шамхатпен қысқаша талқыланады, ал мәтіннің хетт тіліне аудармасы оны мүлдем жоққа шығарады. Ол сонымен қатар Гилгамеш және Көк бұқасы сияқты көне шумерлік шығармаларда, сондай-ақ Лугальбандамен алғашқы кездесуін және олардың некелерін сипаттайтын жақсы сақталмаған және өте ерте мифте де кездеседі. Үшінші Ур әулетінің патшалары Нинсунды өздерінің құдай анасы, ал Гилгамешті өздерінің бауыры деп санаған, бұл олардың Месопотамияны билеу құқығын заңдылауға бағытталған болуы мүмкін. Ур-Намму мен Шульги осы құдайға деген жеке құрметтерін растайтын жазуларды қалдырды, ал бір ғана куәлікте белгілі ханзада Пузур Нинсун деген теофорлық есімді алып жүрген. Ан = Анум құдайлар тізімінде Нинсун мен оның күйеуі Лугальбанданың Гилгамештен бөлек бірнеше балалары туралы айтылады. Аз куәлік етілген дәстүр оны қайтыс болған құдай Дюмузидің анасы деп санаған, бұл оның әдеттегі анасы Дюттурмен кейбір ортақ белгілерін көрсетеді. Ол сондай-ақ, әсіресе синкретикалық гимндерде, емші құдайы Гуламен теңестірілуі мүмкін.
Ninsun (also called Ninsumun, cuneiform: dNIN. SUMUN2; Sumerian: Nin sumun(ak) "lady of the wild cows") was a Mesopotamian goddess. She is best known as the mother of the hero Gilgamesh and wife of deified legendary king Lugalbanda, and appears in this role in most versions of the Epic of Gilgamesh. She was associated with Uruk, where she lives in this composition, but she was also worshiped in other cities of ancient Mesopotamia, such as Nippur and Ur, and her main cult center was the settlement KI. KALki. The degree of Ninsun's involvement in Gilgamesh's life varies between various versions of the Epic. She only plays an active role in the so called "Standard Babylonian" version, in which she advises her son and interprets his dreams, petitions the sun god Shamash to protect him, and accepts Enkidu as a member of her family. In the Old Babylonian version her role is passive, with her actions being merely briefly discussed by Shamhat, while a Hittite translation of the text omits her altogether. She is additionally present in older Sumerian compositions, including Gilgamesh and the Bull of Heaven, as well as a poorly preserved and very early myth describing her first meeting with Lugalbanda and their marriage. Kings from the Third Dynasty of Ur regarded Ninsun as their divine mother, and Gilgamesh as their brother, most likely to legitimize their claim to rule over Mesopotamia. Ur Nammu and Shulgi both left behind inscriptions attesting their personal devotion to this goddess, and a prince only known from a single attestation bore the theophoric name Puzur Ninsun. The god list An = Anum mentions multiple children of Ninsun and her husband Lugalbanda separately from Gilgamesh. A sparsely attested tradition additionally regarded her as the mother of the dying god Dumuzi, indicating a degree of conflation with his usual mother Duttur. She could also be equated with the medicine goddess Gula, especially in syncretic hymns.
Кейіпкер
Нинсунның аты dNIN. ГУЛ деп жазылған. Шумер тілінде ГУЛ таңбасын «күн» де, «сумун» да деп оқуға болады, мұны лексикалық тізімдердегі сөздердің түсіндірмелері дәлелдейді, бірақ екі жағдайда да мағынасы бір – «жабайы сиыр». Бұл атау бастапқыда «жабайы сиыр әйел» деп түсіндірілген болуы мүмкін, бірақ көне деректердің көпшілігінде ол «жабайы сиырлардың әйелі» деген генетивтік құрау ретінде қарастырылған. Нинсун жиі осы жануарлармен салыстырылған, ал «Гилгамеш жырларында» ол бір кезде аккадтық эпитет – Римат Нинсун, «жабайы сиыр Нинсун» деп аталады. Лагаштан алынған мәтіндерде Нинсун кейде ламма деп аталады. Бұл жағдайда ламманы құдайдың міндеті ретінде, атап айтқанда, олардың құлшынып жүргендерге ұзақ және берекелі өмір сыйлаудағы рөлі ретінде түсіну керек. «Ламма Нинсумуна» Лугалбанданы білегінен жетектеп бара жатқанын көзге елестетуге болады, тіпті ламма құдайлары әдетте қорғаған адамдарының артынан жүретіні айтылған. Сондай-ақ, кейбір жағдайларда Нинсун патшаларға ламма сыйлаған деп есептеледі. Ур Нингирсу I жазуында ол Баудың суккалы саналатын Ламмашага құдайымен теңестірілген. Клаус Вилке бұл жағдайда Ламмашага есімін тек сипаттамалық эпитет ретінде қарастыру керек дейді. «Гилгамеш жырларының» ежелгі вавилондық нұсқасындағы «Пенсильвания тақташасы» Нинсунның армандарды түсіндіруге қабілетті екенін көрсетеді. Үшінші Ур әулетінің патшалары, сондай-ақ Лагаштан Гудея Нинсунды өздерінің құдай анасы деп есептеген. Дегенмен, Нинсун Аруру немесе Нинхурсаг сияқты ана құдай ретінде қарастырылғанына ешқандай дәлел жоқ.
Ninsun's name was written dNIN. GUL. The cuneiform sign GUL could be read as both sun and sumun in Sumerian, as attested by syllabic glosses in lexical lists, but its meaning was the same in both cases, "wild cow." It is possible the name was initially understood as "lady wild cow," but in most of the ancient sources it was interpreted as a genitive compound, "lady of wild cows." Ninsun was often compared to these animals, and in the Epic of Gilgamesh she is at one point referred to with the Akkadian epithet Rimāt Ninsun, "wild cow Ninsun." In texts from Lagash, Ninsun is sometimes referred to as a lamma. In this context, lamma most likely should be understood as a designation of a deity's function, namely their involvement in granting long and prosperous life to devotees. It is possible that "Lamma Ninsumuna" was envisioned as leading Lugalbanda by the wrist, even though lamma goddesses were usually described as walking behind the person they protected. It is also probable that in some cases Ninsun was believed to bestow a lamma upon kings. An inscription of Ur Ningirsu I identifies her with the goddess Lammašaga, usually viewed as the sukkal of Bau. Claus Wilcke argues that in this case the name Lammašaga should be only understood as a descriptive epithet. The so called "Pennsylvania tablet" of the Old Babylonian version of the Epic of Gilgamesh attests that Ninsun was believed to be capable of dream interpretation. Kings of the Third Dynasty of Ur, as well as Gudea of Lagash, regarded Ninsun as their divine mother. However, there is no evidence that Ninsun was ever regarded as a mother goddess similar to Aruru or Ninhursag.
Ата-аналық және некелік
Нинсун кем дегенде бір мәтінде Ану мен Урашты әкесі және анасы деп атады, және Яков Клейн мен Клаус Вильке бұл оның тегіне қатысты тура мәлімдеме деп түсіндіреді. Ал Ян Лисман Нинсунның ата-анасының кім екені белгісіз дейді, себебі оның үйленуін баяндайтын мифте Ануна құдайлары әдетте келіншектің ата-анасына тиесілі болатын рөлді бірлесіп атқарады, оның үйленуіне қатысты мәліметтерді реттейді. Оның күйеуі – Урук қаласының құдайландырылған батыр патшасы Лугальбанда. Олар бірнеше дереккөздерде, оның ішінде Вейднер, Ан = Анум алғырлары және Ан = Анум құдайлар тізімінде, сондай-ақ стандартты Эмесал сөздік тізімінде бірге кездеседі. Дегенмен, Мариде Нинсун Лугальбандасыз тізімде кездеседі.
Ninsun referred to Anu and Urash as her father and mother in at least one text, which both Jacob Klein and Clause Wilcke interpret as literal statements regarding her parentage. On the other hand, Jan Lisman considers the identity of Ninsun's parents to be unknown, as in a myth describing her marriage the Anunna gods appear to collectively play the role which would customarily belong to parents of the bride, arranging the details of her marriage. Her husband was Lugalbanda, a deified legendary king of Uruk. They appear together in multiple sources, including the Weidner, An = Anum forerunner and An = Anum god lists, as well as the standard Emesal lexical list. However, in Mari Ninsun is attested in a list without Lugalbanda.
Гилгамештің анасы
Нинсун Гилгамештің қадірленген, құдай статусына көтерілген анасы ретінде танылған, бұл туралы шумер поэзиясында бұрыннан айтылған. Гилгамеш жырларының әртүрлі нұсқаларында ол осы рөлде үнемі көрсетіледі. Гилгамештің әкесі туралы Ежелгі Вавилон нұсқасында ештеңе айтылмаған, және оның кім екені белгісіз қалған дәстүрлер де бар, мысалы, патшалар тізімі оны "көлеңке" (líl lá) деп сипаттайды. Бірақ, Нинсунмен бұрыннан байланысы болғандықтан Лугалбанда Месопотамия дәстүрінде батырдың әкесі ретінде кеңінен қабылданды, мұндай сілтемелер басқа мәтіндерде де кездеседі, мысалы, "Балта жырларында". Нинсунның ешқашан өлмелі әйел емес, құдай ретінде көрілгенін көрсететін ешқандай дерек жоқ. Сондықтан, "Гилгамеш, Энкиду және Арпалыс әлемі" мәтініндегі Гилгамештің қайтыс болған анасы туралы айтылуы, батырдың тегіне қатысты басқа, байланыссыз дәстүрге сілтеме болуы мүмкін.
Ninsun was regarded as the mother of the deified hero Gilgamesh, as already attested in Sumerian poems about him. She is consistently attested in this role in various versions of the Epic of Gilgamesh. The identity of Gilgamesh's father is not mentioned in the Old Babylonian version, and traditions where his identity was left unspecified are known, for example a king list simply refers to him as a "phantom" (líl lá), but due to the preexisting association with Ninsun Lugalbanda was widely accepted as the hero's father in Mesopotamian tradition, and references are known from other texts, for example the Poem of the Mattock. As there is no indication that Ninsun was ever envisioned as a mortal woman, rather than a goddess, references to deceased mother of Gilgamesh present in the text Gilgamesh, Enkidu and the Netherworld most likely refer to an unrelated tradition regarding the hero's origin.
Басқа балалар
Ан = Анум құдайлар тізімі Нинсун мен Лугальбанданың балалары саналатын он құдайды тізбектей келеді. Олардың арасындағы біріншісі, Шиламкура есімді қадірлі әйел құдайы, Селевкидтер кезеңінде Урук қаласында құлшылыққа ие болған. Ол ритуалдық мәтінде Усур амассу, Нинимма және басқа білмейтін Нинурбумен бірге кездеседі. Ан = Анумда Гилгамеш Нинсун мен оның басқа туыстарынан бөлек, басқа тақташада, мүмкін Энкидумен бірге айтылады, бірақ соңғысының атын толық қалпына келтіру шамасы жоқ. Лугальбанданың суккалы (қарауындағы құдай) Лугальгегалдан кейін Нинсунның суккалы да осы тізімде кездеседі, алайда тақташаның сақталған күйіне байланысты толық атын анықтау мүмкін емес. Ричард Л. Литке пікірінше, атау "лугал" сөзімен басталып, "на"мен аяқталады, бірақ осы екі сөздің арасындағы бір таңба сақталмаған.
The god list An = Anum enumerates ten deities regarded as children of Ninsun and Lugalbanda alongside them. The first among them, a goddess named Šilamkurra, was worshiped in Uruk in the Seleucid period, where she appears in a ritual text alongside Uṣur amāssu, Ninimma and otherwise unknown Ninurbu. In An = Anum, Gilgamesh occurs separately from Ninsun and her other family members on a different tablet, possibly in the company of Enkidu though the restoration of the latter's name is uncertain. A sukkal (attendant deity) of Ninsun appears in the same list after Lugalbanda's sukkal Lugalhegal, but the full name cannot be fully restored due to the state of preservation of the tablet. According to Richard L. Litke, the name starts with lugal and ends with an na, but one more sign present between these two elements is not preserved.
Гүл
Ежелгі Вавилон дәуірінде Нинсунның теологиялық мәтіндерде Гуламен теңестірілгендігіне қатысты дәлелдер бар, мысалы, Вайднердің құдайлар тізімінің екі бағанды нұсқаларында. Бұл екі қадірлі құдай арасындағы байланыс Булутса рабидің Гулаға арналған әнінде де байқалады, онда осы аттас құдай басқа көптеген әйел құдайлармен байланыстырылады, олардың ішінде Нинтинугга, Нинкарак, Нанше және Нинигизибара бар. Джоан Гудник Вестенхольц әр түрлі емші құдайлардың синкретизмі сирек емес екенін, бірақ осы мәтінде Нинсунның болуы ерекше екенін, өйткені ол оны басқа ұқсас құдай ретінде түсіндірудің орнына, оның әдеттегі мінез-қалпы туралы ақпаратты сақтайды деп атап көрсетеді. Нинсун мен Гуланың күйеулері Лугальбанда мен Нинурта арасында да ұқсас теңдеу кездеседі, бірақ бұл, әдетте, екіншілік деп саналады және Нинуртаның Гилгамештің әкесі деп аталғанына ешқандай дәлел жоқ.
There is evidence that as early as in the Old Babylonian period, Ninsun could be equated with Gula in theological texts, for example in two column versions of the Weidner god list. An association between these two goddesses is also present in the Hymn to Gula composed by Bulluṭsa rabi, which identifies the eponymous goddess with a large number of other female deities, among them Nintinugga, Ninkarrak, Nanshe and Ninigizibara. Joan Goodnick Westenholz notes that while syncretism between different medicine goddesses is not unusual, the presence of Ninsun in this text is, especially since it preserves information about her usual character instead of reinterpreting her as another similar deity. A similar equation between Ninsun's and Gula's respective husbands, Lugalbanda and Ninurta, is also attested, though it was likely secondary and there is no evidence Ninurta was ever referred to as Gilgamesh's father.
Думузид немесе Даттур
Нинсун Думузидтің анасы Дютурмен де сәйкестендірілуі мүмкін, және Манфред Креберник атап өткендей, бұл соңғысы Торкильд Якобсен бастапқыда ұсынғандай, емес, жалпы малмен байланысты қасиетті тұлға ретінде қарастырылғандығын көрсетеді. Бұл теңдестік Думузид, Даму және Үрдің үшінші династиясының патшалары арасындағы байланыстардың нәтижесі болуы мүмкін, олар Ғилгамешті өздерінің бауыры деп атаған. Дина Кац бұл идеяның патшалар тізімінен туындағанын болжайды, онда Балықшы Думузи (Думузид құдайынан өзгеше тұлға) Лугальбанда мен Ғилгамештің арасында тізімделген, бірақ Лугальбанданың ұлы ретінде көрсетілмеген. Бір деректе Дүмүзид Нинсун мен Лугальбанданың ұлы деп айтылады. Дүмүзид пен Нинсун арасындағы тікес емес байланыс Утухегалдың жазуында да кездеседі, онда Ғилгамеш осы қасиетті тұлғаның ұлы ретінде тікелей аталса, Дүмүзидті өзіне уәкіл ретінде тағайындайды.
Ninsun could also be identified with the mother of Dumuzid, Duttur, which according to Manfred Krebernik indicates that the latter was likely viewed as a goddess associated with livestock in general rather than specifically with sheep, as originally proposed by Thorkild Jacobsen. It is also possible that this equation was the result of the network of associations between Dumuzid, Damu, and kings of the Third Dynasty of Ur, who referred to Gilgamesh as their brother. Dina Katz proposes that it was inspired by king lists, in which Dumuzi the Fisherman (a figure distinct from the god Dumuzid) is listed between Lugalbanda and Gilgamesh, though without being labeled as a son of the former. In at least one case, Dumuzid is called the son of both Ninsun and Lugalbanda. An indirect association between Dumuzid and Ninsun is also present in an inscription of Utuhegal, in which Gilgamesh, directly called the son of this goddess, assigns Dumuzid to him as a bailiff.
Дін
Нинсун "барлық дәуірлерде белгілі қасиетті әйел" деп сипатталған. Ол ертедегі династиялық құдайлар тізімінде Фара және Әбу Салабихтен кездеседі. Оның негізгі құлшылық орталығы КИ.КАЛки болған, бірақ оған Лагаш, Ниппур, Ур, Урук, Ку'ара, Умма және басқа да елді мекендерде табынылған.
Ninsun has been characterized as a "well known goddess in all periods." She is already attested in the Early Dynastic god lists from Fara and Abu Salabikh. Her main cult center was KI. KALki, but she was also worshiped in Lagash, Nippur, Ur, Uruk, Ku'ara, Umma and other settlements.
Нинсунға арналған ғибадатханалар
Оған арналған ғибадатхана Ур қаласында болған, бұл туралы Ур-Наммудың жазуында айтылған. Онда бұл билеуші оны қайта тұрғызып, "көсем үй" деген мағына беретін Е-мах деген ат бергені жазылған. Оған арналған тағы бір ғибадатхана Е гула, "үлкен үй" деп аталған, бірақ оның орналасқан жері белгілі құжаттарда көрсетілмеген. Аталған атау Месопотамияның түрлі аймандарындағы көптеген басқа да ғибадатханаларға қолданылған. "Стандартты вавилондық" нұсқадағы Гилгамеш жырларында Эгалма ("көтерілген сарай") Уруктағы Нинсунның ғибадатханасы деп көрсетілген, бірақ Син-кашидтің жазуында ол бастапқыда Нинисинаға арналған ғибадатхана болғаны айтылады. Б.з.д. бірінші мыңжылдыққа жататын құжатта онда Белет балати құдайына табынылған, ол Гуланың жақын байланыстағы бір көрінісі екені көрсетілген. Син-кашид Лугалбанда мен Нинсунға Е Кикал, "үй, құнды орын" деген атпен ғибадатхана салған.
A temple dedicated to her existed in Ur, as attested in an inscription of Ur Nammu, which states that it was rebuilt by this ruler and that it bore the name E mah, "exalted house." A temple dedicated to her known as E gula, "big house," is also known, but its location is not specified in known documents, and the same name was also applied to a large number of other houses of worship in various parts of Mesopotamia. In the "Standard Babylonian" edition of the Epic of Gilgamesh, the Egalmah ("exalted palace") is said to be Ninsun's temple in Uruk, but an inscription of Sîn kāšid indicates it was originally a temple of Ninisina, while in a document from the first millennium BCE the deity worshiped in it is Belet balati, a manifestation of closely connected Gula. Sîn kāšid also built a temple of Lugalbanda and Ninsun bearing the name E Kikal, "house, precious place."
Нинсунның патша әулетімен байланысы
Гүдей жазуы Нинсунды өзінің құдай анасы деп атады. Алайда, ол Нанше немесе Гатумдагты да осылай атаған жағдайлар бар. Үшінші Ур әулетінің патшалары да Нинсунды өздерінің құдай анасы деп сипаттады. Мысалы, «Ур-Наммудың өлімі» шығармасында Нинсун осы атпен белгілі патшаның қазасын жоқтап, анасы деп аталады. Бұдан әрі, билеушілер Гилгамешті құдай бауыры деп есептесе, Ур-Наммудың ізбасары Шулги Лугальбанданы құдай әкесі деп атады. Бұл патшаның қызы Нинсунның ен-қасиетшісі болған болуы мүмкін. Нинсуннан таратылғанды жариялау олардың билігін заңдастыру тәсілі ретінде қарастырылғаны белгілі, бірақ бұл әулеттің Урук қаласында пайда болғанын көрсете ме, әлде Гилгамештің патшалықтың үлгісі ретінде танылуы ғана себеп пе, әлі белгісіз. Патшалардың өзінен басқа, олардың отбасылары да Нинсунға табынғандығына куәліктер бар. Шулгидің нағашы әйелі Шукуртум Нинсунды «Менің құдайым» деп атаған. Пузур Нинсун есімді (думу лугал) принц туралы да мәлімет бар, бірақ оның өмірі туралы толық мәлімет жоқ, ал оның бар екенін куәландыратын Пузриш Даган тақташасы мерзімі көрсетілмеген.
An inscription of Gudea addresses Ninsun as his divine mother. However, there are also cases where he referred to Nanshe or Gatumdag as such. Kings of the Third Dynasty of Ur also described Ninsun as their divine mother. For example, in Death of Ur Nammu, Ninsun mourns the passing of the eponymous king and is addressed as his mother. By extension, the rulers also treated Gilgamesh as their divine brother, and Ur Nammu's successor Shulgi called Lugalbanda his divine father. It is possible that one of this king's daughters served as the en priestess of Ninsun. It is agreed that claiming descent from Ninsun was viewed as a way to legitimize their rule, but it is unknown whether it should be understood as a sign that the dynasty originated in Uruk, or if the only reason was the fact that Gilgamesh was recognized as a model of kingship. In addition to the kings, there is also evidence for worship of Ninsun by their families. A concubine of Shulgi, Šuqurtum, referred to Ninsun as "my goddess" in a curse formula on an inscribed vase. A prince (dumu lugal) bearing the theophoric name Puzur Ninsun is also known, but no detailed information about his life is presently known, and the Puzrish Dagan tablet attesting his existence is undated.
Кейінгі кезең үлгілері
Нинсунға табыну кейінгі дәуірлерде де жалғасты. Ежелгі Вавилон жеке хаттарында оған сирек кездесетін сілтемелер бар. Сиппардан табылған цилиндрлік мөрлерде Нинсун мен Лугальбанда Шамаш пен Ая, Адад пен Шала сияқты ең танымал құдай жұптарынан сирек кездеседі, бірақ Энлил мен Нинлил немесе Нанна мен Нингал сияқты жиілікпен салыстырылады. Нинсун Кассит дәуіріндегі мөрлерде де кездеседі.
Ninsun continued to be worshiped in later periods. Sporadic references to her are present in Old Babylonian personal letters. In cylinder seal inscriptions from Sippar, Ninsun and Lugalbanda occur less commonly than the most popular divine couples, such as Shamash and Aya and Adad and Shala, but with comparable frequency as Enlil and Ninlil or Nanna and Ningal. Ninsun continues to appear in seal inscriptions from the Kassite period as well.
Селевкид дәстүрлері
Селевкидтік Урукта Нисун Иштардың Жаңа жыл фестивалінде құрметпен еске алынған. Оған қатысқан құдайлардың көпшілігі Урук пантеонының мүшелері ретінде жақсы белгілі болды, ал Антудың ұқсас фестивалінде құрметтелген басқа топтан өзгеше болды.
In Seleucid Uruk, Ninsun was celebrated during the New Year festival of Ishtar. Most of the deities involved in it were well known as members of the pantheon of Uruk, in contrast with a different group which was celebrated during an analogous festival of Antu.
Нинсун мен Лугальбанданың некесі
Әбу Салабихтың ерте дәуірдегі мифтері Нинсун мен Лугалбанданың алғашқы кездесуі мен некелерін баяндайды. Бұл мәтінді аудару және зерттеу өте қиын деп есептеледі, себебі тек бір, мүмкін толық емес көшірме сақталған. Қалған үзінділерде Нинсун Лугалбандаға сыралы нан сыйлайды, кейіннен онымен Еламдағы таулы аймақтағы Ири'азада түн өткізеді. Оянғаннан кейін ол жабық саз тақташа алады, оны оқыған соң Лугалбанданы өзімен бірге Урук қаласына, қаланың Энi (билеушісі) қасына баруға ынталандырады. Олар келген соң, Инанна құдайы Лугалбандаға Нинсунның аты аталмаған әкесіне қалай жүгіну керектігін түсіндіреді, оның қолынан неке алуға рұқсат сұрау үшін. Соңының қалпына келтірілуі нақты емес, бірақ Ян Лисман соңғы белгілі бөлігінде Лугалбанда өзінің туған-туыстарын және Нинсунның отбасы мүшелерін тойға шақырады деген жорамал жасайды. Бұл миф Гилгамештің дүниеге келуімен аяқталғаны туралы пікірлер бар, бірақ бұл ұсыныс әлі дәлелденбеген және қырғи қабақ соғыс тудырып отыр.
An Early Dynastic myth from Abu Salabikh describes the first meeting and marriage of Ninsun and Lugalbanda. The text is regarded as particularly difficult to translate and study, as only one most likely incomplete copy survives. In the surviving fragments Ninsun offers beer bread to Lugalbanda, and later spends a night with him in Iri'aza, a mountainous location in Elam. After waking up she receives an enclosed clay tablet, and after reading it most likely urges Lugalbanda to go with her to Uruk to visit the En (ruler) of the city. Once they arrive there, the goddess Inanna appears to instruct Lugalbanda how to approach Ninsun's nameless father to be allowed to marry her. The restoration of the ending is uncertain, but Jan Lisman proposes that the final known section involves Lugalbanda inviting both his own relatives and members of Ninsun's family to their wedding. It has been argued that this myth culminated in the birth of Gilgamesh, but this proposal is unproven and controversial.
Гилгамешке берілген кеңес
Нинсун шумерлік "Гилгамеш және Көк бұқа" мифының кейбір нұсқаларында пайда болады. Ол ұлына Инаннаның ұсыныстарын және сыйлықтарын қабылдамауға кеңес береді.
Ninsun appears in some copies of the Sumerian myth Gilgamesh and the Bull of Heaven. She advises her son to reject Inanna's proposals and gifts.
Түс сериясы
Гилгамеш эпосының ескі вавилондық нұсқасында, сол аттас батыр Нинсуннан Энкидудың келуін болжаған түстерін түсіндіруді сұрайды. Композицияның кейінгі нұсқаларында бұл тікелей көрсетілмейді, керісінше, Шамхат Энкидуға айтады. Нинсун Гилгамеш пен Энкиду жақын болады деп болжайды (Эндрю Р. Джордж бойынша: олар ғашық болады), және олардың кейінгі айқасынан кейін бұл орындалады. "Стандартты вавилондық" нұсқасында батырлар кейін Уруктағы Нинсунның ғибадатханасына барады. Ол Шамшадан ұлына күтім жасауды сұрайды, оның алдағы тағдырынан хабардар болса да. Сондай-ақ, ол Шамшаның әйелі Аядан Гилгамеш үшін араласуын өтінеді. Ол Шамшаны Гилгамешке Седр орманына жолда көмектесу үшін он үш жел беруге көндіреді. Бір сәтте ол оның Нингишзида мен Ирнина сияқты құдайлармен бірге әлемнің астында мәңгілікке қонуға тағдырланғанын мойындайды. Соңғы жолдар зақымдалған, бірақ Нинсун Шамшаны Гилгамештің алыс елдерге саяхаттау жоспары үшін жауапты деп есептейтіндей, сондықтан одан оған көмектесуін күтеді. Жалпы, кейінгі нұсқада Нинсунның рөлі кеңейтілгені байқалады, себебі ескі вавилондық нұсқада Гилгамеш анасының араласуынсыз Шамшаға тікелей дұға етеді. Хетті тіліндегі Гилгамеш эпосының аудармасында Нинсун да, түс сахналары да жоқ.
In the Old Babylonian version of the Epic of Gilgamesh, the eponymous hero asks Ninsun to interprets his dreams foretelling the arrival of Enkidu. In the younger versions of the composition, this is not shown directly, but rather mentioned by Shamhat to Enkidu. Ninsun predicts that Gilgamesh and Enkidu will become close (according to Andrew R. George: that they will become lovers), which comes true after their subsequent duel. In the "Standard Babylonian" version, the heroes later visit Ninsun in her temple in Uruk. She prays to Shamash to take care of her son, even though she is aware of the fate awaiting him. She also asks Shamash's wife Aya to intercede on Gilgamesh's behalf. She manages to convince Shamash to give Gilgamesh thirteen winds meant to help him on the way to the Cedar Forest. At one point, she acknowledges that he is destined to dwell in the underworld alongside deities such as Ningishzida and Irnina. The final lines are damaged, but Ninsun seemingly holds Shamash responsible for Gilgamesh's plan to journey to distant lands, and therefore expects him to help him. It has been noted that overall the later version expands Ninsun's role, as in the Old Babylonian version, Gilgamesh prays to Shamash himself, without his mother's intercession. Both Ninsun and the dream sequences are absent from the Hittite translation of the Epic of Gilgamesh known from Hattusa.
Энкидумен теңдік туралы декларация
Шамшаға дұғасын аяқтағаннан кейін, Нинсун Энкидумен кездесуге шешім қабылдайды және оны ұлымен тең дәрежеде және отбасының мүшесі деп жариялайды. Бұл көрініс әдетте асырап алу ретінде түсіндіріледі. Ежелгі Вавилон нұсқаларында осындай сюжеттік элемент болған дегенге ешқандай дәлел жоқ. Эндрю Р. Джордж бұл бөлімнің нео-вавилондық және кейінгі Урук құжаттарынан белгілі бір ғұрыпты көрсеткенін ұсынады, онда табылған балалар мен жетімдер храмдарда тәрбиеленген, бірақ олардың рухани қорғаушылары Нинсун емес, анонимді "Еанна қыздары" болған. Натан Вассерман басқаша түсіндірме ұсынады, ол Нинсун Энкидуды асырап алып, Гилгамешке және Урук қаласына адалдығын кепілдік бергенін болжайды. Ол Энкидудың Хумбабамен қарымқатынастағы әрекеттері Нинсунның қабылдауы оған қымбат болғанын көрсетеді, себебі ол Гилгамешке монстрдің жалбарынуын елемеуге айтады, өйткені ол бұрын оны отбасы жоқ адам деп қорлаған.
After finishing her prayer to Shamash, Ninsun decides to meet with Enkidu and proclaims him as equal to her son in rank and a member of her family. The scene has been conventionally interpreted as representing adoption. There is no evidence that an analogous plot point was present in the Old Babylonian versions. Andrew R. George proposes that the passage reflected a custom known from neo Babylonian and later documents from Uruk, according to which foundlings and orphans were raised in temples, though their divine protectors were the anonymous "Daughters of Eanna" rather than Ninsun. A different interpretation has been proposed by Nathan Wasserman, who assumes that by adopting Enkidu, Ninsun guaranteed his loyalty to Gilgamesh and the city of Uruk. He argues that Enkidu's actions during the confrontation with Humbaba indicate that he valued Ninsun's acceptance highly, as he seemingly tells Gilgamesh to ignore the monster's pleas because the latter earlier mocked him as a being with no family.