Кіріспе

Орта мерзімді вексель (MTN) – әдетте 5–10 жылда мерзімі бітетін (қайтарылатын) борыштық құрал, бірақ мерзімі бір жылдан кем немесе 100 жылға дейін болуы мүмкін. Олар тұрақты немесе өзгермелі купондық негізде шығарылуы мүмкін. Дәстүрлі облигациялардан өзгеше, олар толық соманы бірден шығарудың орнына, әртүрлі брокерлер арқылы үздіксіз ұсыныла береді. Сонымен қатар, дәстүрлі облигациялар нарығынан айырмашылығы, MTN нарығындағы агент (әдетте инвестициялық банк) эмитент үшін вексельдерді кепілдеуге міндетті емес, демек агентке қаражат кепілденбеген болады. Өзгермелі мөлшерлемелі орта мерзімді вексельдер Euribor +/ базалық пункттерге байланысты купон төлеу сияқты қарапайым болуы мүмкін, немесе суап ставкалары, мемлекеттік облигациялар, индекстер сияқты күрделі құрылымды құралдармен байланысты болуы мүмкін. Шығарылымдардың көлемі әдетте 100 миллионнан 1 миллиард долларға дейін жетеді. Егер олар АҚШ-тан тыс инвесторларға шығарылса, онда олар «Еуро орта мерзімді вексельдері» (EMTN) деп аталады. Бұл инвесторлар мен эмитенттерге шетелдік нарықтарға оңай кіруге мүмкіндік береді. Мұндай жағдайда талаптар ұқсас болады. Эмиссиялардың стандартизацияланған құжаты болуы керек, ол «бағдарлама» деп аталады және барлық шығарылымдарда қолданылуы мүмкін, ал вексельдердің мерзімі көбінесе 5 жылдан кем болады. Еурооблигациялар сияқты, EMTN-ге ұлттық ережелер, мысалы, тіркеу талаптары қолданылмайды. EMTN бүкіл әлемде саудалануы мүмкін болғамен, көптеген ұсыныстар Лондонда таратылады. Бұл инвесторлар үшін тәуекелді едәуір арттырады, нәтижесінде осы вексельдерге жоғары пайыздық мөлшерлемелер тағайындалуы мүмкін. Ал, керісінше, сатып алу опциясы инвесторларға мерзімі бітуге дейін (белгілі бір уақытта) негізгі соманы қайтару мүмкіндігін береді, бұл пайыздық мөлшерлемені төмендетуі мүмкін. == MTN бойынша табыс әдетте басқа қысқа мерзімді инвестициялардан жоғары болады. Бұл құралдар әрбір жағдай бойынша жеке анықталады және эмитенттер мен инвесторлардың қажеттіліктеріне (заңнамалық талаптар шегінде) бейімделуі мүмкін. Инвесторлар үшін бұл қысқа мерзімді инвестициялар мен ұзақ мерзімді облигациялар арасындағы ыңғайлы шешім болуы мүмкін. Сондай-ақ, қаражатты жария етпестен тартуға мүмкіндік береді.

Тарих

МТН-лер алғаш рет 1970-ші жылдары қолданысқа енді, ол кезде General Motors Acceptance Corporation (GMAC) дилерлік кеңселер мен тұтынушыларға берілген автокөлік несиелерінің мерзіміне сәйкес борыштық қағаздар шығару қажеттігі туындады. Коммерциялық қағаздар қолайлы емес еді, себебі олардың мерзімі 270 күннен аспайды, ал облигацияларды ұсынуға байланысты кепілдік беру шығындары қысқа мерзімділік үшін тым жоғары болды. Сондықтан GMAC өз қағаздарын инвесторларға тікелей сата бастады. Екінші нарықтың өтімсіздігі мен бағалы қағаздарға қатысты регламенттердің салдарынан нарық 1980-ші жылдарға дейін салыстырмалы түрде тыныш күйде болды. 1981 жылы инвестициялық банктер эмиссия процесіне және нарықтың өтімділігіне көмек көрсету арқылы қатысты, ал бір жылдан кейін SEC 415-ші ережені қабылдады, ол «сөреде тіркелген» корпоративтік бағалы қағаздарды кешіктірілген немесе үздіксіз шығаруға мүмкіндік берді, бұл эмитенттерге тіркеу күнінен бастап екі жыл бойы сатылатын бағалы қағаздарды әрбір ұсынысқа жеке мақұлдаусыз тіркеуге рұқсат берді. Осы өзгерістердің нәтижесінде инвесторлар бұл құралдарды жақсырақ танып, портфельдеріне қосуға ынта білдірді. Бұл өтімділікті жақсартты және МТН нарығының өсуіне көмектесті. Бастапқыда көптеген шығарылымдар 5 жылдан кем мерзімге бекітілген ставкалы, қайтарылмайтын және кепілсіз борыш түрінде болды. Араға жылдар салып, инвесторлар мен бизнес қажеттіліктеріне байланысты опциялары немесе өзгермелі ставкалары бар ноталар сияқты икемді түрлер ойлап табылды. Бұл оның Еуропалық нарықтарда таралуына да ықпал етті.