Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Telavåg немесе Tælavåg – Норвегияның Вестланд графтығындағы Øygarden қауымына қарасты ауыл. Ауыл Берген қаласынан оңтүстік-батысқа қарай Сотра аралында орналасқан. Ауылдың 2019 жылғы халқы 581 адамды құрайды, ал халық тығыздығы – .
Telavåg or Tælavåg is a village in Øygarden municipality in Vestland county, Norway. The village is located on the island of Sotra, about southwest of the city of Bergen. The village has a population (2019) of 581 and a population density of .
Телаваг трагедиясы
Нацистік Германия Норвегияны басып алған кезде Телаваг Норвегия мен Ұлыбритания арасындағы Солтүстік теңіздегі құпия қайық қатынасында маңызды рөл атқарды. 1942 жылғы көктемде, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, ауыл Телаваг трагедиясының ошағы болды. 1942 жылдың 26 сәуірінде Телаваг тұрғындары Линге компаниясының екі адамын – Арне Мелдал Вэрум мен Эмиль Густав Хваалды жасырып жатқанын анықтағаннан кейін, гестапо норвегиялық офицерлерді қамауға келді. Оқтар атқыланды, нәтижесінде екі көрнекті неміс гестапо офицері (Криминальрат Герхард Бернс және Криминальсекретар Генри Бертрам) қаза тапты. Арне Вэрум да оқиға кезінде мерт болды. Бірнеше айдан кейін Эмиль Хваал мен оның ұлы атылып өлтірілді. Рейхскомиссар Йозеф Тербовен нацистердің жылдам және қатыгез жазалау шараларын жеке бақылады. 30 сәуірде ауыл тұрғындарының көзінше барлық ғимараттар қиратылды, барлық қайықтар батырылды немесе тәркіленді, барлық малдар алынып кетті. Ауылдағы барлық ер адамдар қамалды немесе нацистердің Заксенхаузен концлагеріне жіберілді. Телавагтан депортацияланған 72 адамның 31-і тұтқында қайтыс болды. Әйелдер мен балалар екі жылға түрмеге жабылды. Трандум лагерінде ұсталған 18 норвегиялық тұтқын (Телавагпен ешқандай байланысы жоқ) жазалау ретінде өлім жазасына кесілді. Бұл қасірет көлемі жағынан кішірек болғанымен, оны көбінесе Чехиядағы Лидице және Франциядағы Орадур-сюр-Гланедегі ұқсас оқиғалармен салыстырады.
During the occupation of Norway by Nazi Germany, Telavåg played an important role in the secret North Sea boat traffic between Norway and Great Britain. The village was the scene of the Telavåg Tragedy in the spring of 1942, during World War II. On 26 April 1942, after having discovered that some of the inhabitants of Telavåg were hiding two men from the Linge company, Arne Meldal Værum and Emil Gustav Hvaal, the Gestapo arrived to arrest the Norwegian officers. Shots were exchanged, and two prominent German Gestapo officers (Kriminalrat Gerhard Berns and Kriminalsekretär Henry Bertram) were shot dead. Arne Værum was also killed in the incident. Emil Hvaal and his son were executed a few months later. Reichskommissar Josef Terboven personally oversaw the Nazi reprisal, which was quick and brutal. On 30 April, as the villagers were watching, all buildings were destroyed, all boats were sunk or confiscated, and all livestock taken away. All men in the village were either executed or sent to the Nazi concentration camp at Sachsenhausen. Of the 72 who were deported from Telavåg, 31 were murdered in captivity. Women and children were imprisoned for two years. 18 Norwegian prisoners (unrelated to Telavåg) held at the Trandum internment camp were also executed as a reprisal. Though smaller in scale, this atrocity is often compared to similar events at Lidice in the Czech Republic and Oradour sur Glane in France.
Солтүстік теңіз теңіз мұражайы
Түнгі теңіз теңіз мұражайы (Nordsjøfartmuseet i Televåg) 1998 жылдың 26 сәуірінде ашылды. Бұл – 100 орындық кинотеатры және конференц-залы бар заманауи ғимарат. Солтүстік теңіз трафигі мұражайының тұрақты көрмесі Телаваг трагедиясына арналған. Мұражай сонымен қатар Солтүстік теңіз трафигін көрсетеді және осы трафиктегі маңызды тұлға, "Шетланд Ларсен" атанған Лейф Ларсенге тоқталады. Телаваг трагедиясы көрмесі Норвегияның оккупация тарихында Телаваг қауымдастығының ерекше орнының қалай және неге туындағанын көрсетеді.
The North Sea Maritime Museum in Telavåg (Nordsjøfartmuseet i Televåg) was opened on 26 April 1998. It is a modern building with a cinema theater seating 100 people and a conference room. The permanent exhibition of The North Sea Traffic Museum deals with the Telavåg tragedy. The museum also exhibits The North Sea Traffic and features Leif Larsen, who as a central person in this traffic became known as "Shetland Larsen". The Telavåg Tragedy exhibition shows how and why the local community Telavåg has a unique standing in the history of the occupation of Norway.