Кіріспе

Экваториалдық Гвинея аралы: Кориско, Мандж немесе Мандьи – Экваториалдық Гвинеяның шағын аралы, Габонмен шекараны белгілейтін Рио Муни эстуариясының оңтүстік-батысында орналасқан. Корриско, атауы португал тіліндегі "найзағай" сөзінен шыққан, ауданы – , ал ең биік нүктесі теңіз деңгейінен жоғары. Аралдағы ең ірі елді мекен – Гобе.

Тарих

Темір дәуірінде (б.з.д. 50 – 1400 ж.) және португалдардың келуі алдында аралда халық тығыз қоныстанған. Адамның қоныстанғанына ең маңызды дәлел – шығыс жағалауындағы Нанда аймағынан табылған, ондаған тарихқа дейінгі жерлеулер қазылып алынған. Бұл жерлеулер екі түрлі кезеңге жатады: ерте темір дәуірі (б.з.д. 50 – 450 ж.) және орта темір дәуірі (1000 – 1150 ж.). Бірінші кезеңде арал тұрғындары құмға қазылған беткей шұңқырларға адам сүйектері мен темір құралдарды (балталар, білезіктер, найзалар, қасықтар, темір валюта) салып отырған. Екінші кезеңде сақталмаған мәйіттер ыдыстармен қоршалған қабірлер табылды, ыдыстардың ішінде тамақ және алкогольді сусындар болған болуы мүмкін. Көшкендер өздерінің әшекейлерімен (мойындықтар, білезіктер және тобуықтар) және бірнеше жеке заттарымен (пышақтар және балталар) жерленген. 1471 жылы португал теңізшілері Мино сағасына жеткенде, аймақтағы аралдардың көбісінде адам тұрмағанын байқады. Олар арал маңындағы борандарға байланысты оны Кориско деп атады. Үш ғасырдан астам уақыт бойы тасталып кеткеннен кейін, еуропалық теңізшілердің кездейсоқ тоқтауларында Корисконы Бенга халқы қоныстандырды.