Кіріспе

Лео Африкан (фр. Léon l'Africain) – Амин Малуфтың 1986 жылы жазған, естеліктер түріндегі романы. Онда Ренессанс дәуірінің белгілі саяхатшысы Лео Африканның өмірі суреттеледі. Леоның өмірі туралы көп мәлімет болмағандықтан, кітапта тарихи оқиғалар толықтырылып, ол замандастарымен – Папа Лео X, Адриан VI және Климент VII, Осман сұлтандары Селім I және Сүлеймен Шаһ, Гранаданың соңғы мори патшасы Боабдил, Сонгай империясының билеушісі Аскиа Мохаммед I, Испанияның Фердинанды, Францияның Франциск I және суретші Рафаэль сияқты тарихи-саяси және мәдени тұлғалардың арасында бейнеленеді. «Лео Африкан» – Малуфтың тұңғыш романы және оған жоғары баға берілді. Бұл туынды ислам мен христиан діндерінің қақтығыстарын, сондай-ақ олардың бір-біріне және басқаратын халықтарына тигізген әсерін зерттейді.

Қорытынды

Бұл кітап Лео Африканның (алғашқы аты Хасан) өміріндегі маңызды кезеңдерді жыл санап баяндау арқылы сипаттайтын төрт бөлімге бөлінген. Кітап Лео Африканның Исламдық Жерорта теңізі аймағында, Марокконың оңтүстігінен Арабияға дейін және Сахара арқылы жасаған өмірлік саяхаттарына негізделген. Ол Хасанды/Леоны түрлі тарихи оқиғалардың ортасына қойып, оларды көрнекті етеді. Биографиялық гипотезалар мен тарихи болжамдарға толы болғанымен, кітап Ренессанс дәуірінің жарқын суретін береді, дәстүрлі мұсылман мемлекеттерінің құлдырауын және Осман империясының өсуімен Еуропаға төндірген қауіпті, сондай-ақ мұсылман бірлігін қайта жаңғырту үмітін көрсетеді. Кітаптың әр бөлімі Леоның өмірінде маңызды рөл атқарған қалалардың атымен аталады: Гранада, Фез, Каир және Рим. Гранадада кітап Гранада соғысы мен Испаниядағы ислам үкіметінің аяқталуын білдірген Гранада шарты, сондай-ақ Испаниядан барлық еврейлерді қуған Альгамбра жарлығын көрсетеді. Фезде Маалуф Гранададағы сәтсіз мұсылман көтерілісі, Оран фетвасына әкелген пікір-талқылар, Солтүстік Африкадағы испан және португал отаршылдық науқандары мен Солтүстік Африка мұсылмандарымен болған қақтығыстары туралы айтады. Каирде Осман-Мамлюк соғысы, оның нәтижесінде Осман империясының Мысырды басып алуы суреттеледі. Римде баяндамаға Франциядағы Осман елшілігі, 1521-26 жылдардағы Италия соғысы және 1527 жылы Римді тонаумен аяқталған Коньяк лигасының соғысы кіреді.

Кейіпкерлер

Хасан ибн Мұхаммед әл-Ваззан, кейін Лео Африкан деп танылған, кітаптың басты кейіпкері және оқиғаны баяндаушы. Мұхаммед әл-Ваззан, Хасанның әкесі, Гранада әмірлігінде салмақ өлшеуші. Салма, Хасанның анасы және Мұхаммедтің араб әйелі. Уорда, Хасанның өгей анасы және Мұхаммедтің кастилиялық әйелі. Әбу Марван немесе Хали, Хасанның шешесінің інісі, Фез патшалығында дипломат және мемлекет қайраткері. Харун Фререт, Хасанның Фездегі ең жақын досы, кейін Харун Паша атымен танылған, Осман империясының дипломаты. Хиба, африкалық билеушінің Хасанға сыйлаған нумидиялық құл қыз, сонымен қатар Хасанның сүйіктісі. Нұр, черкес ханшайымы және Селім I-нің Осман тағына таласқан қарсыласының жесірі, Хасан Қайырда оған үйленген. Рим папасы Лев X, Хасан тұтқындалып, құл ретінде оның қызметінде болған. Кейін ол Хасанды босатып, оны Иоанн Лео деп кресттеді. Франческо Гиччардини, итальяндық мемлекет қайраткері және Леоның Римдегі достарының бірі. Юлий де Медичи, кейін Папа Климент VII, Лев X қайтыс болғаннан кейін Леоға көмек көрсеткен. Аббад әс-Сусси, Хасанмен бірге тұтқындалған саудагер, кейін Неапольде сәтті кәсіпкер ретінде танылып, Леоның Италиядағы досы болды.