Кіріспе
Италия композиторы Таркинио Мерула (24 қараша 1595 – 10 желтоқсан 1665) – ерте барокко дәуірінің итальян композиторы, органшы және скрипкашысы. Көбінесе Кремонада жұмыс істесе де, стиль жағынан ол Венеция мектебінің өкілі болды. Ол 17 ғасырдың басындағы прогрессивті итальян композиторларының бірі еді, әсіресе діни музыкаға жаңа дамыған техникаларды енгізуде.
Tarquinio Merula (24 November 1595 – 10 December 1665) was an Italian composer, organist, and violinist of the early Baroque era. Although mainly active in Cremona, stylistically he was a member of the Venetian school. He was one of the most progressive Italian composers of the early 17th century, especially in applying newly developed techniques to sacred music.
Өмір
Ол Бусеттода дүниеге келген. Ол, мүмкін, алғашқы музыкалық білімін Кремонада алған, онда ол алғаш рет органшы болып жұмыс істеді. 1616 жылы ол Лодидегі Санта-Мария Инкороната шіркеуінде органшы қызметін атқарып, 1621 жылға дейін сонда қалды. Одан кейін Польшаның Варшава қаласына Сигизмунд III Ваза сарайында органшы болып жұмыс істеуге кетті. 1626 жылы Кремонаға оралып, 1627 жылы сондағы кафедраль соборында маэстро ди капелла болды, бірақ тек төрт жыл ғана қызмет етті. 1631 жылы Бергамоға көшіп, сонда да ұқсас лауазымды иеленді. Оның алдыңғысы Алессандро Гранди 1629–1631 жылдардағы итальян обасында қайтыс болды (осы оба Солтүстік Италияның, Венецияның ішінде көптеген қалаларына тарады), және ол музыкалық мекемені көптеген мүшелері қайтыс болғаннан кейін қайта жаңғыртудың қиын міндетімен бетпе-бет келді. Айыпталды. Өкінішке орай, Мерула кейбір студенттерімен келіспеушілікке түсіп, әдепсіздікке айыпталды; ол Кремонаға қайтуды жөн көрді, онда 1635 жылға дейін қалды. Өмірінің осы кезеңінде ол жұмыс берушілерімен көптеген мәселелерге тап болды, мүмкін, өзінің қатысуымен; Кремонадағы әкімшілермен түрлі мәселелер бойынша дауласып, Бергамоға оралды, бұл жолы басқа шіркеуде қызмет етті, бірақ бұрынғы жұмыс орнынан музыканттарды шақыруға тыйым салынды. 1646 жылы ол соңғы рет Кремонаға оралды, 1665 жылы қайтыс болғанға дейін Лауди делла Мадоннада маэстро ди капелла болып қызмет етті.
Музыка және әсер
Мерула барокко дәуірінде қалыптасатын бірнеше формалардың – кантата, ария, соната да киеза және да камера, бас үстіндегі вариациялар, симфония – дамуының кілтті тұлғасы болды. Діни музыкада Мерула Монтевердидің жолын қуды, көбінесе оның тәсілдерін қолданды; алайда, ол жаңа тәжірибелер жасады, мысалы, жеке дауыс пен скрипкалармен сүйемелдеуде мотеттер жазды. Оның 1639, 1640 және 1652 жылдарғы жарияланымдарында остинато бас қолданылған, соның ішінде «Руггиеро» және «Романеска» массалары бар. Оның кейбір шығармалары Джованни Габриелидің концерттік стилін еске түсіреді, ал тұтас музыкасында заманауи тоналдық сезім басым. Меруланың әлемдік музыкасына аспаптық сүйемелдеумен жеке мадригалдар кіреді, кейде Монтевердидің concitato тремоло әсерін пайдаланады, ал формальды құрылымымен кейінгі барокко кантатасының ария мен речитативке бөлінуін болжайды. Ол 1643 жылы Джулио Строццидің либреттосы негізінде «La finta savia» операсын жазды. Оның аспаптық музыкасының ішінде көптеген ансамбльдік канзоналар бар, олардың бөлімдік құрылымы соната да киезаға көзқарас білдіреді, ал скрипкаға арналған оның шығармалары ерекше ерекшеліктерімен және барокконың кейінгі кезеңдеріндегі дамыған жазуға көзқарас білдіреді. Ол сонымен қатар канзонетталар, диалогтар, клавиштік токкаталар мен каприччиолар, хроматикалық соната және Солтүстік Италиядағы заманауи музыкалық тенденцияларға қызығушылық танытқан көптеген басқа да шығармалар жазды. Оның шығармаларының толық жинағы 1974 жылы Нью-Йорктегі Бруклинде жарық көрді (T. Merula: Opere complete, ed. A. Sutkowski). 2012 жылы Фиби Евтович оның бірнеше жеке вокалдық шығармаларының жинағын редакциялады, ал үлгілерін оның ресми веб-сайтында табуға болады.
Шығармалары
Il primo libro delle canzoni a 4 (Canzoni a quattro voci per sonare con ogni sorti de strumenti musicali), 4 аспапқа арналған 12 ән, Op. 1 (1615): I. Ла Жираделла II. Ла Лусиньола III. Ла Пеллегрина IV. Ла Мерула V. Ла Кремеска VI. Ла Сирия VII. Ла Марша VIII. Ла Ливия IX. Ла Монтеверде X. Л’Орбина XI. Ла Пива XII. Ла Лода
I. La Ghirardella
II. La Lusignuola
III. La Pellegrina
IV. La Merula
V. La Chremesca
VI. La Ciria
VII. La Marcha
VIII. La Livia
IX. La Monteverde
X. L’Orbina
XI. La Piva
XII. La Loda
Il primo libro de madrigaletti, 3 voices and continuo, Op. 4 (1624)
Il primo libro de madrigali concertati, 4 to 8 voices and continuo, Op. 5 (1624)
Il primo libro de motetti e sonate concertati, 2 to 5 voices, Op. 6 (1624)
Satiro e Corisca dialogo musicale, 2 voices with continuo, Op. 7 (1626)
Libro secondo de concerti spirituali con alcune sonate, 2 to 5 voices, Op. 8 (1628)
Il secondo libro delle canzoni da suonare, 12 canzonas for 3 instruments (2 violins and a bass) with continuo, Op. 9 (ca. 1631)
Madrigali et altre musiche concertate a 1–5, libro secondo, 1 to 5 voices, Op. 10 (1633)
Pegaso salmi, motetti, suonate, libro terzo, 2 to 5 voices, Op. 11 (ca. 1637)
Canzoni overo Sonate concertate per chiesa e camera, 2 or 3 instruments, book 3, Op. 12 (1637):
I. La Gallina
II. La Pedrina
III. La Caravaggia
IV. La Treccha
V. La Polachina
VI. La Loda
VII. La Pochetina
VIII. La Bellina
IX. La Ghisa
X. La Cattarina
XI. La Bianca
XII. La Ruggiera
XIII. La Maruta
XIV. La Merula
XV. L’Arisia
XVI. La Dada
XVII. La Pighetta
XVIII. Ruggiero
XIX. Ballo detto Eccardo
XX. Chiaccona
XXI. L’Ara
XXII. La Strada
XXIII. Ballo detto Gennaro
XXIV. Ballo detto Pollicio
Curtio precipitato et altri capricii, libro secondo, solo voice, Op. 13 (1638)
Canzonette a 3 et 4, not extant, Op. 14? (before 1649)
Concerto messi, salmi concertati, 2–8 voices & instruments, Op. 15 (1639)
Arpa Davidica salmi, et messe, 4 voices, Op. 16 (1640)
Il Quarto Libro delle canzoni da suonare, a 2 to 3 instruments, Op. 17 (1651):
A doi Violini (b. c.)
I. L’Ariberta
II. La Canossa
III. La Bulgarina
IV. L’Appiana
V. La Ferrara
VI. La Illica
VII. La Rossa
VIII. La Speltina
IX. La Calzolara
A 2. Violino, & Basso (violone, b. c.)
X. La Bolla
XI. La Miradoro
XII. La Scarinza
XIII. La Noce
XIV. La Cappellina
XV. La Tinta
XVI. La Berlasina
XVII. La Monteverde
A 3. Doi Violini, & Violone (b. c.)
XVIII. La Cavagliera
XIX. La Pusterla
XX. La Loda
XXI. L’Anselma
XXII. La Lugarina
XXIII. La Lanzona
XXIV. La Valcharenga
XXV. La Brena
XXVI. Sonata Prima La Sartoria
XXVII. Sonata Seconda
XXVIII. Sonata Terza
XXIX. Sinfonie di tutti gli tuoni (8)
Il terzo libro delle salmi et messa concertati, 3 or 4 voices, Op. 18 (1652)
Il primo libro de madrigaletti, 3 дауыс және континуум, Op. 4 (1624)
Il primo libro de madrigali concertati, 4 - 8 дауыс және континуум, Op. 5 (1624)
Il primo libro de motetti e sonate concertati, 2-5 дауыс, Op. 6 (1624)
Satiro e Corisca dialogo musicale, 2 дауыспен континуум, Op. 7 (1626)
Libro secondo de concerti spirituali con alcune sonate, 2-5 дауысқа арналған, Op. 8 (1628)
Il secondo libro delle canzoni da suonare, 3 аспапқа арналған 12 ән (2 скрипка және бас) continuo, Op. 9 (шамамен 1631)
Madrigali et altre musiche concertate a 1–5, libro secondo, 1-5 дауыс, Op. 10 (1633)
Pegaso salmi, motetti, suonate, libro terzo, 2-5 дауыс, Op. 11 (шамамен 1637)
Canzoni overo Sonate concertate per chiesa e camera, 2 немесе 3 аспап, 3-кітап, Op. 12 (1637): I. Ла Галлина II. Ла Педрина III. Ла Караваджия IV. Ла Тречча V. Ла Полачина VI. Ла Лода VII. Ла Почеттина VIII. Ла Беллина IX. Ла Гизса X. Ла Каттарина XI. Ла Бьянка XII. Ла Руггиера XIII. Ла Марута XIV. Ла Мерула XV. Л’Аризия XVI. Ла Дада XVII. Ла Пигетта XVIII. Руггиеро XIX. Балло дикто Эккардо XX. Кьяккона XXI. Л’Ара XXII. Ла Страда XXIII. Балло дикто Дженнаро XXIV. Балло дикто Полличио
I. La Ghirardella
II. La Lusignuola
III. La Pellegrina
IV. La Merula
V. La Chremesca
VI. La Ciria
VII. La Marcha
VIII. La Livia
IX. La Monteverde
X. L’Orbina
XI. La Piva
XII. La Loda
Il primo libro de madrigaletti, 3 voices and continuo, Op. 4 (1624)
Il primo libro de madrigali concertati, 4 to 8 voices and continuo, Op. 5 (1624)
Il primo libro de motetti e sonate concertati, 2 to 5 voices, Op. 6 (1624)
Satiro e Corisca dialogo musicale, 2 voices with continuo, Op. 7 (1626)
Libro secondo de concerti spirituali con alcune sonate, 2 to 5 voices, Op. 8 (1628)
Il secondo libro delle canzoni da suonare, 12 canzonas for 3 instruments (2 violins and a bass) with continuo, Op. 9 (ca. 1631)
Madrigali et altre musiche concertate a 1–5, libro secondo, 1 to 5 voices, Op. 10 (1633)
Pegaso salmi, motetti, suonate, libro terzo, 2 to 5 voices, Op. 11 (ca. 1637)
Canzoni overo Sonate concertate per chiesa e camera, 2 or 3 instruments, book 3, Op. 12 (1637):
I. La Gallina
II. La Pedrina
III. La Caravaggia
IV. La Treccha
V. La Polachina
VI. La Loda
VII. La Pochetina
VIII. La Bellina
IX. La Ghisa
X. La Cattarina
XI. La Bianca
XII. La Ruggiera
XIII. La Maruta
XIV. La Merula
XV. L’Arisia
XVI. La Dada
XVII. La Pighetta
XVIII. Ruggiero
XIX. Ballo detto Eccardo
XX. Chiaccona
XXI. L’Ara
XXII. La Strada
XXIII. Ballo detto Gennaro
XXIV. Ballo detto Pollicio
Curtio precipitato et altri capricii, libro secondo, solo voice, Op. 13 (1638)
Canzonette a 3 et 4, not extant, Op. 14? (before 1649)
Concerto messi, salmi concertati, 2–8 voices & instruments, Op. 15 (1639)
Arpa Davidica salmi, et messe, 4 voices, Op. 16 (1640)
Il Quarto Libro delle canzoni da suonare, a 2 to 3 instruments, Op. 17 (1651):
A doi Violini (b. c.)
I. L’Ariberta
II. La Canossa
III. La Bulgarina
IV. L’Appiana
V. La Ferrara
VI. La Illica
VII. La Rossa
VIII. La Speltina
IX. La Calzolara
A 2. Violino, & Basso (violone, b. c.)
X. La Bolla
XI. La Miradoro
XII. La Scarinza
XIII. La Noce
XIV. La Cappellina
XV. La Tinta
XVI. La Berlasina
XVII. La Monteverde
A 3. Doi Violini, & Violone (b. c.)
XVIII. La Cavagliera
XIX. La Pusterla
XX. La Loda
XXI. L’Anselma
XXII. La Lugarina
XXIII. La Lanzona
XXIV. La Valcharenga
XXV. La Brena
XXVI. Sonata Prima La Sartoria
XXVII. Sonata Seconda
XXVIII. Sonata Terza
XXIX. Sinfonie di tutti gli tuoni (8)
Il terzo libro delle salmi et messa concertati, 3 or 4 voices, Op. 18 (1652)
Curtio precipitato et altri capricii, екінші кітап, жеке дауыс, Op. 13 (1638)
Canzonette a 3 et 4, сақталмаған, Op. 14? (1649 жылға дейін)
Concerto messi, salmi concertati, 2–8 дауыс & аспаптар, Op. 15 (1639)
Arpa Davidica salmi, et messe, 4 дауыс, Op. 16 (1640)
Il Quarto Libro delle canzoni da suonare, 2-3 аспап, Op. 17 (1651):
A doi Violini (b. c.)
I. Л’Ариберта II. Ла Каносса III. Ла Булгарина IV. Л’Аппиана V. Ла Феррара VI. Ла Иллика VII. Ла Росса VIII. Ла Спельтина IX. Ла Кальцолара
A 2. Violino, & Basso (violone, b. c.)
X. Ла Болла XI. Ла Мирадоро XII. Ла Скарница XIII. Ла Ноче XIV. Ла Каппеллина XV. Ла Тинта XVI. Ла Берласина XVII. Ла Монтеверде
A 3. Doi Violini, & Violone (b. c.)
XVIII. Ла Кавальера XIX. Ла Пустерла XX. Ла Лода XXI. Л’Ансельма XXII. Ла Лугарина XXIII. Ла Ланзона XXIV. Ла Вальчаренга XXV. Ла Брена XXVI. Соната Прима Ла Сартория XXVII. Соната Секонда XXVIII. Соната Терца XXIX. Sinfonie di tutti gli tuoni (8)
I. La Ghirardella
II. La Lusignuola
III. La Pellegrina
IV. La Merula
V. La Chremesca
VI. La Ciria
VII. La Marcha
VIII. La Livia
IX. La Monteverde
X. L’Orbina
XI. La Piva
XII. La Loda
Il primo libro de madrigaletti, 3 voices and continuo, Op. 4 (1624)
Il primo libro de madrigali concertati, 4 to 8 voices and continuo, Op. 5 (1624)
Il primo libro de motetti e sonate concertati, 2 to 5 voices, Op. 6 (1624)
Satiro e Corisca dialogo musicale, 2 voices with continuo, Op. 7 (1626)
Libro secondo de concerti spirituali con alcune sonate, 2 to 5 voices, Op. 8 (1628)
Il secondo libro delle canzoni da suonare, 12 canzonas for 3 instruments (2 violins and a bass) with continuo, Op. 9 (ca. 1631)
Madrigali et altre musiche concertate a 1–5, libro secondo, 1 to 5 voices, Op. 10 (1633)
Pegaso salmi, motetti, suonate, libro terzo, 2 to 5 voices, Op. 11 (ca. 1637)
Canzoni overo Sonate concertate per chiesa e camera, 2 or 3 instruments, book 3, Op. 12 (1637):
I. La Gallina
II. La Pedrina
III. La Caravaggia
IV. La Treccha
V. La Polachina
VI. La Loda
VII. La Pochetina
VIII. La Bellina
IX. La Ghisa
X. La Cattarina
XI. La Bianca
XII. La Ruggiera
XIII. La Maruta
XIV. La Merula
XV. L’Arisia
XVI. La Dada
XVII. La Pighetta
XVIII. Ruggiero
XIX. Ballo detto Eccardo
XX. Chiaccona
XXI. L’Ara
XXII. La Strada
XXIII. Ballo detto Gennaro
XXIV. Ballo detto Pollicio
Curtio precipitato et altri capricii, libro secondo, solo voice, Op. 13 (1638)
Canzonette a 3 et 4, not extant, Op. 14? (before 1649)
Concerto messi, salmi concertati, 2–8 voices & instruments, Op. 15 (1639)
Arpa Davidica salmi, et messe, 4 voices, Op. 16 (1640)
Il Quarto Libro delle canzoni da suonare, a 2 to 3 instruments, Op. 17 (1651):
A doi Violini (b. c.)
I. L’Ariberta
II. La Canossa
III. La Bulgarina
IV. L’Appiana
V. La Ferrara
VI. La Illica
VII. La Rossa
VIII. La Speltina
IX. La Calzolara
A 2. Violino, & Basso (violone, b. c.)
X. La Bolla
XI. La Miradoro
XII. La Scarinza
XIII. La Noce
XIV. La Cappellina
XV. La Tinta
XVI. La Berlasina
XVII. La Monteverde
A 3. Doi Violini, & Violone (b. c.)
XVIII. La Cavagliera
XIX. La Pusterla
XX. La Loda
XXI. L’Anselma
XXII. La Lugarina
XXIII. La Lanzona
XXIV. La Valcharenga
XXV. La Brena
XXVI. Sonata Prima La Sartoria
XXVII. Sonata Seconda
XXVIII. Sonata Terza
XXIX. Sinfonie di tutti gli tuoni (8)
Il terzo libro delle salmi et messa concertati, 3 or 4 voices, Op. 18 (1652)
Il terzo libro delle salmi et messa concertati, 3 немесе 4 дауыс, Op. 18 (1652)
I. La Ghirardella
II. La Lusignuola
III. La Pellegrina
IV. La Merula
V. La Chremesca
VI. La Ciria
VII. La Marcha
VIII. La Livia
IX. La Monteverde
X. L’Orbina
XI. La Piva
XII. La Loda
Il primo libro de madrigaletti, 3 voices and continuo, Op. 4 (1624)
Il primo libro de madrigali concertati, 4 to 8 voices and continuo, Op. 5 (1624)
Il primo libro de motetti e sonate concertati, 2 to 5 voices, Op. 6 (1624)
Satiro e Corisca dialogo musicale, 2 voices with continuo, Op. 7 (1626)
Libro secondo de concerti spirituali con alcune sonate, 2 to 5 voices, Op. 8 (1628)
Il secondo libro delle canzoni da suonare, 12 canzonas for 3 instruments (2 violins and a bass) with continuo, Op. 9 (ca. 1631)
Madrigali et altre musiche concertate a 1–5, libro secondo, 1 to 5 voices, Op. 10 (1633)
Pegaso salmi, motetti, suonate, libro terzo, 2 to 5 voices, Op. 11 (ca. 1637)
Canzoni overo Sonate concertate per chiesa e camera, 2 or 3 instruments, book 3, Op. 12 (1637):
I. La Gallina
II. La Pedrina
III. La Caravaggia
IV. La Treccha
V. La Polachina
VI. La Loda
VII. La Pochetina
VIII. La Bellina
IX. La Ghisa
X. La Cattarina
XI. La Bianca
XII. La Ruggiera
XIII. La Maruta
XIV. La Merula
XV. L’Arisia
XVI. La Dada
XVII. La Pighetta
XVIII. Ruggiero
XIX. Ballo detto Eccardo
XX. Chiaccona
XXI. L’Ara
XXII. La Strada
XXIII. Ballo detto Gennaro
XXIV. Ballo detto Pollicio
Curtio precipitato et altri capricii, libro secondo, solo voice, Op. 13 (1638)
Canzonette a 3 et 4, not extant, Op. 14? (before 1649)
Concerto messi, salmi concertati, 2–8 voices & instruments, Op. 15 (1639)
Arpa Davidica salmi, et messe, 4 voices, Op. 16 (1640)
Il Quarto Libro delle canzoni da suonare, a 2 to 3 instruments, Op. 17 (1651):
A doi Violini (b. c.)
I. L’Ariberta
II. La Canossa
III. La Bulgarina
IV. L’Appiana
V. La Ferrara
VI. La Illica
VII. La Rossa
VIII. La Speltina
IX. La Calzolara
A 2. Violino, & Basso (violone, b. c.)
X. La Bolla
XI. La Miradoro
XII. La Scarinza
XIII. La Noce
XIV. La Cappellina
XV. La Tinta
XVI. La Berlasina
XVII. La Monteverde
A 3. Doi Violini, & Violone (b. c.)
XVIII. La Cavagliera
XIX. La Pusterla
XX. La Loda
XXI. L’Anselma
XXII. La Lugarina
XXIII. La Lanzona
XXIV. La Valcharenga
XXV. La Brena
XXVI. Sonata Prima La Sartoria
XXVII. Sonata Seconda
XXVIII. Sonata Terza
XXIX. Sinfonie di tutti gli tuoni (8)
Il terzo libro delle salmi et messa concertati, 3 or 4 voices, Op. 18 (1652)
Анықтамалар және қосымша оқу
Стивен Бонта: "Tarquinio Merula", Grove Music Online басылымы. L. Macy (Қаңтардың 9-ы, 2005 ж. қол жеткізілді), Grove Music Online. Манфред Букофцер, Барокко дәуіріндегі музыка. Нью-Йорк, W. W. Norton & Co., 1947. Элеонора Селфридж Филд, Венеция аспаптық музыкасы, Габриелиден Вивальдиге дейін. Нью-Йорк, Dover Publications, 1994. Симон Манфредини, Таркинио Меруланың өмірбаянына қатысты, Сейсенто кезеңіндегі кремондық музыкант, "Bollettino Storico Cremonese", жаңа серия 9 (2002), 85–106. Жоахим Штайнхьюер, Шамелеон және Саламандр, Кассель Базель Лондон Нью-Йорк Прага, 1999. Адам Сутковски, Таркинио Мерула: Толық шығармалар жинағы. 4 томдық. Бруклин (Нью-Йорк), 1974–78. Маурицио Падоан, Таркинио Мерула документалды дереккөздерде, Сейсенто кезеңіндегі ломбард музыкасына үлес, Болонья Милано, A. M. I. S., 1972, 57–157 беттер.
Manfred Bukofzer, Music in the Baroque Era. New York, W. W. Norton & Co., 1947. Eleanor Selfridge Field, Venetian Instrumental Music, from Gabrieli to Vivaldi. New York, Dover Publications, 1994. Simone Manfredini, Per una biografia di Tarquinio Merula, musicista cremonese del Seicento, "Bollettino Storico Cremonese", n. s. 9 (2002), 85–106. Joachim Steinheuer, Chamäleon und Salamander, Kassel Basel London New York Prag 1999. Adam Sutkowski, Tarquinio Merula : Opere complete. 4 Vol. Brooklyn (N. Y. ), 1974–78. Maurizio Padoan, Tarquinio Merula nelle fonti documentarie, in Contributi alla musica lombarda del Seicento, Bologna Milano, A. M. I. S., 1972, pp. 57–157.