Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Синьцзян музыкасының өте көп түрленулері бар, оның ішінде Іле, Қашқар, Хотан және Ақсу облыстарындағы ерекше аймақтық ерекшеліктер кездеседі. Оңтүстік аймаққа Хотанның қарапайым әндері, Қуқаның биге арналған музыкасы және Қашқардың күрделі ырғақты әндері тән. Іледе Синьцзянның ең танымал музыкалық дәстүрі қалыптасқан, оның ішінде көптеген сезімтал, повесть түріндегі әуендер бар.
none
There is much variation in the music of Xinjiang, including unique regional differences in Ili, Kashgar, Hotan and Aksu Prefecture. The southern area includes the simple songs of Hotan, the dance oriented music of the Kuqa and the complexly rhythmic songs of the Kashgar. Ili has perhaps the most well known musical tradition in Xinjiang, including a number of emotional tunes that are narrative in form.
Мұқам
Ұйғыр халқының ең танымал музыкалық түрі – муқам, ол өзбек және тәжік формаларымен байланысты 12 бөлімнен тұратын күрделі сюита. Бұл күрделі симфониялар бір муқамның ішіндегі әр сюитада өте әртүрлі болады және 7 дыбыстық қатарға негізделген. Әдетте қолданылатын аспаптарға дап (шеңберлі барабан), соққылы дульцимерлер, домбыра және қобыз жатады; орындаушыларға, әсіресе соққы аспаптарында, жеке өрнек қосуға мүмкіндік беріледі. Дегенмен, муқамды орындауда қолданылатын аспаптардың саны мен түрі әртүрлі болуы мүмкін. 2005 жылдың қараша айында ЮНЕСКО «Ұйғыр муқамы» өнерін адамзаттың ауызша және материалдық емес мұрасының шедеврі деп жариялады.
The best known musical form of the Uyghur people is the muqam, a complex suite of 12 sections related to Uzbek and Tajik forms. These complex symphonies vary wildly between suites in the same muqam, and are built on a 7 note scale. Instruments typically include dap (a frame drum), hammered dulcimers, fiddles and lutes; performers have some space for personal embellishments, especially in the percussion. However, there is much variation on the number and kind of instruments used in the performance of a muqam. In November 2005 the Art of Uyghur Muqam was named a Masterpiece of the Oral and Intangible Heritage of Humanity by UNESCO.
Санам
Санам дәстүрі – ұйғырлар арасында кең таралған би музыкасының бір түрі, ал Майда, Етішшіш және Қошақ сияқты әңгімелі әндер – қарапайым әуендері бар махаббат әндері.
The sanam tradition is a kind of dance music popular among the Uyghurs, while spoken songs like Maida, Eytishish and Qoshaq are popular love songs with simple tunes.
Поп музыкасы
Соңғы кездері ең танымал орындаушы – Түрді Ахун, ол 1950-ші жылдары көптеген муқамдарды жазды. 1980-ші жылдары Дэн Сяопиннің мәдени шектеулерді жеңілдетуімен бірге, аймақтық танымал музыка индустриясы қалыптасты. Осының нәтижесінде Ширели сияқты топтар пайда болды, олардың 1995 жылғы "Trance 2" әні жергілікті халық әнінің регги стиліндегі нұсқасы еді. Кейіннен Паша Иша, Эскер және оның "Grey Wolf" тобы, Абдулла Абдурехим және Алим Ян танымал музыканттар қатарына енді. Алим Янның әкесі де белгілі халық музыканты болған, ол танбурды шебер орындағаны үшін "Турсун танбур" деп аталды – танбур, бұғаз мойны бар лют сияқты аспап. Синьцзянда "Täklimakan" және "Riwäyat" сияқты рок және хеви-металл топтары, сондай-ақ "Gipsy Kings" тобының фламенко гитара стилі де кең танымал.
The most popular performer of recent times is Turdi Akhun, who recorded most of the muqams in the 1950s. A regional popular music industry arose in the 1980s, alongside Deng Xiaoping's loosening of cultural restrictions. The resulting pop industry produced bands like Shireli, whose 1995 Trance 2 was a reggaeish version of a local folk song. Later prominent musicians include Pasha Isha, Äskär and his band Grey Wolf, Abdulla Abdurehim and Alim Jan, who appeared in such international releases as the soundtrack to Crouching Tiger, Hidden Dragon, where he plays the stringed rawap. Jan's father was also a renowned folk musician, known as Tursun Tanbur due to his skill with the tanbur, a stringed instrument like a lock necked lute. Rock and heavy metal bands like Täklimakan and Riwäyat are also well known in Xinjiang, as is the flamenco guitar stylings of the Gipsy Kings.