Кіріспе

оның жүрегі елжіреген немересі, сәулетші және жиһаз дизайнымен айналысқан британдық суретші (1793–1865)

Сэр Чарльз Лок Истлейк (17 қараша 1793 – 24 желтоқсан 1865) – 19 ғасырдағы британдық суретші, галерея директоры, коллекционер және жазушы. Ұлттық галереяның сақтаушысы қызметін атқарғаннан кейін, ол галереяның алғашқы директоры болды. 1850 жылдан 1865 жылға дейін Корольдік академияның президенті болып қызмет етті, бұл лауазымда Мартин Арчер Шиді алмастырды.

Өмір

Истлейк Девон қаласындағы Плимут қаласында, Адмиралтейство заңгерінің төртінші ұлы болып дүниеге келді. Ол Плимут қаласындағы жергілікті гимназияларда, соның ішінде Плимут гимназиясында және қысқа мерзімге Чартерхауста (сол кезде Лондонда орналасқан) білім алды. Ол суретші болуға ниеттенді, 1809 жылы Бенджамин Хейдонның алғашқы шәкірті болды және Лондондағы Корольдік академия мектебінің студенті атанды, кейін ол көрмелерге қатысты. Дегенмен, оның алғашқы жұмысы 1815 жылы Британ институтында көрсетілді, сол жылы ол Парижге сапар шегіп, Луврдегі (кейіннен Музей Наполеон деп аталған) туындыларды зерттеді. Оның алғашқы айқын жетістігі – 1815 жылғы «Плимут шығанағындағы Беллерофон кемесіндегі Наполеон» (Лондонның Ұлттық теңіз мұражайы) картинасы болды. Сол кездегі көптеген адамдар сияқты, Истлейк те Наполеон тұтқындалған кемеге бару үшін қайық жалдады, Плимут портында. Ол оны қайықтан суреттеді. 1816 жылы ол Римге сапар шегіп, Италияда тұратын британдық элитаның мүшелерін, соның ішінде әріптестері Сэр Томас Лоуренс пен Дж.М.У. Тернерді суреттеді. Ол сондай-ақ Неаполь мен Афинаға да барды. Көбінесе Еуропа материгінде тұрса да, Истлейк Лондонға көрмеге жұмыстарын жіберіп тұрды, 1827 жылы Корольдік академияның мүшесі болып сайланды. Үш жылдан кейін ол Англияға қайтып келді және Жерорта теңізі пейзаждарында тарихи және библиялық суреттер салуын жалғастырды. Шетелде болған кезінде оның 1827 жылғы «Лорд Байронның арманы» картинасы 1829 жылғы Корольдік академияның жазғы көрмесінде көрсетілді. Өнер тарихшысы ретінде Гётенің «Түстер туралы ілім» (1840) еңбегін аударды. Ол Франц Куглердің «Кескіндеме тарихының нұсқаулығы» кітабын кең және құнды түсіндірмелермен редакциялады, ал оның алғашқы ағылшын тіліндегі нұсқасын «Айел» атымен, яғни Маргарет Хаттон ханым аударған. Бұл жарияланымдар мен Истлейктің суретші ретіндегі беделі оны 1841 жылы Көркемөнер комиссиясының хатшысы болуға итерді, бұл комиссия мемлекеттік өнерге демеушілік жасады. Ол Фитцрой скверінде тұрды. Шопенгауэр «Көрініс және түстер туралы» еңбегінің 14-тармағында Истлейктің Гёте аудармасын жоғары бағалады. Ұлттық галереяға сатып алу туралы кеңес бергеннен кейін, 1843 жылы галереяның екінші сақтаушысы болып тағайындалды, бірақ кейін «көптеген сынға ұшыраған, Холбейнге қателікпен жатқызылған портреттің сатып алынуы салдарынан» отставкаға кетті. 1855 жылы ол «көп кеңейтілген өкілеттіктермен» бірінші директор болып қайта келді. 1849 жылы ол өнер тарихшысы және неміс өнер тарихын аударған Элизабет Ригбиге үйленді, осылай өнер тарихын жазудағы күшті серіктестік құрылды. 1845 жылы ол Ұлттық дизайн академиясының құрметті академигі болып сайланды. 1850 жылдан 1865 жылға дейін ол Бирмингем суретшілер қоғамының екінші президенті болды. 1850 жылы Корольдік академияның президенті болып сайланып, рыцарь атағын алды, ол британдық өнер ортасының көрнекті тұлғасына айналды, 1853 жылы Фотографиялық қоғамның бірінші президенті, ал 1855 жылы Ұлттық галереяның бірінші директоры болып тағайындалды. Кембридж университеті 1864 жылы оған құрметті диплом берді.

Мұра

Истлейк 1865 жылы Рождество күні Италияның Пиза қаласында қайтыс болды және Лондонның Кенсал Грин зиратында жерленді. Оның өсиеті бойынша галерея оның жеке суреттер жинағын сатып алды. Леди Истлейк күйеуінің өнер тарихы кітаптары жинағын галерея кітапханасына сатты.

Жарияланымдар

Майлы сурет тарихына материалдар (1847). Екінші том 1869 жылы, авторы қайтыс болғаннан кейін жарық көрді. Көркем өнер әдебиетіне үлес (1848).