Кіріспе

Британдық соғыс туралы баяндама

1941 жылғы 18 тамызда жарық көрген Бэтт баяндамасы – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде дайындалған, RAF Бомбардировщик командасының ұшақтарының нысаналарын тигізудегі кең ауқымды сәтсіздігін ашатын баяндама. Соғыс басталғанда Бомбардировщик командасының операцияларының нәтижесін анықтаудың нақты тәсілі болмады. Ұшу экипаждары нысанаға бомба тастаған-тастамағанын, немесе келтірілген зиянның мөлшерін тек сөздерімен растайтын. Әуе министрлігі осы мәлімдемелерді тексеру әдісін әзірлеуді талап етті, және 1941 жылға қарай бомба тастау кезінде іске қосылатын камералар бомбалаушылардың астына орнатыла бастады.

Мазмұны

Бұл баяндаманы Черчилльдің досы және Кабинеттің басты ғылыми кеңесшісі лорд Червелл бастады. Соғыс кабинеті хатшылығындағы мемлекеттік қызметкер және Червеллдің көмекшісі Дэвид Бенсусан Баттқа 633 нысананың фотосуретін бағалау және оларды экипаждардың хабарламаларымен салыстыру тапсырылды. 1941 жылғы 18 тамызда алғаш таратылған нәтижелер көптеуге таң қалдырды, бірақ RAF-тің ішіндегілерге емес, түнгі навигацияның және нысананы табудың қиындығын білетіндерге. Соғыстан кейінгі зерттеулер Батттың бағалауын растады, көрсеткендей, 1940 жылдың мамырынан 1941 жылдың мамырына дейін тасталған бомбалардың 49% ашық далаға түсті. Батт жабдық ақауларына, жаудың қимылдарына, ауа райына немесе нысананы таба алмағандықтан бомба тастамаған ұшақтарды есепке алмағандықтан, нысанаға 5 миль (8 км) шеңберінде бомба тастаған бомбалаушылардың шамамен 5% ғана болды.

Қазіргі заманғы пікірталас, үйден шығару және Синглтон есебі

Бомбалаушылар командасының сәтсіздігі туралы шындық баршаны дүр сілкіндірді. RAF жоғары тұрған командирлері Батт есебінің статистикасы қате екенін айтып, тағы бір есеп тапсырды, оны Бомбалау операциялары басқармасы 1941 жылдың 22 қыркүйегінде ұсынды; британ қалаларына тигізген бомбалық зиянды талдау нәтижесінде RAF 4000 бомбалаушыдан тұратын күшпен 100 000-нан астам халқы бар қырық үш неміс қаласын қиратуға қабілетті екені есептелді. Әуе күштерінің бас штабы сэр Чарльз Портал мұндай күшпен Бомбалаушылар командасы соғысты алты айда жеңе алады деп мәлімдеді. Барлығына сенім болмады, және Черчилль күмәнін білдірген кезде Әуе күштерінің бас штабы Германияны соғыстан шығара алмаса да, оларды әлсіретіп, британдық қарулы күштерінің Еуропаға қайта оралуына мүмкіндік беретінін айтты. Қарулы күштер арасындағы осы келісімге сәйкес Бомбалаушылар командасына жоспарланған материалдық-техникалық жабдықтау сақталды. Бұл, әйтсе де, Штаб басшыларынан тыс адамдардың стратегиялық бомбалау саясатын сұраққа салуына тосқауыл болмады. 1942 жылдың 24 ақпанында Кембридж университеті округінің парламент мүшесі, белгілі ғалым және бұрын радар зерттеулерін демелеген комитеттің мүшесі профессор А.В. Хилл Парламентте өткір сөз сөйледі. Оның сөзіне ерекше назар аударылды. Батт есебінде көтерілген алаңдаушылықтарға жауап ретінде Червелл өзінің «тұрғын үйлерді бұзу» қағазын жариялады (алғаш рет 1942 жылдың 30 наурызында таратылды), онда RAF-тің кемшіліктерін дәлдікпен бомбалаудың орнына аудандық бомбалау арқылы жеңілдетуге болатыны ұсынылды. Әуе министрі сэр Арчибальд Синклер және сэр Чарльз Портал бұл қағазға қуанды, өйткені ол стратегиялық бомбалау науқанын сақтап қалу үшін күресте оларға қолдау көрсетті, бұл жоғары командадағы басқалардың шабуылдарына ұшырады, олар Бомбалаушылар командасына жұмсалған ресурстар қарулы күштердің басқа салаларына зиян келтіреді деп ойлады, ал нәтижесі шамалы болды. Корольдік теңіз күштерінің бас ғылыми қызметкері профессор Патрик Блэкетт «тұрғын үйлерді бұзу» қағазын оқығаннан кейін, қағаздағы қол жеткізілетін нәтижелердің бағасы 600 пайызға жоғары екенін айтты. Бомбалаушылар командасын басқа нұсқаулардың пайдасына қысқартуды жақтаған басты жақтаушы сэр Генри Тизард болды. Ол стратегиялық бомбалаудың жалғыз пайдасы Германияны қорғауға жұмсалған жаудың күштерін байлау екенін, бірақ осы күштерді әлдеқайда кішкентай бомбалау науқанымен байлауға болатынын мәлімдеді. Ол 15 сәуірде Червеллге қағаздағы сандар туралы сұрақ қойып, Соғыс кабинеті оған негізделіп қате шешім қабылдауы мүмкін екенін ескертті. Оның қағазға сын-пікірі, тәжірибе көрсеткендей, қағазда көрсетілген 10 мың емес, тек 7 мың бомбалаушы жеткізілетіні және бомбалардың тек 25 пайызы нысанаға тиетіні болғандықтан, барлығы 50 мыңнан аспайды, сондықтан стратегия қолда бар ресурстармен жұмыс істемейді. Жоғары сот судьясы Синглтон мырзаға Кабинет тараптардың пікірлерін қарастыруды тапсырды. 1942 жылдың 20 мамырындағы есебінде ол мынадай қорытынды жасады: Ақырында, «тұрғын үйлерді бұзу» қағазының арқасында осы көзқарас басым болды, бірақ К.П. Сноу (кейін Лорд Сноу) пікірталас Тизардты жеңілісші деп атаумен өте қызу болғанын жазды. Бұл дау британдық әскери құрылымында бомбалау туралы жүріп жатқан кезде, 1942 жылдың 14 ақпанында аудандық бомбалау директивасы шығарылды; сегіз күннен кейін Артур «Бомбалаушы» Харрис Бомбалаушылар командасының Бас командирі (AOC in C) лауазымына тағайындалды.

Салдары

Соғыс барысында, RAF бомбалау әскері өз әдістерін жетілдірді. GEE, Oboe, GH сияқты электрондық навигациялық құралдар және H2S кодовый атымен белгіленген жерді картаға түсіретін радиолокатор бомбалаудың дәлдігін арттыруға көмектесті. Харистің қарсылығына қарамастан құрылған Pathfinder Force-тың дамуы сияқты тактикалық жақсартулар да бомбалаудың дәлдігін арттырды. 1945 жылға қарай, RAF-тың 5-тобы жалынды бомбалардың тиімділігі мен таралуын барынша арттыратын желпіш тәрізді схемамен бомбалауға қол жеткізді. Мұндай эффектіні жасау үшін бомбалаушының ұшу жолы уақыт бойынша есептеліп, бомба тастау нүктесінен таралатын етіп жоспарланды, мысалы, 1945 жылдың ақпан айында Дрезденді бомбалау кезінде жасалғандай, H2S арқылы оңай анықталатын Острагегеге футбол стадионы мақсат ретінде таңдалды.