Кіріспе

Балқан музыкасы – Оңтүстік-Шығыс Еуропаның Балқан аймағында таралған музыка жанры. Бұл музыка күрделі ырғақпен ерекшеленеді. Балқан музыкасының белгілі топтарына «Тараф де Хайдукс», «Фанфар Чиокарлия» және «No Smoking Orchestra» кіреді.

Византиялық ортағасырлық музыка

Византия музыкасы (грекше: Βυζαντινή Μουσική) Константинополь тәртібін ұстанған христиан шіркеулерінің орта ғасырлық қасиетті ән салуымен байланысты. Оның модальдық жүйесі ежелгі грек үлгілеріне негізделген. Ірі көлемдегі гимн түрлерінің дамуы бесінші ғасырда контакийонның пайда болуымен басталады, ол ұзақ және күрделі өлшемді уағыз, ал оның қарыштамасы Романос Мелодисттің (алтыншы ғасыр) еңбегінде толыққанды жетіледі. Силлабикалық стильдегі гермойлар Ирмологионда жинақталған, бұл кітап он бірінші ғасырдың ортасында алғаш рет пайда болып, октаэхосқа (сегіз ладты музыкалық жүйе) және ежелгі Грекия музыкасымен тығыз байланысты Византия музыкасының толық жүйесіне құрылған мыңнан астам үлгі тропарийді қамтитын ауқымды том.

Грек музыкасы

Грек халық музыкасына Демотика, Крит және Нисиотика, Понтиан, Лайко және Ребетико жатады. Грек музыкасы Балқан аймағында Грекия материгінің және Грекия аралдарының әртүрлі аймақтарының музыкалық элементтерінің қосындысы ретінде, грек православие шіркеу әндерімен және Крит музыкасымен, сондай-ақ Византия музыкасымен байланысты дамыды. Эгей теңізі аралдарының музыкасы Nisiótika әндерімен белгілі; грек ерекшеліктері кең ауқымды. Критте жақсы дамыған халық биі дәстүрі бар; оған пентозали сияқты шапшаң билер кіреді. Көптеген грек халық әндері грек музыка аспаптарымен сүйемелденеді: лира, кларнет, гитара, скрипка және кейде мандолина. Грек халық билеріне Каламатианос, Сиртос және Соста жатады.

Осман музыкасы

Димитрий Кантемир – Осман музыкасының композиторы. Османдық билік кезінде Балқанға көптеген музыкалық аспаптар әкелінді, бірақ жергілікті халық көптеген Осман аспаптарын қабылдап алды. "Балқан" сөзі түрік тілінен келген және "батыр таулар" деген мағынаны білдіреді. Осы себепті Мехтер мен түрік ырғақтары мен мелодияларының Балқан музыкасына әсері байқалады. 19 ғасырда, 1828 жылдан бастап янычерлердің мехтерханелерін алмастырған түрік әскери оркестрлерін үлгі етіп алды. Әдетте, Түркияда болғандай, олар ежелгі дәстүрлі сыбызғыны (зурна, зурла немесе мизмар) және екі қабатты барабан тобын ығыстырды.

Дәстүрлі болгар музыкасы

Болгария музыкасындағы дәстүрлі халық аспаптарына қапшықтар (гайда және каба гайда); барабандар (тапан); тарамбука; қоңыраулар; дайре; дірілдеткіш; зилмаша; прапортси жатады. Ағаштан жасалған үрмелі аспаптар: зурла; кавал; дудук; двойанка; окарина; аккордеон. Ішекті аспаптар: гадулка; тамбура; скрипка; мандолина; гитара және гусли.

Сербияның дәстүрлі музыкасы

Неманж династиясы кезінде музыканттар патша сарайында маңызды рөл атқарды және sviralnici, glumci және praskavnici деп аталды. Музыканы қолдаумен танылған басқа билеушілер Стефан Душан, Стефан Лазаревич және Джурадж Бранкович болды. Орта ғасырдағы музыкалық аспаптардың ішінде мүйіздер, трубалар, лютнялар, псалтирлер және цимбалдар болды.

Румын және рома аспаптар оркестрі

Fanfare Ciocărlia Еуропадағы көптеген жанкүйерлерді күшті мыс дыбысымен баурап алды, бұл дыбыс рок және рейв жанкүйерлеріне де, әлемдік музыка тыңдаушыларына да ұнады. 1997 жылы Эрнст пен Нойман Fanfare Ciocărlia-ны Бухаресттегі Electrecord студиясына алып, олардың тұңғыш альбомын жаздырды. "Radio Pascani" альбомы 1998 жылы Берлиндегі Piranha Musik лейблі арқылы шығарылып, дереу сәттілікке ие болды. Румынияда тағы бір танымал топ – Taraf de Haïdouks.

Балқанның прогрессивті халықтары

Батыстың көптеген елдерінде, әсіресе АҚШ-та прогрессивті балқандық фольклор кеңінен танылды. Ол елдің прогрессивті қауымдастықтары арасында ең үлкен жетістікке жетті. Американың жас ұрпақтары осы жанрдың мүмкіндіктерін ашып, оны АҚШ-тың шағын клубтары мен фестивальдарында таныстыруда. Музыканың көтеріңкі, драмалық әуені Tribal Fusion батты бишілер қауымдастығында да жанкүйерлерге ұнады. Tribal Fusion дәстүрлі билерді, костюмдерді немесе музыкалық стильдерді қатаң түрде қайталаймын деп мәлімдемейді, бірақ Балқан дәстүрлерінен шабыт алады.

Балқандық соул және фанк

Бей-Ареа, Калифорниялық "Инспектор Гадже" тобы негізінен дәстүрлі және заманауи балқан би күйлерін орындайды, бірақ музыканттардың алуан түрлі өкілдігінен джаз және эксперименталды музыка элементтерін де естіруге болады. Бруклинде орналасқан "Славяндық жан партиясы!" – бұл мысықтардың шеберлерінен құралған ансамбль, олар дәстүрлі балқан ырғақтары мен соқпаларын джаз, соул, фанк және би-поптың қуатты энергиясымен үйлестіреді. Ұлыбританиялық "Sam and the Womp" тобы балқан фанк стилінде музыка жасап, оған заманауи сезім мен тартымды, күшті ырғақ қосады. Окленд, Калифорниялық "Balkan Bump" артисі Шығыс Еуропа диаспорасының музыкасын электрондық музыка және хип-хоппен біріктіреді.

Фламенко Балқан кроссовері

Тағы бір танымал зерттеу – Балқан музыкасы мен Жерорта теңізі маңындағы фламенко, джаз және Таяу Шығыс музыкасы секілді басқа стильдердің арасындағы байланыс. Ванкуверде негізделген Иван Тукаков пен Тамбура Раса тобы осы стильді және одан да әрі зерттейді.

Балқандық биттер

Балқанның дәстүрлі музыкасы мен қазіргі заманғы электронды ритмдердің үйлесімі: бұл жанр алғаш рет 1990 жылдардың ортасында Берлиннің астыртқыш музыкалық өмірінде пайда болды. Бұл терминді Берлин ди-джеі Роберт Соко таныстырды, оның BalkanBeats ай сайынғы кештері бүгінге дейін жалғасуда. Кейіннен ол Еуропа және әлемдік аренаға таралып, қазіргі таңда бекінген жанрға айналды.