Кіріспе
Хьюз H 1 Racer – 1935 жылы Хьюз Эйркрафт компаниясы құрастырған жарыс ұшағы. Әртүрлі қанаттарды қолданып, ол әлемдік жылдамдық рекордын және Америка Құрама Штаттары арқылы континенттік жылдамдық рекордын жаңартты. H 1 Racer – жеке тұлға салған және жылдамдық бойынша әлемдік рекордты орнатқан соңғы ұшақ; одан кейін рекордты сақтап қалған ұшақтардың көпшілігі әскери мақсатта жасалған.
Даму
1930 жылы "Төңкерісшілер" фильмінде жұмыс істеген кезде Говард Хьюз Гленн Одекёркті 100-ден астам ұшақтан тұратын паркті күту үшін жұмысқа алды. Екеуі де авиацияға қызығушылық танытып, рекордтық ұшақ құру жоспарын жасады. Ұшаққа көп атаулар берілді, бірақ ол көбінесе H-1 деп танылады. Бұл Хьюз Ұшақтар компаниясы шығарған алғашқы ұшақ түрі болды. 1934 жылы дизайндық зерттеулер басталды, онда екі футтан астам ұзындығы бар нақты масштабтағы модель Калифорния технология институтының аэродинамикалық сынақ камерасында сыналып, оның жоғары жылдамдыққа ие екендігі анықталды.
Дизайн
Аэродинамикалық қасиеттеріне жету – жобаның басты шарты болды, нәтижесінде ол кейіннен «ешқашан салынбаған ең таза және әсем ұшақ дизайндарының бірі» деп сипатталды. Құрылыс кезінде көптеген жаңа технологиялар жасалды, оның ішінде әрқайсысы жеке өңделген, беті тегіс болған бұрандалар (flush rivets) қолданылды, бұл ұшақтың алюминий қаптамасын өте тегіс етті. H 1 ұшағында сол кезде жаңалық болған қайтарылатын негізгі шасси және сонымен қатар, кедергіні азайту және жылдамдықты арттыру үшін толыққанды қайтарылатын гидравликалық құйрық шанасы болды. Сол кездегі көптеген әскери ұшақтар биплан болғандықтан, Хьюз АҚШ Әуе күштерінің (USAAC) өзінің ұшағының жаңа дизайсын қабылдап, H 1-ді АҚШ-тың жаңа ұрпақ истребительдерінің негізіне айналдырады деп күтті. Бірақ оның Әуе күштерін көндіру әрекеті сәтсіз аяқталды. Соғыстан кейін Сенаттағы куәлігінде Хьюз инновациялық дизайнға қарсылықтың USAAC-тың H 1-ді қабылдамауына себеп болғанын айтты: «Мен сол ұшақты Армияға сатуға тырыстым, бірақ олар қабылдамады, себебі сол кезде Армия консольді монопланның истребитель үшін қолайлы емес деп ойлады». Әуе тақырыбында жазатын Уильям Врага H 1 Racer ұшағының Республика P-47 Thunderbolt, Mitsubishi A6M Zero және Focke Wulf Fw 190 сияқты кейінгі радиалды қозғалтқышты истребительдерге шабыт бергенін айтады, бірақ оны дәлелдеу үшін ешқандай аргумент келтірмейді, тек «Хьюз оларға қалай жасау керектігін көрсетті» дейді. Соғыстан кейін Хьюз «жапондық Zero истребителі Hughes H 1 Racer-ден көшірілгені баршаға анық болды» деп мәлімдеді. Ол Zero-ның қанат пішіні, құйрық дизайны және жалпы ұқсастығы оның жарыс машинасынан алынғанын айтты. Mitsubishi Zero ұшағының конструкторы Дзиро Хорикоси Hughes H 1 ұшағының жапон истребителінің дизайнына әсер еткенін күніне дейін жоққа шығарып келеді. Hughes H 1 Racer 1940 жылғы RKO Radio Pictures фильмі «Аспанға қарсы адамдар» (Men Against the Sky) фильмінде «Маклин ұшағының» жоғары жылдамдықты истребителінің прототипі рөлінде бейнеленген.
Aviation writer William Wraga asserts that the H 1 Racer inspired later radial engine fighters such as the Republic P 47 Thunderbolt, the Mitsubishi A6M Zero and the Focke Wulf Fw 190, without offering any arguments for that being the case other than "Hughes showed them how it should be done." After the war, Hughes claimed that "it was quite apparent to everyone that the Japanese Zero fighter had been copied from the Hughes H 1 Racer." He claimed the wing shape, tail design, and general similarity of the Zero were derived from his racer. Jiro Horikoshi, designer of the Mitsubishi Zero strongly denied the allegation of the Hughes H 1 influencing the design of the Japanese fighter aircraft. The Hughes H 1 Racer is featured in the 1940 RKO Radio Pictures movie Men Against the Sky, playing the role of a prototype "McLean Aircraft" high speed pursuit craft.
Тарату
Бастапқы H 1 Racer 1975 жылы Смитсонов мұражайына сыйға берілді және Ұлттық әуе және ғарыш мұражайында қойылған.
Көшірмелері
Ұшуға жарамсыз көшірмесі 1993-1994 жылдары Ұлттық әуе жарысы мұражайында қойылды, содан кейін сақтауға алынды. Орегон штатының Коттедж-Гроув қаласының тұрғыны Жим Райт 2002 жылы алғаш рет ұшқан H-1 ұшағының толық көлемді көшірмесін жасады. Оның көшірмесі түпнұсқаға настолько жақын болғандықтан, FAA оған модельдің 2-ші сериялық нөмірін берді. Ұшақты қайта жасаудағы оның жетістіктері көптеген авиациялық журналдарда жарияланды. 2003 жылдың 4 тамызында Райт өзінің H-1 көшірмесін Висконсин штатының Ошкош қаласында өткен 2003 жылғы AirVenture көрмесінде таныстырды. Орегонға қайтып бара жатқанда, ол Уайоминг штатының Жилетт қаласында ұшаққа жанармай құйды. Райт жергілікті журналистермен қысқаша кездесіп, ұшақта "винт механизмінде" ақаулар бар екенін айтты. Ұшып шыққаннан кейін бір сағаттан соң ұшақ Йеллоустоун ұлттық паркіндегі Олд Фейтфул гейзерінің солтүстігінде құлап, Райт қаза тапты. "Авиатор" фильмінде пайдалануға жоспарланған көшірме толығымен қирады. Ресми апат туралы есепте тұрақты жылдамдықты винттегі қарсы салмақтың бұзылуы туралы мәліметтер келтірілді. 2003 жылдың 17 желтоқсанында Коттедж-Гроув мемлекеттік әуежайы Джим Райт атындағы әуежай болып аталды. H-1 ұшағының статикалық көшірмесі Хьюздің "Спрайс Гуз" ұшағымен бірге Лонг-Бичте 1992 жылға дейін "Квин Мэри" кемесіне жақын орналасқан күмбезде қойылды. Басқа ұшпайтын көшірмелер Невада университетінің Лас-Вегас қаласындағы Томас Т. Бим инженерлік кешенінде (1988 жылы Хауард Хьюз корпорациясы сыйға берген) және Санта-Мария ұшу мұражайында көрсетіледі. 2016 жылғы мәліметтер бойынша, Сан-Диего әуе және ғарыш мұражайында тағы бір H-1 көшірмесі жасалып жатыр.