Кіріспе
Артықшылықтар тізімі
Экономикада ординарлық пайдалылық функциясы – агенттің ординарлық шкаладағы қалауларын көрсететін функция. Ординарлық пайдалылық теориясы, қай нұсқаның басқасынан жақсы екенін сұрау ғана мағыналы, ал оның қаншалықты жақсы екенін немесе қаншалықты бағалы екенін сұраудың мағынасы жоқ деп тұжырымдайды. Тұтынушының белгілі жағдайдағы шешім қабылдау теориясының барлығы ординарлық пайдалылық тұрғысынан түсіндірілуі мүмкін және көбінесе осылай түсіндіріледі. Мысалы, Джордж: "Мен А-ны В-ға, ал В-ны С-ға қарағанда артық көремін" деді дейік. Джорджтың қалауларын u функциясы арқылы көрсетуге болады: Бірақ кардиналдық пайдалылықтың сыншылары осы функцияның жалғыз мағыналы мәліметі – реттілік екенін айтады; нақты сандардың мәні жоқ. Сондықтан, Джорджтың қалауларын келесі v функциясы арқылы да көрсетуге болады: u және v функциялары ординалды түрде эквивалентті – олар Джорджтың қалауларын бірдей жақсы көрсетеді. Ординарлық пайдалылық, кардиналдық пайдалылық теориясынан өзгеше: соңғысы қалаулар арасындағы айырмашылықтар да маңызды деп санайды. u-да А мен В арасындағы айырмашылық В мен С арасындағы айырмашылықтан әлдеқайда кішкентай, ал v-да керісінше. Сондықтан, u және v кардиналды түрде эквивалентті емес. Ординарлық пайдалылық тұжырымдамасын алғаш рет 1906 жылы Парето енгізді.
In economics, an ordinal utility function is a function representing the preferences of an agent on an ordinal scale. Ordinal utility theory claims that it is only meaningful to ask which option is better than the other, but it is meaningless to ask how much better it is or how good it is. All of the theory of consumer decision making under conditions of certainty can be, and typically is, expressed in terms of ordinal utility. For example, suppose George tells us that "I prefer A to B and B to C". George's preferences can be represented by a function u such that:
But critics of cardinal utility claim the only meaningful message of this function is the order ; the actual numbers are meaningless. Hence, George's preferences can also be represented by the following function v:
The functions u and v are ordinally equivalent – they represent George's preferences equally well. Ordinal utility contrasts with cardinal utility theory: the latter assumes that the differences between preferences are also important. In u the difference between A and B is much smaller than between B and C, while in v the opposite is true. Hence, u and v are not cardinally equivalent. The ordinal utility concept was first introduced by Pareto in 1906.
Көрсеткіш артықшылық
Ашылған артықшылық теориясы нақты әлемде ординалдық артықшылық қатынастарын қалай анықтауға болатыны мәселесін қарастырады. Бұл теорияның қиындығы, жеке тұлғалар белгілі бір тауар жиынтығын таңдағанда, олардан бас тартылған, яғни кем ұнаған тауар жиынтықтарын анықтауда жатыр.