Кіріспе

Жұмыспен қамту практикасы

Бау-бақшаға демалыс (кейде «бау-бақша демалысы» деп те аталады) – бұл қызметкер жұмыстан кеткен кезде – өзінің қалауы бойынша немесе жұмысы тоқтатылғаннан кейін – ескерту мерзімі ішінде жұмыстан тыс қалуға нұсқау алады, бірақ жалақысын толық көлемде ала береді. Бұл практика көбінесе қызметкердің жұмыстан кеткен кезде, әсіресе бәсекелес компанияға өтуі мүмкін болғанда, өзекті (немесе құпия) ақпаратты алып кетуіне жол бермеу үшін қолданылады. Қызметкерлердің бәсекелестікке тыйым салатын шарттары заңды болып табылатын елдерде, мұндай шарттардың күшін сақтау үшін де осы практика қолданылады. Кейде бұл практика ескерту мерзімінде қызметкердің орны қажет болмаған жағдайларда да қолданылады. Мүмкін, бұл практика мүддесіз немесе наразы қызметкердің салғырт жұмыс істеуіне немесе саботаж жасауына жол бермеу үшін, немесе жұмыс беруші осылай болғанын көрсету үшін қолданылады. Бұл термин тәртіптік шаралар күтіліп тұрғанда, жобалар арасында үзіліс болғанда, немесе жұмыста болуы зиянды деп саналғанда қызметкер үйге жіберілген жағдайларды да қамтиды. Бұл практика британдық футболда да қолданылған. Бау-бақша демалысында жүрген қызметкерлер әдеттегі жалақысын ала береді және кем дегенде ескерту мерзімі біткенге дейін еңбек шартының талаптарын, мысалы құпиялылықты және бәсекелестікке тыйым салу туралы шарттарды сақтауға міндетті. АҚШ-та да ұқсас практика бар, онда жауапкершіліктен дереу босатылған қызметкер (әдетте жоғары лауазымды басшы) келісімшарттың қалған мерзіміне компанияда кеңесші (арнайы кеңесші) ретінде қалады, осы кезеңде жалақысын және кеңсесін ала береді.

Этимология

Бұл термин Ұлыбритания мемлекеттік қызметінде пайда болды, онда қызметкерлерге ерекше жағдайларда арнайы демалыс алуға құқық берілген. "Бау-бақшаға демалыс" қызметкердің мінез-құлқына қатысты тергеу жүргізіліп жатқанда ресми түрде қызметтен шеттетілуінің эвфемизміне айналды, себебі мұндай жағдайда қызметкерлер көбінесе тергеу аяқталғанша кеңседен тыс болу үшін арнайы демалыс сұрайтын. Бұл термин 1986 жылы BBC-нің "Yes, Prime Minister" сериалының "Біздің біріміз" атты эпизодында және "Сыбыр куәгер" сериалының 18-ші маусымында офицер Карл Парри туралы айтылғанда кеңінен танымал болды.