Кіріспе

Хакон Сигюрдсон (1147 – 7 шілде 1162), сондай-ақ Хакон Хердебрей, яғни Кең иықты Хакон деп те белгілі, Норвегияның патшасы (Хакон II) 1157 жылдан 1162 жылға дейін Норвегиядағы азамат соғысы кезеңінде болды.

Өмірбаян

Оның лақап аты, Гердебрей, «кең иықты» деген мағынаны білдіреді, ол осылай жасы үшін ірі денелі және ерекше кең иықты болғандықтан аталған. Сигурд Мунннің заңды емес ұлы, 1157 жылы ол өзінің ағасы Эйстейн II-нің мұрагері атанды, ол ағалары Инге Дөңгелек және Сигурд Муннмен бірге Норвегияны биледі. Эйстейн мен Сигурд Мунн қайтыс болғаннан кейін Инге Норвегияның жалғыз билеушісі болды. Сигурд Мунн мен Эйстейн II-нің бұрынғы қолдаушылары Хаконның төңірегіне бірігіп, Гедмарктан Сигурд Ховардссон басшылығымен Ингеге қарсы күресті жаңартты. 1161 жылдың 3 ақпанында король Инге I Ослоның жанында Хакон II-ге қарсы шайқасқа әскерін бастап бара жатқанда жеңіліп, қаза тапты, оның көптеген әскерлері, вассалы Годред II Олафссон бастаған, Хаконның жағына көшті. 1162 жылдың 7 шілдесінде Хакон II Ромсдалендегі Веёя сауда қаласынан көп алыс емес жерде болған Секкен шайқасында қаза тапты. Инге құлағаннан кейін оның қолдаушылары лендманн Эрлинг Скакке және оның ұлы Магнус Эрлингссонның айналасына жиналды. Хакон II-нің орнына Норвегия королі Магнус V келді.

Тарихи мән-жай

Норвегиядағы азаматтық соғыс кезеңі 110 жылға созылды. Ол 1130 жылы Норвегия королі I Сигурдтың қазасымен басталып, 1240 жылы герцог Скуле Баардсонның қазасымен аяқталды. Осы кезеңде әртүрлі ауқымдағы және қарқындылықтағы бірнеше байланысты қақтығыстар болды. Бұл қақтығыстардың себебі Норвегия мұрагерлік заңдарының нақты болмауы, әлеуметтік жағдайлар және шіркеу мен король арасындағы күрес еді. Ол кезде екі басты партия болды, бастапқыда әртүрлі немесе тіпті атаусыз болған, бірақ ақырында Баглер және Биркебейнер партияларына бірікті. Әдетте, партияның басшысы ретінде патшаның ұлы қолдау тапты, ол қарсы партияның патшасына қарсы шығу үшін алға қойылды.