Кіріспе

Дәстүрлі ирланд картоптан жасалған блинчик

Бохти (немесе) – дәстүрлі ирланд картоптан жасалған блинчик. Бұл тағам көбінесе солтүстік-орталық аймақтармен, солтүстік Коннахт және оңтүстік Ольстермен, әсіресе Лейтрим, Майо, Слиго, Ферманаг, Лонгфорд және Каван округтерімен байланысты. Рецепттер көп, бірақ олардың барлығында майда үктелген шикі картоп болады және барлығы қуырылып дайындалады. Тағамның ең танымал түрі – майда үктелген шикі картоп пен ұннан жасалады. Үктелген картоптан крахмал мен судың көп бөлігін шығаруға болады, бірақ бұл міндетті емес. Қоспаны әр жағынан бірнеше минуттай жарма табасында, қарапайым блинчиктей қуырады. Бохтидің басқа қуырылған картоптан жасалған тағамдардан ең айқын айырмашылығы – оның тегіс, ұсақ дәнды консистенциясы. Ирландиялық халықтың ежелгі өлеңінде былай делінеді: «Бохтиді жармада, бохтиді табада пісір. Егер бохти жасаудың жолын білмесең, күйеу таппайсың!» Ирландия тағамдарына қызығушылық артқан сайын, бохтидің де танымалдылығы артып келеді. Бұл тағамды дәстүрлі түрде байланысты аймақтардан тыс жерлердегі мейрамханалардың мәзірлерінде кездестіру де қалыпты жағдай. Бохтиді дүкендер мен супермаркеттерден қамырдан жасалған бөлшектенген күйінде немесе дайын қуырылған блинчиктер түрінде сатып алуға болады.

Дайындау әдісі

Бокстиді әртүрлі тәсілдермен жасауға болады. Кейде табада пісірілгенде оны "боксти-брейк" деп атайды. Картопты сыр матасына салып, үстіне сылап, артық суын ағызып тастайды. Крахмалдың бөлініп, картоп сұйығының түбіне шөгуіне шамамен жарты сағат уақыт керек. Осы уақытта, қыртысты картопқа картоп пюресі жабылады, ал дайын болған кезде крахмал картоп қоспасына тегіс таратылады. Картоп қоспасын ұнмен, тұзбен, бұрышпен және ерітілген маймен немесе бекон майымен араластырып, шашыратып қосады. Бұл "қамырды" илеп, пісіруге қамырлар пішінді етіп, оларды пісіргенде бөлінетіндей етіп кесіп қояды. Бокстиді дайындаудың тағы бір тәсілі – гриль сияқты табада қуыру. Ол боксти-брейк сияқты жасалады, бірақ қамыр консистенциясына жету үшін жеткілікті мөлшерде сүт қосылады. Кейбір рецепттерде жұмыртқа сарысы немесе сода да қосылады. Табадағы бокстиді суытып, қайта қыздырып бергені абзал. Дайын панкейктерді балмен, маймен немесе қантпен шашыратып беруге болады. Боксти қамырын пельмень сияқты қайнатуға да болады. Бұл түрі "қайнатылған боксти" деп аталады және Ирландияның солтүстік-батысында, әсіресе Каван, Фермана, Лейтрим және Донегал округтерінде Хэллоуин уақытында дәстүрлі тағам болып саналады. Қамырды дайындау үшін, қыртысты картоптан артық ылғалды сығып алып, картоп пюресімен және ұнмен араластырып, тұз қосып дәмдеу керек. Қамырдан "херли" деп аталатын дөңгелек пельменьдер жасалады. 1854 жылғы Дублин университеті журналында белгілі болған дәстүрлі рецепт бойынша картопты ұнмен немесе сұлымен араластырып, жануар майы немесе сары май қосып торт пісірілген. Картопты ұғып алуға арналған құралдар қалайы банкалардан жасалған. Жұмыртқа сарысы, май және сүт қосылғанда, қамырды 5/8 дюйм қалыңдығына дейін жайып, грильде пісіруге болады. Боксти көбінесе шай ішуге маймен бірге берілген, сондай-ақ таңғы асқа да желінген.

Қасиетті Бригида күні

Ирландияда Әйелі Бригида сүт өнімдерінің қасиетті қамқоршысы саналады және оған сүт, май, сыра, ірімшік және беконмен байланысты. Әйелі Бригида дәстүрі Ирландияның пұтқа табынушылық тарихында және христиандыққа дейінгі Имболк мерекесінің "Ақ Құдайшасында" түбірленген болуы мүмкін. Боқсти Әйелі Бригида күнінде айқыш пішінді сұлы нан және қалыңдық нандары сияқты басқа дәстүрлі тағамдармен бірге беріледі, немесе бакус – "нандар пісірілетін орын" деген мағынаны білдіреді.