Кіріспе

Италиядағы римдік жол, қазіргі заманғы жол

Аврелия жолы – шамамен б.з.б. 241 жылы Италияда салынған римдік жол. Жобаны сол кезде цензор болған Гай Аврелий Котта бастады. Коттаның Рим үшін жол салу тарихы бар еді, өйткені ол Сицилиядағы әскери жолдың құрылысын қадағалаған (б.з.б. 252 жылы консул болып тұрғанда, Бірінші Пун соғысы кезінде) Агригент (қазіргі Агридженто) мен Панорм (қазіргі Палермо) қалаларын байланыстырды.

Өмірбаян

Орта Республика кезеңінде Римнің кеңею қажеттіліктерін қамтамасыз ету мақсатында Италия бойынша бірнеше жолдар салынды, оның ішінде әскердің жылдам қозғалысы және Италияға шашыраңқы орналасқан римдік колониялармен үдемелі байланыс орнату да болды. Бұл Италия қалалары арасындағы және Риммен сауданың күшеюіне (күтілмеген, бірақ пайдалы) әсер етті. Жолдардың ені 15 футқа (5 метр) дейін стандартизацияланды, бұл екі көлік құралының қатар өтуіне мүмкіндік берді, ал қашықтықтар шақырым тастарымен белгіленді. Via Aurelia осы жол құрылысы науқанының бір бөлігі ретінде салынды, ол 312 ж.б.д. Via Appia құрылысымен басталған. Осы құрылыс кезеңінде салынған басқа да жолдар: Viae Amerina (б.з.д. 231), Flaminina, Clodia, Aemilia, Cassia, Valeria (б.з.д. 307), және Caecilia (б.з.д. 283).

Бағыт

Аврелия жолы Тибрді Понс-Эмилиус көпірі арқылы кесіп өтіп, Римнің батыс жағынан шықты. Император Аврелиан Римді қоршап қабырға салғаннан кейін (270–273 жж.), Аврелия жолы Порта Аврелия қақпасынан (қақпалардан) шықты. Содан кейін жол шамамен 40 шақырымдай қашықтықта Тиррен теңізіндегі Альсиумға дейін созылды, содан соң жағалау бойымен солтүстікке қарай Вада Волатеррана, Коза және Пиза (қазіргі Пиза) қалаларына жетті. Осы жерде Аврелия жолының бастапқы ұзындығы аяқталды. Бұл жол Рим, Коза және Пизаны байланыстырғандықтан, ерте және орта Республика кезеңінде ерекше маңызға ие болды. Коза Этруриядағы маңызды колония және әскери бекініс болды, ал Пиза Генуя мен Рим арасындағы жалғыз порты еді. Осының салдарынан, римдіктер лигуриялықтар, галлдар және карфагендіктерге қарсы соғыстарында маңызды теңіз базасын пайдаланды. Кейіннен, б.з.д. 109 жылы М. Эмилиус Скаурус салған Аэмилия Скаури жолымен Аврелия жолы шамамен ұзартылды. Бұл жол Дертонаға (қазіргі Тортона), Плаценцияға, Кремонаға, Аквилеяға және Генуяға дейін жеткізді, ал саяхатшылар Виа Постумия арқылы Галлия Нарбоненсиске (Оңтүстік Францияға) бара алатын болды. Жоғары Империя кезінде саяхатшылар Римнен Аврелия жолы арқылы Альп тауларын Виа Юлия-Августамен кесіп өтіп, Солтүстік Францияға немесе Гадске (қазіргі Кадис, Испанияға) жете алатын болды. Қазіргі Strada Statale 1 Aurelia дәл осы маршрутты ұстанады және оны әлі күнге дейін La Via Aurelia деп атайды.

Рим көпірлері

Жол бойында бірнеше рим көпірлерінің қалдықтары сақталған, олардың ішінде Cloaca di Porta San Clementino, Ponte del Diavolo, Primo Ponte және Secondo Ponte (соңғы үшеуі Ста Маринеллада орналасқан).