Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Эльберт Хаббардтың 1899 жылғы эссесі және 1936 жылғы фильм.
1899 essay by Elbert Hubbard
the 1936 film
"Гарсияға хат" – Эльберт Хаббардтың 1899 жылы жазған, жеке бастамашылық пен жұмыстағы жауапкершіліктің маңыздылығын көрсететін, кеңінен таралған эссе. Эсседегі негізгі мысал – испан-американ соғысынан бұрын американдық әскер офицері, бірінші лейтенант Эндрю С. Роуэн жасаған қаһармандық іс-қимылдың көркемделіп баяндалуы. Эсседе Роуэн президент Уильям МакКинлиден "Кубаның таулы аймақтарындағы кубалық көтерілісшілердің басшысы, генерал Каликсто Гарсияға" хабар жеткізу тапсырылғаны сипатталады. Эссе Роуэннің өздігінен әрекет етуін "көптеген адамдардың әлсіздігімен – бір нәрсеге назар аударып, оны істеуге бейімсіздігімен немесе құлшынбауымен" салыстырады. Мен жеткізгім келетін ой мына: МакКинли Роуэнге Гарсияға жеткізу үшін хат тапсырды; Роуэн хатты алып, "Ол қайда?" деп сұрамады. Әйқаш! Оның мүсіні өлмейтін қоладан құйылып, елдегі барлық колледждерге қойылуға лайық. Жастарға кітаптан алған білім емес, нәрселердің мән-жайына түсінік беру емес, адалдыққа, жылдам әрекет етуге, күшін жинақтауға мүмкіндік беретін мықты мінез қажет – "Гарсияға хабар жеткізу!" жасаңыз!
A Message to Garcia is a widely distributed essay written by Elbert Hubbard in 1899, expressing the value of individual initiative and conscientiousness in work. The essay's primary example is a dramatized version of a daring escapade performed by an American soldier, First Lieutenant Andrew S. Rowan, just before the Spanish–American War. The essay describes Rowan carrying a message from President William McKinley to "Gen. Calixto García, a leader of the Cuban insurgents somewhere in the mountain fastnesses of Cuba—no one knew where". The essay contrasts Rowan's self driven effort against "the imbecility of the average man—the inability or unwillingness to concentrate on a thing and do it". The point I wish to make is this: McKinley gave Rowan a letter to be delivered to Garcia; Rowan took the letter and did not ask, "Where is he at?" By the Eternal! there is a man whose form should be cast in deathless bronze and the statue placed in every college of the land. It is not book learning young men need, nor instruction about this and that, but a stiffening of the vertebrae which will cause them to be loyal to a trust, to act promptly, concentrate their energies: do the thing—"Carry a message to Garcia!"
Жариялану тарихы
Гарсияға арналған хабар бастапқыда 1899 жылғы наурыз айында шыққан "Филистін" журналында атаусыз толтыру мақаласы ретінде жарияланған. Оның жалқау және қабілетсіз жұмыскерлерге деген шағымдары көптеген корпоративтік басшылардың назарын аударды. Солардың бірі – Джордж Х. Дэниелс, Нью-Йорк орталық темір жолының мансапты жоғарылатуды көздеген басшысы. Дэниелс бұл эссені темір жолдың "Төрт жол" сериясының бөлігі ретінде жүздеген мың данамен қайта басып шығарды. Хаббардтың Нью-Йорк штатының Шығыс Аврора қаласында құрған өнер және қолөнер қауымдастығының баспа бөлімі – "Ройкрофт Пресс" эссені әртүрлі мұқабаларда – жұмсақ, әсемдемелі, қағаздық және т.б. – қайта басып, сатты. Сондай-ақ, ол Ванмакердің дүкені, Американың скауттары және АҚШ Әскери-теңіз күштері сияқты түрлі ұйымдар үшін ақылы жарнамалық материал ретінде пайдаланылды. Ол сонымен қатар көптеген шабыттандыратын әдебиеттер антологияларында жарияланды. Қазіргі заманғы басылымдарды интернеттен оңай табуға болады.
A Message to Garcia was originally published as filler without a title in the March 1899 issue of The Philistine, a periodical which, at that time, was written entirely by Hubbard. His complaints about lazy and incompetent workers struck a chord with many corporate executives. One of these was George H. Daniels, a promotion minded executive with the New York Central Railroad. Daniels reprinted the essay hundreds of thousands of times as part of the railroad's Four Track Series of pamphlets. Hubbard's Roycroft Press, the publishing arm of an arts and crafts community he founded in East Aurora, New York, reprinted and sold the essay in a variety of bindings—suede, embossed, paperback, and so on—and as paid promotional literature for organizations as disparate as Wanamaker's department store, the Boy Scouts of America, and the United States Navy. It was also reprinted in many anthologies of inspirational literature. Modern editions are readily available today on the Internet.
Тарихи ақиқат
Хаббардтың Роуэннің саяхаты туралы баянында президент Маккинли Куба көтерілісшілерінің басшысы генерал Каликсто Гарсиямен байланыс орнатуы керек еді. Біреу президентке: «Роуэн есімді жігіт Гарсияны таба алатын болса, табады» деді. Роуэн шақырылып, Гарсияға жеткізілуге тиіс хат берілді. «Роуэн есімді жігіт» хатты қалай алғанын, оны майлы қапшыққа салып, жүрегіне байлап, төрт күн ішінде ашық қайықпен Куба жағалауына түнгі уақытта қонғанын, джунглиге жоғалып, үш аптадан кейін аралдың екінші жағына шығып, жау территориясынан жаяу өтіп, хатты Гарсияға жеткізгенін егжей-тегжейлі айтудың қазіргі уақытта қажеті жоқ. 9 сәуірде Роуэн азаматтық киімде Нью-Йорктен Ямайканың Кингстон қаласына бағытталған кемеге отырды. АҚШ-тың Кингстондағы консулының көмегімен ол Куба революциялық хунтасымен байланысқа түсті, оның бірнеше мүшелері оны Кубаның оңтүстік-шығыс жағалауына жасаған сапарларының бірінде ашық қайықпен тасымалдады. Олар 25 сәуірде таңертең жағаға шықты. Сегіз күндік атпен Сиерра-Маэстра таулары арқылы көтерілісшілермен сапар шеккеннен кейін, Роуэн 1 мамырда Баямо қаласында Гарсиямен кездесті. Роуэннің міндеті – Соғыс министрлігіне «күш, тиімділік, қозғалыстар және жалпы әскери жағдай» туралы хабарлау еді. Оған Кубада қалу, «көтерілісшілерге сүйемелдеу және хабарламалар жіберу» бұйрық берілді. Роуэн бұйрықтарға көнбестен, Гарсияға АҚШ қарулы күштерімен әлеуетті шабуыл кезінде ынтымақтастық үшін не қажет екенін білу үшін келгенін айтты. Ол АҚШ-қа қайтуға асық екенін де қосты. Гарсия мүмкіндікті пайдаланып, оны келгеннен бірнеше сағат өткен соң АҚШ-қа жіберді. Оның ілесінде АҚШ шенеуніктерімен кеңесу үшін Гарсияның штаб қызметкерлері де болды. Олар бес күндік атпен Кубаның солтүстік жағалауындағы Манати шығанағына жеткен соң, «маңғыр бұтасының астынан кішкентай қайық шығарып», Флоридаға қарай жүзіп кетті. Өтіп бара жатқан губка жинау кемесі оларды Нассауға жеткізді, содан кейін олар Тампаға жүзіп келіп, 13 мамырда жетті. Роуэн 25 сәуірде Кубаға қонғаннан кейін ғана оның құпия миссиясы туралы мәліметтер Америка газеттерінде жарияланды. Ол Ямайкада болғанда бұл ақпаратты Associated Press тілшісі Элмер Робертске бергені белгілі болды.
In Hubbard's version of Rowan's journey, President McKinley needed to communicate with Gen. Calixto Garcia, a leader of the Cuban insurgents. blockquote|[S]omeone said to the president there was 'a fellow by the name of Rowan will find Garcia for you if anybody can.' Rowan was sent for and given a letter to be delivered to Garcia. How the 'fellow by the name of Rowan' took the letter, sealed it up in an oilskin pouch, strapped it over his heart, in four days landed by night off the coast of Cuba from an open boat, disappeared into the jungle, and in three weeks came out on the other side of the Island, having traversed a hostile country on foot, and delivered his letter to Garcia – are things I have no special desire now to tell in detail. On April 9, Rowan, posing as a civilian, boarded a steamer in New York bound for Kingston, Jamaica. With the help of the U. S. consul in Kingston, he connected with the Cuban Revolutionary Junta, some of whose members transported him by open boat during one of their trips to the southeastern coast of Cuba. They went ashore the morning of April 25. Following an eight day horseback journey with rebels through the Sierra Maestra Mountains, Rowan met with García in the city of Bayamo on May 1. Rowan's assignment was to keep the War Department informed as to "the strength, efficiency, movements and general military situation". His orders were to stay in Cuba, to "accompany the Insurgent Forces, and to send back dispatches". Disregarding his orders, Rowan said he was there to learn what García needed to cooperate with the U. S. armed forces during a possible invasion. He added that he was eager to return to the U. S. García, seeing an opportunity, sent him back to the U. S. within hours of his arrival. Traveling with him were members of García's staff to confer with U. S. officials. After a five day horseback journey to Manatí Bay on Cuba's north coast, they "drew a little cockle shell of a boat from under a mangrove bush" and set sail for Florida. A passing sponging steamer carried them to Nassau, and from there they eventually sailed to Tampa, arriving on May 13. Rowan had no sooner landed in Cuba on April 25 than details of his secret mission were splashed across the pages of America's newspapers. It was learned that, while in Jamaica, Rowan had revealed this information to an Associated Press correspondent named Elmer Roberts.
Айналымға арналған талаптарды асыра пайдалану
1914 жылы Хаббард бұл эссе 40 миллионнан астам рет қайта басылғанын мәлімдеді. 1926 жылы Эндрю Саммерс Роуэнды генерал-майор шеніне көтеру туралы заң жобасында 225 миллион дана басылғаны көрсетілген. 1977 жылы ең көп сатылған кітаптарды зерттеуде Элис Хакетт пен Джеймс Х. Берк төрт миллион дана таралымын бағалады. Содан бері оның саны санаусыз, тіпті санау мүмкін емес, әсіресе барлық цифрлық көшірмелерді ескерсек, бірақ әлі ешкім 40 миллион дана таралымын дәлелдей алмады. Хаббард жиі айтатын әңгімеде былай делінген: «Дениелс мырза [NY Central қызметкері] «Гарсияға хабарды» таратқанда, Ресей теміржолының директоры, князь Хилаков (Михаил Хилков) елге келіп, Дениелс мырзаның жеке басшылығымен елді аралап шықты. Отанына қайтқан соң ол «Гарсияға хабарды» орыс тіліне аудартып, Ресейдегі барлық теміржол қызметкерлеріне бір-бір данадан үлестірді», – деп мәлімдеді. Бірақ сол кезде Ресейдегі теміржол жұмысшыларының көп бөлігі сауатсыз екенін ол білмеген көрінеді. Хаббард сондай-ақ «[Р]ус-жапон соғысы кезінде майданға барған әрбір әскерге бір дана берілді» деп мәлімдеді. Жапондықтар орыс тұтқындарынан бұл кітапшаны тауып, оны аударған, ал «Микадо» «жапон үкіметінің барлық қызметкерлеріне, әскерге де, азаматтық қызметкерлерге де» бір-бір данадан беруге бұйрық берді. Алайда, Ресей немесе Жапон үкіметтері шығарған деп есептелетін кітапшалардың бірде-бір данасы табылған жоқ. Орыс және жапон тілдеріне аудармалар туралы жазғанда, Хаббард кітапшаның Ресейден «Германияға, Францияға, Испанияға, Түркияға, Үндістанға және Қытайға» тарағанын және эссе «барлық жазба тілдерге» аударылғанын айтты. Ричард Никсонның Уотергейт таспаларында Генри Киссинджер мен Джон Эрлихманмен сөйлескенде осы эссеге сілтеме жасағанын естуге болады. Ол балалар ойындарының атауы ретінде де қолданылды, радиода қойылымдар жасалды және Американың скауттары үшін арнайы жазылды. 1917 жылғы скауттар жылнамасындағы бір абзас байланыстың маңыздылығын көрсетеді: «Егер сіз [скаутқа] «Гарсияға хабарды» тапсырсаңыз, ол хабарды жеткізерін білесіз, тіпті таулар, шөл, құмды дала, ағыстар, кең лагуналар немесе тіпті теңіз оны «Гарсиядан» бөліп тұрса да». Бұл эссе негізінде екі фильм түсірілді, екеуінің де атауы «Гарсияға хабар». Біріншісі, 1916 жылы Томас А. Эдисон, Inc. компаниясы түсірген нұсқаусыз фильм, режиссері Ричард Риджли, актерлері Роберт Коннесс, Мейбел Траннелл және Чарльз Саттон. Turner Classic Movie сайтында айтылғандай, «нақтылыққа аса мән берілмеген». Екінші фильм 1936 жылы Twentieth Century Fox компаниясы түсіріп, режиссері Джордж Маршалл болды. Онда Джон Боулз Эндрю Роуэн рөлінде, Уоллес Бири, Барбара Стэнвик, Алан Хейл, Герберт Мундин, Мона Барри және Энрике Акоста Гарсия рөлінде ойнады. Лесли Холливеллдің пікірінше, бұл «керемет қосымша». Бел Кауфманның 1965 жылы жарық көрген «Көтеріліп, төмен түсу» кітабында «Гарсияға хабар» деген тарау бар.
In 1914, Hubbard claimed the essay had been reprinted over 40 million times. and in a 1926 bill to promote Andrew Summers Rowan to major general, retired, it was stated there were 225 million copies printed. In their 1977 survey of best sellers, Alice Hackett and James H. Burke estimated a circulation of four million. Since then there has been an uncounted—and uncountable—number of copies, particularly if every digital copy is included, but no one has yet been able to prove a circulation of 40 million. In an oft repeated story, Hubbard wrote that when "Mr. Daniels [of the NY Central] was distributing the Message to Garcia, Prince Hilakoff (Mikhail Khilkov), Director of Russian Railways, was in this country and made a tour of the country under the personal direction of Mr. Daniels When he got home he had the Message to Garcia translated into Russian, and a copy of the booklet given to every railroad employee in Russia," apparently unaware that at that time a large percentage of Russian railroad workers were illiterate. Hubbard further claimed that "[D]uring the Russo Japanese War, every soldier who went to the front was given a copy." The Japanese found the pamphlet on Russian prisoners of war, had it translated, and the "Mikado" ordered a copy given "to every man in the employ of the Japanese government, soldier or civilian". Not a single copy of the purported Russian or Japanese government issued pamphlets has been found. When Hubbard was writing about the Russian and Japanese translations, he also declared that the pamphlet traveled from Russia to "Germany, France, Spain, Turkey, Hindustan, and China", and claimed that the essay had been translated into "all written languages". Richard Nixon can be heard using it on the Watergate tapes during conversations with Henry Kissinger and John Ehrlichman. It has also been used as the title of children's games and dramatized on radio shows, and it was tailor made for the Boy Scouts of America. A passage in the 1917 Boy Scouts Yearbook emphasizes the connection: "If you give [a Boy Scout] a 'Message to Garcia' you know that message will be delivered, although the mountains, the wilderness, the desert, the torrents, the broad lagoons or the sea itself, separate him from 'Garcia'." There have been two movies based on the essay, both titled A Message to Garcia. The first, a silent movie made in 1916 by Thomas A. Edison, Inc., was directed by Richard Ridgely and featured Robert Conness, Mabel Trunnelle, and Charles Sutton. As noted on the Turner Classic Movie site, "accuracy was not really a concern". The second film was produced in 1936 by Twentieth Century Fox and directed by George Marshall. It featured John Boles as Andrew Rowan, Wallace Beery, Barbara Stanwyck, Alan Hale, Herbert Mundin, Mona Barrie, and Enrique Acosta as Garcia—an "agreeable embroidery" according to Leslie Halliwell. Up the Down Staircase, the 1965 book by Bel Kaufman, has a chapter titled "A Message to Garcia".