Кіріспе
Т-70 – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Қызыл Армия қолданған жеңіл танк. Ол Т-60 барлау машинасының және Т-50 жеңіл жаяу әскер танкiсiн жаяу әскерге қолдау көрсету үшін алмастырды. Т-80 жеңіл танкi – екі адамдық мұнарасы бар Т-70-нің жетілдірілген нұсқасы. Жеңіл танк өндірісі тоқтатылған кезде ол өте аз санда ғана шығарылды. Т-90 өздігінен жүретін зениттік пулемет – Т-70 шассиіне негізделген, екі машиналық пулеметпен жабдықталған прототиптік машина. Т-70 45 мм L/46 үлгісі 38 қаруымен (45 оқпен) және 7,62 мм DT машиналық пулеметімен қаруландырылған. Танкті жүргізуші және командир басқарды, командир қаруды зарядтап, оқ атты. Мұнараның алдыңғы бөлігіндегі броняның қалыңдығы 60 мм, мұнараның бүйірлері мен артқы бөлігінде: 35 мм, корпустың алдыңғы және бүйірлерінде: 45 мм, шатыры мен түбінде: 10 мм болды.
The T 70 is a light tank used by the Red Army during World War II, replacing both the T 60 scout tank for reconnaissance and the T 50 light infantry tank for infantry support. The T 80 light tank was a more advanced version of the T 70 with a two man turret—it was produced only in very small numbers when light tank production was abandoned. The T 90 self propelled anti aircraft gun was a prototype vehicle with twin machine guns, based on the T 70 chassis. The T 70 was armed with a 45 mm L/46 gun Model 38 with forty five rounds carried, and a coaxial 7.62 mm DT machine gun. The tank was operated by a driver and a commander who loaded and fired the gun. Armour thickness on the turret front was 60 mm, turret sides and rear: 35 mm, hull front and sides: 45 mm, roof and bottom: 10 mm.
Өндіріс тарихы
1942 жылға қарай, жеңіл танктер Қызыл Армияда жеткіліксіз деп есептелді, олар T-34 орта танкымен бірге жылдамдауға және көптеген неміс танктерінің бронясын тесіп өтуге қабілетсіз болды, бірақ оларды орта және ауыр танктердің ірі бөліктерін өңдей алмайтын шағын зауыттар өндіре алды. Т-70 – бұл Т-60 барлау танкының нашар жолдан өту қабілеті, жұқа бронясы және жеткіліксіз 20 мм зеңбірегі сияқты кемшіліктерін жоюға жасалған әрекет болды. Сонымен қатар, ол өндірісі өте қысқа болған, бірақ күрделі және өндіруге қымбат Т-50 жеңіл жаяу әскер танкысын ығыстырды. Т-70-ті Николай Астров басқаратын конструкторлық бюро Кировтағы №38 зауытта жасады. Т-70-тің алғашқы партиялары корпустың екі жағында орналасқан GAZ-202 автокөліктік қозғалтқыштарымен құрастырылды, әрқайсысы бір тізбекті қозғалтатын. Бұл конструкция алғашқы танктар шығарылғанға дейін-ақ қаулылы проблема болып көрінді. Ол тез арада Т-70М ретінде қайта жобаланды (бірақ ол әлі де Т-70 деп атала берді), қозғалтқыштар танктың оң жағында орналастырылып, қалыпты беріліс және дифференциал қосылды. Конустық мұнара пластиналық броньдан дәнекерлеуге оңай болатын мұнарамен алмастырылды және корпустың сол жағына жылжытылды. Қызығы, Т-70 өндіріс желісі қайта құрылғаннан кейін де, SU-76 өзі жүретін артиллериялық құралдары сол қанағаттандырмайтын, синхронды емес екі қозғалтқыштың орналасуымен жасала бастады, және олардың барлығы кейіннен SU-76M ретінде зауытта қайта құру үшін қайтарылды. Т-70 өндірісі 1942 жылдың наурыз айында №37 зауытта басталды, сонымен қатар ГАЗ және №38 зауыттарында Т-60 өндірісі де жүргізілді. Олар 1942 жылдың қыркүйегінде Т-60 өндірісін толықтай тоқтатты, бірақ бұл танк соғыс аяқталғанға дейін қолданыста болды. Өндіріс 1943 жылдың қазан айында аяқталды, жалпы 8226 дана дайынланды. 1942 жылдың сәуір айында алғашқы өндірістегі конустық мұнаралар жаңа дәнекерленген мұнаралармен ауыстырылды. Т-70 өндірісінің соңғы партиялары екі 85 а.к. GAZ-203 қозғалтқышымен, Mark 4 командирлік перископымен және басқа да жақсартулармен жабдықталды. Т-70 1948 жылға дейін қарулануда болды.
Жеңіл танктердің төмендеуі
Кеңес жеңіл танктерінің бір адамдық мұнарасы танк взводының үйлестірілуін дерлік мүмкін емес етіп қойды, себебі командирлер нысана табумен, бас қаруды және пулеметті зарядтап оқумен, сондай-ақ жүргізушілеріне басшылық етумен айналысып отырды. Танктердің пікірсайыс ролі бұрыннан ескірген деп есептелді. SU-76 өзі жүретін артиллериялық құрал пехотаға қолдау көрсетуге арналған, оның 76,2 мм қаруы үлкенірек жарылғыш оқ-дәрілерді атуға қабілетті. Өнеркәсіптік ресурстарды жеңіл танктерден SU-76 құрастыруға қайта бағыттауға болады. Бұл кемшілікті толтыру үшін T-80 жеңіл танк құрастырылды, ол екі адамдық мұнарасы бар T-70 танктерінің жақсартылған нұсқасы болды. Бірақ жеңіл танктердің барлау ролін орындауға жеткілікті көмекші жабдықтар болды, ал бронетранспортты машиналар жеңіл барлау және байланыс үшін тиімдірек болды. 1943 жылдың қазан айында барлық жеңіл танк өндірісі тоқтатылды, барлығы шамамен 120 Т-80 танктері салынды. Соғыс кезеңінде ешқандай жеңіл танктер салынбады. 1943 жылдың қараша айында Қызыл Армияның танк бөлімдері қайта ұйымдастырылды: жеңіл танктер Т-34 және жаңа Т-34-85 үлгісімен алмастырылды, оның өндірісі келесі айда басталды. Жеңіл танктер өздігінен жүретін артиллерияда және басқа да бірнеше бөлімдерде қолданыла берді. Кеңес Одағы 1945 жылы амфибиялық жеңіл танкты әзірлеу жұмыстарын бастады, нәтижесінде соғыстан кейінгі PT-76 танктері 1954 жылы пайдалануға енгізілді.
Нұсқалар
SU-76 өздігінен жүретін қару: 76 мм ZiS-3 зеңбірегі Т-70 шассиіне орнатылған танк жойғыш. Т-90 өздігінен жүретін әуе шабуылына қарсы пушка: Екінші дүниежүзілік соғыстың басында Кеңес Одағында жоңғарлы, броньды өздігінен жүретін әуе шабуылына қарсы пушкалар болмады. Нақты әуе қорғаныс машинасының алғашқы әзірлемесі 1942 жылы жасалды, онда T-60 барлау машинасына орнату үшін оптикалық көзделгіштері бар екі 12,7 мм DShK пулемет мұнарасы құрастырылды. Осы уақытта Т-70 қолжетімді болды және ол Т-90 өздігінен жүретін әуе шабуылына қарсы пушканың негізі ретінде қабылданды. 1943 жылы бағдарлама тоқтатылып, SU-76 шассиіне орнатылған ZSU-37 37 мм өздігінен жүретін әуе шабуылына қарсы пушкасы пайда болды. ZSU-37 M1939 сүйретілетін шассиі үшін жасалған зеңбіректі пайдаланды. ZUT-37: Sh-37 зеңбірегімен қаруланған әуе шабуылына қарсы танк прототипі. Танк сынақтан өтті, бірақ өндіріске қабылданбады.