Кіріспе

Белица () – Оңтүстік-Батыс Болгариядағы қала, Благоевград облысының Белица муниципалитетіне қарасты. 19 ғасырда ол Осман империясының Невропская қазасындағы христиан-мұсылман ауылы болған. 1878 жылы Константинопольде (қазіргі Стамбул) жарық көрген Адрианополь, Манастыр және Салоника вилаеттерінің этнографиясы мен 1873 жылғы ерлер санына қатысты статистикада Белица (Бьелица) 303 шаңырақты, 640 болгар христианды және 250 помақты ауыл ретінде көрсетеді. Васил Канчовтың 1900 жылға қатысты статистикасына сәйкес, Белица (ескі болгар орфографиясында Бѣлица) – болгар христиандары мен болгар мұсылмандарының аралас ауылы. Онда 2700 болгар христиан, 550 помак және 50 влах тұрады. 1833–1855 жылдары Папа Илияның басшылығымен Әйгілі Георгий шіркеуі салынды. Жергілікті түрік үкіметінің қарсылығына байланысты құрылыс тым баяу жүрді, олар христиандардың жетістіктерін жиі жоятын. Шіркеу империя заңдарына қайшы, ауылдың жоғары және көрінетін жерінде, күмбездері әр жерден көрінетіндей етіп салынды. Белицалық христиандар жергілікті билікті ең биік күмбезге Венадан сағат бетін әкелуге көндірді. 1903 жылы Ильинден-Преображение көтерілісі кезінде шіркеу өртеніп, сағат жерге құлап, 16:00-де тоқтады. Оның бөліктерін болгар мұсылмандары жинап, кейін оралған христиандарға қайтарды. 1877–1878 жылдардағы орыс-түрік соғысында Самара туы астында 19 белицалық ерікті Свиштов, Русе, Шеиново және Шипкада шайқасты. Олар көптеген медальдар мен құрметпен ауылдарына оралды және көршілерінен ыстық қарсылық алды. Белицалық еріктілер Кресна-Разлог көтерілісіне, сондай-ақ Разлогтағы оқу-жаттығулар мен шайқастарға қатысты. Көптеген еріктілер түрмеге қамалды немесе ауылды тастап кетуге мәжбүр болды. 1891 жылы Георгий Стрезов Белица туралы былай деп жазды: 1903 жылы Ильинден көтерілісіне қатысқаны үшін Белица толығымен өртенді; 475-тен астам адам қаза тапты. Бірінші Балқан соғысы басталғаннан кейін Белицадан 49 адам Македония-Адрианополь ерікті полкіне қатысты. 1913 жылы Екінші Балқан соғысынан кейін Белица Болгария аумағында қалды. Димитар Гаджановтың мәліметінше, 1916 жылы Белица болгар-помак аралас ауылы болды, онда шамамен 400 помак тұрды. 1920 жылы «Рила Планина» орман шаруашылығы өндірістік кооперативі құрылды. 1935 жылы оның құрамында 480 мүше болды.

Экономика

Белицаның экономикасы негізінен ағаш өңдеу және тігін өнеркәсібіндегі шағын шеберханаларға негізделген. Ұлттық Статистика Институтының (NSI) мәліметінше, муниципалитет аумағында 150 тіркелген кәсіпорын бар, олардың ішіндегі ең ірілері көлік, жөндеу және қызмет көрсету салаларында (жалпы сомасы 36,6%), одан кейін өндіріс (24,3%), қонақүй және мейрамхана қызметтері (шамамен 18%), негізінен Семково ауданында орналасқан. Ауыл шаруашылығы, аңшылық және орман экономикасымен айналысатын кәсіпорындардың үлесі ең төменгі көрсеткішті құрайды – 4,3%. Егіс алқабы шаруашылық жерлердің 54,2%-ын құрайды және жалпы ауданы 34 203 гектарға жетеді. Муниципалитеттің жалпы ауданындағы оның салыстырмалы үлесі 11,7%-ды құрайды, бұл ұлттық орташа көрсеткіштен (44,8%) төрт есе кем. Әр адамға шаққанда 3,6 гектар егіс жері тиесілі, ал еліміз бойынша орташа көрсеткіш бір адамға 6,3 гектарды құрайды.

Мемлекеттік мекемелер

Георгий Тодоров атындағы қоғамдық орталықтың тарихы бір ғасырдан астам. Ол 1885 жылы соғыстан оралған еріктілер тарапынан шеберхана ретінде құрылған. Олар еркін Болгариядан орыс кітаптарын әкеліп, Белица тұрғындарын ағартуға тырысты. Шеберхана қызметімен қатар, осы ғимаратты құрылысшылар Осман империясына қарсы төңкеріс дамыту үшін де пайдаланды. Түрік билігі оны пайдалануға тыйым салғанымен, жергілікті азаматтар кітаптармен жабдықтауды жалғастырды.

Дін

Белицаның халқы әртүрлі, христиандар да, мұсылмандар да бар.

Қызықты орындар

1995 жылы ашылған қаланың тарихи мұражайында этнографиялық көрме және жергілікті маталар мен қолөнер бұйымдары сататын дүкен бар. Қаланың сыртында бұрын би билеген аюларды құтқару орталығы – Белица аюлар қанағаттану орталығы орналасқан.

Құрмет

Антарктидадағы Грэм Жеріндегі Белица түбегі Белица қаласының атымен аталады.