Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Австралияның Солтүстік территориясындағы көл.
Lake in Northern Territory in Australia
Физикалық ерекшеліктері
Аймақтың құрғақтығына байланысты Амадей көлінің беті әдетте құрғақ тұз қабығынан тұрады. Жер астындағы Амадей бассейні шығысқа қарай Педирка бассейні мен Уорбертон бассейніне ағып барады, ал толып кетсе, Амадей көлі батысқа қарай Хопкинс көліне ағып, содан кейін Льюис көлі сияқты Макдональд көліне, Маккей көліне, Уиллз көліне және Уайт көліне дейін ағып, соңында шығысқа бұрылып Виктория өзеніне қосылады, ол өз кезегінде Тимор теңізіне құяды. Амадей көлінің ұзындығы мен ені солтүстік территориядағы ең үлкен тұзды көл етеді. Амадей көлінде 600 миллион тоннаға дейін тұз бар, бірақ оның алыс орналасқандығына байланысты оны пайдалану тиімді болып шыққан жоқ.
Due to the aridity of the area, the surface of Lake Amadeus is usually a dry salt crust. While the underground Amadeus Basin flows east to the Pedirka Basin and Warburton Basin, if full, Lake Amadeus would drain west to Lake Hopkins, and then, like Lake Lewis, would flow on to Lake MacDonald, Lake Mackay, Lake Wills and Lake White before turning east and eventually joining the Victoria River, which in turn flows into the Timor Sea. Lake Amadeus is long and wide, making it the largest salt lake in the Northern Territory. Lake Amadeus contains up to 600 million tonnes of salt; however, harvesting it has not proved viable, owing to its remote location.
Тарих
Амадей көлі аборигендердің жерінде орналасқан және оны Катити және Петерманн аборигендер жері сенімдері басқарады. Көлге алғаш рет 1872 жылы келген еуропалық саяхатшы Эрнест Джайлс тап болды. Джайлс бастапқыда өзінің демеушісі, барон Фердинанд фон Мюллердің құрметіне Фердинанд көлін атауды жоспарлаған. Бірақ Мюллер Джайлсты Испания королі Амадео I-ге (1870-1873 жылдары билеген, ағылшын тілінде король Амадей I деп белгілі) құрмет көрсетуге көндірді, өйткені король бұрын оған құрмет көрсеткен еді. Көлдің кеңдігі Джайлс үшін кедергі болды, ол Улуру мен Ката-Тютаны көре алды, бірақ құрғақ көл төсегі жылқыларының салмағын көтере алмағандықтан оларға жете алмады. Келесі жылы Уильям Госс екі төбеге де шығып, оларға ат қойды.
Lake Amadeus is on Aboriginal land, and is covered by the Katiti and Petermann Aboriginal Land Trusts. The first European to arrive at the lake, the explorer Ernest Giles, encountered it in 1872. Giles originally intended to honour his benefactor Baron Ferdinand von Mueller with the eponym Lake Ferdinand. However, Mueller prevailed upon Giles to instead honour King Amadeo I of Spain (reigned 1870–1873, known in English as King Amadeus I), who had previously bestowed honour on him. The lake's expanse proved a barrier for Giles, who could see both Uluru and Kata Tjuta but could not reach them as the dry lake bed was not able to support the weight of his horses. The next year, William Gosse climbed and named both rises.
Мифология
Аңыз бойынша, пантуды ванампи (су жыланы) жасады. Кейінгі Анангу ақсақалы Пэдди Улурудың айтуынша, "ванампи таяқпен жерді қазып көл жасап, содан кейін жерге концентрлі шеңберлер салды".
Legend describes how pantu was created by wanampi (water snake). As described by late Anangu elder Paddy Uluru, "wanampi had dug out the ground with a stick to form a lake, drew concentric circles in the land".