Кіріспе

Британдық Екінші дүниежүзілік соғыс крейсерлік танк

Сол жылы Мартель советтік танк үлгілерін көрді, оның ішінде американдық Дж. Уолтер Кристидің жұмысына ықпал еткен BT танкысын. Мартель Кристидің жүріс бөлігін және Кристидің Либерти қозғалтқышы сияқты жеңіл авиациялық қозғалтқышты пайдалану тәжірибесін қабылдауды ұсынды. Үкімет Кеңес билігімен тікелей байланыс жасамай, Нюфилд ұйымы арқылы Кристидің дизайнын сатып алуға және лицензиялауға рұқсат берді. Алынған көлік, фотосуреттерді мұқият қарағанда, Кристидің 1931 жылғы M1931 прототипі емес, АҚШ армиясы 1934 жыл шамасында ауыстыруға шешім қабылдаған "T3 Medium" өндірістік үлгісі болып көрінеді. Бұл үлгінің Ұлыбританияға не үшін жіберілгені белгісіз, бірақ ол қолда бар жалғыз мысал болуы мүмкін, асығыс түрде жұмыс істеуге жарамды күйге келтірілген, бірақ мұнарасы болмаған. Келгеннен кейін оған британдық соғыс министрлігінің T2086 нөмірі, BMX841 тіркеу белгісі және Механикалық тәжірибелер орталығының 958 эксперименттік нөмірі берілді. Сынақтардан кейін ол Моррис Коммерциялық Автомобильдер Лтд, Бирмингемге жіберілді және зерттеу үшін бөлшектелді. Лорд Нюфилд (Моррис компанияларының басшысы) өзінің компаниясына Cruiser Mk III (A13) дизайнының негізін құруға мүмкіндік беретін патенттік құқықтарды сатып алуға келісті, бұл дизайн кеңейтіліп, жақсартылып, Кристи шешпеген бірнеше кемшіліктері түзетілді. Дизайнды дамыту және өндіру үшін Nuffield Mechanization & Aero Limited жаңа компания құрылды. Бас штабтың мәжілісінде броня, 2 фунттық зеңбірек және жол жылдамдығын қамтитын ресми техникалық талаптар белгіленді. Кейіннен Мартель мен Перси Хобарт бұл талаптарды қарап, барлық жақтан 30 мм броняны бекітті, егер көлденең қиыршықтағанда жылдамдық сақталса. A13 жеткізілгенге дейін, A7, A9 және A10 үлгілерінен аралық дизайн бекітілді, A9 таңдалды. Mk III салмағы тонна, экипажы төрт адамнан тұрды, қозғалтқышы және ең жоғары жылдамдығы шамамен км/сағ болды және 2 фунттық зеңбірек пен пулеметпен қаруланған. 1937 жылы қызметке енгізілген кезде армияда әлі ресми танк дивизиясы болмаған.

Жауынгерлік тарихы

Көптеген британдық крейсерлер сияқты, А13 та жылдам болғанмен, броньсыздау және механикалық тұрғыдан сенімсіз еді. Британдық экспедициялық корпусының Францияға жіберілген бөлігі ретінде, Крейсер Марк III 1-ші бронетанкті дивизияның бөлімшелерін жарақтандырды, бірақ көпшілігі жойылды. Аз ғана саны Грецияда және 1940-1941 жылдар аралығындағы Батыс Шөлінде (Ливия) қолданылды, онда олар 7-ші бронетанкті дивизияның бөлімшелерін жарақтандырды. Осы конструкция Cruiser Mk IV-тің негізі болды.