Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Италиялық мафиози және кісі өлтіруші (туған 1957)
Italian mobster and murderer (born 1957)
Джованни Бруска (; туған 20 ақпан 1957) – итальяндық мафиози және Сицилия мафиясының Корлеонези кланының бұрынғы мүшесі. Ол 1992 жылы Антимафиялық комиссияның прокуроры Джованни Фальконе мен кәсіпкер Игнацио Сальвоны өлтіруде маңызды рөл атқарды және бірде 100-ден 200-ге дейін кісі өлтіргенін айтқан. Бруска мафиямен байланысы және көптеген кісі өлтіргені үшін өмір бойына бас бостандығынан айырылды. 1996 жылы ол ұсталды, пентито атанды және оның жазасы 26 жылға қысқартылды. 2021 жылы Бруска түрмеден босатылды. Семіз, сақалды және шалақы мафиози Бруска мафия ортасында u verru (сицилиялық), il porco немесе il maiale (итальян тілінде; "доңыз", "шошқа") және u scannacristiani ("адам өлтіруші"; сицилия тілінде cristianu сөзі "христиан" және "адам" мағынасын білдіреді) деп белгілі болды. Фальконенің тергеуіне көмектескен мафиялық сатқын Томмазо Бускетта Джованни Брусканы "жабайы бие, бірақ ұлы басшы" деп есіне алды.
Giovanni Brusca (; born 20 February 1957) is an Italian mobster and former member of the Corleonesi clan of the Sicilian Mafia. He had a major role in the 1992 murders of Antimafia Commission prosecutor Giovanni Falcone and businessman Ignazio Salvo, and once stated that he had committed between 100 and 200 murders. Brusca had been sentenced to life imprisonment in absentia for Mafia association and multiple murder. He was captured in 1996, turned pentito, and his sentence reduced to 26 years in prison. In 2021, Brusca was released from prison. A pudgy, bearded, and unkempt mafioso, Brusca was known in Mafia circles as u verru (in Sicilian), il porco or il maiale (in Italian; "the pig", "the swine"), and u scannacristiani ("the people slayer"; in the Sicilian language, the word cristianu means both "Christian" and "human being"). Tommaso Buscetta, the Mafia turncoat who had cooperated with Falcone's investigations, remembered Giovanni Brusca as "a wild stallion but a great leader".
Ерте өмір
Бруска 1957 жылғы 20 ақпанда Сан-Джузеппе-Жато қаласында дүниеге келген. Оның әкесі де, атасы да шаруа болғандықтан, екеуі де мафия мүшелері болған. Оның әкесі Бернардо Бруска (1929–2000), жергілікті мафиялық басшы, көптеген кісі өлтіргені үшін бірнеше өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Бернардо, Антонио Саломонның орнына Сан-Джузеппе-Жатоның капомандаментосы болғанда, Сальваторе Риина, Бернардо Провенцано және Леолука Багарелланың Корлеонези тобымен одақтасты. Ол үш ұлының – Джованни, кіші інісі Винченцо және үлкен ағасы Эмануэленің мансабына жол ашты. 1985 жылы Бернардо түрмеге қамалғанда, Джованни Сан-Джузеппе-Жато ауданының басшысы болды. Ол кісі өлтірудің барлық егжей-тегжейін ашты: тас жолдың астына туннельді кім қазған, 13 барабанға ТНТ және Семтекс кім толтырған, оларды скейтбордпен қалай тасыған және кім түймеге басқан. Ди Маттеонің құпия ақпарат беруші болғаны үшін мафия 1993 жылғы 23 қарашада оның 11 жасар ұлы Джузеппе Ди Маттеоны ұрлап кетті. Ди Маттео ұлының босатылуы үшін келіссөздер жүргізуге Сицилияға асықты, бірақ 1996 жылғы 11 қаңтарда, 779 күннен кейін, бала, сонымен қатар ұзаққы азаптау мен зорлық-зомбылықтан денсаулығы нашарлаған, таңғышпен тұншықтырылды; оның денесі кейін қышқыл ваннасында ерітілді – бұл халық арасында «лупара бланка» деп белгілі бір амал. Осы қылмыстың орындаушылары Джованни Брусканың бұйрығымен әрекет еткен Энцо Бруска (Джованнидің інісі), Винченцо Киодо және Сальваторе Монтиччоло болды. Бруска 1993 жылы антимафиялық судьялар Джованни Фальконе мен Паоло Борселлиноны өлтіргеннен кейін мафияға қарсы күреске қарсы террорлық науқанына қатысты. 1993 жылғы қаңтарда Риина тұтқындалғаннан кейін Корлеонези Италиядағы бірнеше туристік орындарда бірқатар жарылыстар жасады: Флоренциядағы Виа деи Георгофили, Миландағы Виа Палестро және Римдегі Латеранодағы Сан-Джованни алаңы мен Виа Сан-Теодоро, нәтижесінде 10 адам қаза тауып, 71 адам жарақаттанды, сондай-ақ Уффици галереясы сияқты мәдени мұра орталықтарына ауыр зақым келді.
Brusca was born on 20 February 1957 in San Giuseppe Jato. His grandfather and great grandfather, both farmers, were made members of the Mafia. His father Bernardo Brusca (1929–2000), a local Mafia patriarch, served concurrent life sentences for numerous homicides. Bernardo allied himself with the Corleonesi of Salvatore Riina, Bernardo Provenzano and Leoluca Bagarella when he replaced Antonio Salamone as capomandamento of San Giuseppe Jato. He paved the way for his three sons' careers—Giovanni, his younger brother Vincenzo and elder brother Emanuele. When Bernardo was sent to prison in 1985, Giovanni became head of his San Giuseppe Jato district. He revealed all the details of the assassination: who tunnelled beneath the motorway, who packed the 13 drums with TNT and Semtex, who hauled them into place on a skateboard, and who pressed the button. In retaliation for Di Matteo becoming an informant, the Mafia kidnapped his 11 year old son, Giuseppe Di Matteo, on 23 November 1993. Di Matteo made a desperate trip to Sicily to try to negotiate his son's release, but on 11 January 1996, after 779 days, the boy, who by now had also become physically ill due to mistreatment and torture, was finally strangled; his body was subsequently dissolved in a barrel of acid — a practice known colloquially as the lupara bianca. The boy's executioners were Enzo Brusca (brother of Giovanni), Vincenzo Chiodo and Salvatore Monticciolo, acting on the orders of Giovanni Brusca. Brusca was involved in the campaign of terror in 1993 against the state during their crackdown against the Mafia after the murders of Anti mafia magistrates Giovanni Falcone and Paolo Borsellino. Following the months after Riina's arrest in January 1993, there were a series of bombings by the Corleonesi against several tourist spots on the Italian mainland – the Via dei Georgofili bombing in Florence, Via Palestro in Milan and the Piazza San Giovanni in Laterano and Via San Teodoro in Rome, which left 10 people dead and 71 injured as well as severe damage to centres of cultural heritage such as the Uffizi Gallery.
Тұтқындау
1996 жылы 20 мамырда, ол кезде 39 жаста болған Бруска Сицилия ауылының Агридженто маңындағы шағын үйінде ұсталды, онда ол сүйіктісі, олардың кішкентай ұлы, інісі Винченцо, оның қарындасы және олардың екі баласымен бірге кешкі ас ішіп отырды. Тергеушілер олардың нақты орнын Брусканың ұялы телефонынан ұсқын алған сөйлесуді тыңдап тұрған полицейлер үйдің жанынан мотоциклмен өтіп бара жатқан жазық киімдегі офицердің шуын естігенде анықтады. Бруска ұсталғаннан кейін 90 минут өткен соң Палермо полиция бөліміне әкелінгенде, ондаған полицейлер қуанышпен қарсалдады, дауыстарын көтерді және бір-бірін құшақтады. Бруска машинадан шыққанда, кейбіреулері мафиядан қорқуды тоқтатқандай, маскаларын жыртып тастады. Бірі күзетшілерден өтіп, Брусканың бетіне соққы берді. Бруска сондай-ақ Джузеппе Ди Маттео отбасынан кешірім сұрады. 1997 жылы Бруска Капачи маңында антимафиялық судья Джованни Фальконені өлтірген бомбалық шабуыл үшін 26 жылға бас бостандығынан айырылды. Сотта Бруска әуежайдан Палермоға созылған тас жолдың астына орналастырылған бомбаны қашықтан басқару арқылы жарылғанын, ал судьяның кортежін төбеден бинокль арқылы бақылап тұрғанын мойындады. Бруска 2009 жылы Сальваторе Караваны өлтіргені үшін тағы бір өмір бойына бас бостандығынан айырылды.
On 20 May 1996, then aged 39, Brusca was arrested in a small house in the Sicilian countryside near Agrigento, where he was dining with his girlfriend, their young son and his brother Vincenzo, his sister in law and their two children. The investigators were able to pinpoint their exact location when the noise of a plainclothes officer driving by the house on a motorbike was picked up by officers listening to a call intercepted on Brusca's mobile phone. When Brusca was hurried into Palermo's police station some 90 minutes after the arrest, dozens of police officers cheered, honked their horns and embraced each other. As the scruffy bearded Brusca emerged from a car, clad in dirty jeans and a rumpled white shirt, some ripped off their ski masks, as if to say they no longer had anything to fear from the Mafia. One reportedly managed to slip past guards and punched Brusca in the face. Brusca had also asked Giuseppe Di Matteo's family for forgiveness. In 1997, Brusca was sentenced to 26 years in prison for the bomb attack that killed the Anti Mafia magistrate Giovanni Falcone near Capaci. In court, Brusca admitted to detonating the bomb, planted under the motorway from the airport to Palermo, by remote control while watching the magistrate's convoy through binoculars from a hill. Brusca was given another life sentence in 2009, for the murder of Salvatore Caravà.
Италияның сот жүйесімен ынтымақтастық және босату
Тұтқындалғаннан кейін Бруска полициямен ынтымақтаса бастады. Бастапқыда оның ынтымақтастығына күмәнмен қарады, оның "өкініші" жоғары деңгейдегі мафия басшыларына арналған қатал түрме жазасынан қашу үшін жасалған алдау болуы мүмкін деп қорқып. Алғашқы үш айда Брусканың айтқандарының көп бөлігі расталмаған немесе жалған болып шықты, соның салдарынан саясаткерлердің саны артып, ынтымақтастық жүйесін күшейтуді талап етті. Бруска Тото Риинаның тұтқындалуына қатысты жанжалды нұсқа ұсынды: Риинаның диктатурасынан шаршаған карабинерлер, құпия агенттер және Коза Ностра басшылары арасындағы құпия келісім. Брусканың сөзіне сенсек, Бернардо Провенцано Риинаны Палермодағы Виа Бернини 52 мекенжайындағы пәтерінде сақталған құпия ақпараттардың құнды архивін алмастырып "сатып берген". Бруска сондай-ақ Риинаның Фальконеге жасалған қастандықтан кейін ішкі істер министрі Никола Манчиномен басқа да өлтірулердің алдын алу мақсатындағы келісім бойынша жасырын келіссөздер жүргізгенін айтқанын мәлімдеді. Манчино кейін бұл рас емес екенін айтты, бірақ 2012 жылдың шілдесінде Манчиноға 1992 жылы Италия мемлекеті мен мафия арасындағы келіссөздер және Фальконе мен Борселлиноның өлтірілуіне қатысты мәліметтерді жасырғаны үшін сотқа тартылуға бұйрық берілді. Бруска Римдегі Ребиббиа түрмесінде отырды және 2002 жылдан бері үй қамауына алуды тоғыз рет сұрағанмен, барлық өтініштері қабылданбады. 2004 жылы Брусканың отбасын көру үшін 45 күнде бір аптаға түрмеден шығуына рұқсат берілгені хабарланды, бұл оның жақсы мінез-құлқының және хабаршы ретінде, билік органдарымен ынтымақтасқандығының сыйақысы болды. Бұл шешімге байланысты туған қоғамдық наразылыққа байланысты Солтүстік лигасының саясаткері Маттео Сальвини және Демократиялық партияның өкілі Энрико Летта да Брусканы босату туралы шешімді сынады.
After his arrest, Brusca started to collaborate with police. Initially his collaboration was met with skepticism, fearing his "repentance" could be a ruse to escape the harsh prison terms reserved for ranking Mafia bosses. In the first three months, much of what Brusca said turned out to be either unverifiable or false, and a growing chorus of politicians called for a tightening of the collaboration system. Brusca had offered a controversial version of the capture of Totò Riina: a secret deal between Carabinieri officers, secret agents and Cosa Nostra bosses tired of Riina's dictatorship. According to Brusca, Bernardo Provenzano "sold" Riina in exchange for the valuable archive of compromising material that Riina held in his apartment in Via Bernini 52 in Palermo. Brusca also claimed that Riina had told him that after the assassination of Falcone, he had been in indirect negotiations with interior minister Nicola Mancino in a deal to prevent any further killings. Mancino later said this was not true, but in July 2012, Mancino was ordered to stand trial for withholding evidence on 1992 talks between the Italian state and the Mafia and the killings of Falcone and Borsellino. Brusca was imprisoned in Rebibbia, Rome, and though he requested house arrest nine times since 2002, all of these requests had been refused. In 2004, it was reported that Brusca was allowed out of prison for one week every 45 days to see his family, a reward for his good behaviour as well as becoming an informant and co operating with the authorities. Amid public backlash, politicians Matteo Salvini of the Lega Nord and Enrico Letta of the Democratic Party were also critical of the decision to release Brusca.
Танымал мәдениетте
Джованни Бруска 2007 жылғы итальяндық телесериалда «Il Capo dei Capi», 2018 жылғы телесериалда «Il cacciatore» («Аңшы») және 2019 жылғы фильмде «Il traditore» рөлінде бейнеленді. «Il cacciatore» итальяндық телесериалы Фальконе мен Борселлиноның өлімінен кейінгі кезеңнен бастап Брусканың тұтқындалуы мен түрмеге қамалуына дейінгі барлық кезеңді үш маусымға бөліп көрсетеді.
Giovanni Brusca was portrayed in the 2007 Italian TV series Il Capo dei Capi, the 2018 TV series Il cacciatore (The Hunter), and the 2019 film Il traditore. The Italian series Il cacciatore covers the entire period over three seasons following the period after the deaths of Falcone and Borsellino right up to the arrest and imprisonment of Brusca.
Lodato, Saverio (1999). Ho ucciso Giovanni Falcone: la confessione di Giovanni Brusca, Milan: Mondadori
"La deposizione" del collaboratore Giovanni Brusca.