Кіріспе

Лигурия Республикасы (,) немесе Лигурия Республикасы – 1797 жылдың 14 маусымында Наполеон құрған француз клиенттік республикасы. Ол Солтүстік-Батыс Италияның Лигурия аймағының көп бөлігін қамтыған бұрынғы Генуя Республикасынан және оның аумағындағы Савой үйіне тиесілі шағын императорлық феодалдық иеліктерден тұрды. Оның алғашқы Конституциясы 1797 жылдың 22 желтоқсанында жарияланып, директорлық республика құрылды. 1799 жылдың 7 желтоқсанында директорлық билік жойылды және атқарушы билік уақытша комиссиямен ауыстырылды. 1802 жылы Наполеонның енгізген екінші Конституциясына сәйкес 5 жылдық мерзімге дож тағайындалды және Сенат құрылды. Республика 1800 жылы австриялық әскерлер тарапынан қысқа мерзімге басылып алынды, бірақ Наполеон көп ұзамай әскерімен оралып, қайтадан басып алды. 1802 жылы жаңа Конституция жарияланды, ол бұрынғы Генуя Республикасының институттарына ұқсас құрылымдарды орнатып, Сенаттың төрағасы болған дожді енгізді. Лигурия Республикасы ақ фондағы қызыл кресттен тұратын дәстүрлі Генуя туын пайдаланды. 1805 жылдың маусым айында аумақ Бірінші Француз Империясына қосылды.

Тарих

1797 жылы мамыр айында Генуя тұрғындары арасында бай билеушілеріне қатысты жанжал туғаннан кейін Наполеон Генуяны басып алып, өз үкімін орнатты. Француздар Генуяны кең ауқымда тонап, халықты және олардың жерлерін қиратуға әкелді. Наполеон 1797 жылғы 6 маусымда Лигурия Республикасының құрылғанын жариялады. Наполеонның билігінде халықтың ынтымақтастығы, әрине, үш күннен кейін француздарды қолдаған архиепископ Джованни Леркаридің ықпалымен болды. Лигурия конституциясы жасалды, ол прогрессивті емес және тек уақытша құжат ретінде қарастырылды. Сол желтоқсанда конституцияның жаңа нұсқасы пайда болды. Конституция көпшілік дауысымен бекітілді. 1798 жылғы маусым айында Лигурия Республикасының басшылары, жер аударылғандар көтеріліс ұйымдастыруға тырысқаннан кейін, халықты Пьемонт-Сардиния Корольдігіне қарсы соғысқа бастады. Француздар соңынан соғысқа араласып, Пьемонтты басып алды. 1800 жылы Лигурия Республикасы Австрия армиясы мен британдық флоттың қоршауында қалды. Осы қақтығыстардың салдарынан шамамен 30 000 адам қаза тапты, экономиканы жаңару үшін француз армиясына сүйенуге тура келді. Соңында лигуриялық басшылар Наполеонның алдына келіп, тікелей басқаруын сұрады. Ол келісті. 1805 жылғы маусымда бұл аймақ Францияға тікелей қосылып, Апеннин, Гену және Монтенот департаменттеріне айналды. 1814 жылы Наполеон құлағаннан кейін республика 28 сәуір мен 28 шілде аралығында қысқа мерзімге қайта жаңғыртылды. Вена конгресінен кейін ол Пьемонт-Сардинияға берілді және 1815 жылғы 3 қаңтарда қосылды. Оның территориялары Савойя мемлекетінің құрамында жаңа Генуя Герцогтығын құрды.