Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1904 жылғы орыс-жапон соғысындағы шайқас
1904 battle in the Russo Japanese War
Наншан шайқасы (南山の戦い), сондай-ақ Цзиньчжоу немесе Чинчу шайқасы (Сражение при Цзиньчжоу / Киньчжоу) деп те аталады, орыс-жапон соғысының көптеген қатыгез құрлық шайқастарының бірі болды. Ол 1904 жылғы 24-26 мамыр аралығында Лиаодун түбегінің ең тар бөлігіндегі екі мильге созылған қорғаныс шебі бойында, Порт-Артурға қарай сақшылықта және 116 метр биіктіктегі Наньшан төбесінде, қазіргі Джинчжоу ауданында, Далянь қаласының солтүстігінде, Ляонин провинциясы, Қытайда болды.
The Battle of Nanshan (南山の戦い), also known as the battle of Jinzhou or Chinchou (Сражение при Цзинь чжоу/Кинь чжоу), was one of many vicious land battles of the Russo Japanese War. It took place on 24–26 May 1904 across a two mile wide defense line across the narrowest part of the Liáodōng Peninsula, covering the approaches to Port Arthur and on the 116 meter high Nanshan Hill, the present day Jinzhou District, north of the city center of Dalian, Liaoning, China.
Өмірбаян
Ялу өзеніндегі жапондық жеңістен кейін генерал Ясуката Окудың басқаруындағы Жапондық екінші армия Порт-Артурдан шамамен 60 мильдей қашықтықтағы Ляодун түбегіне десант түсірді. Екінші армияның құрамында 38 500 сарбаз болды және ол үш дивизиядан тұрды: Бірінші дивизия (Токио), Үшінші дивизия (Нагоя) және Төртінші дивизия (Осака). Десант түсіру 1904 жылдың 5 мамырына дейін аяқталды. Жапонияның ниеті – Ресейдің осы қорғаныс позициясын бұзып, Дальний портын жаулап алу және Порт-Артурды қоршауға алу болатын. Ресейдің вице-королі Евгений Алексеев кеңесу үшін Ресей патшасы Николай II-ге Мәскеуге шақырылды. Ол генерал-майор Барон Анатолий Стоесселді Квантун түбегіндегі Ресей құрлық әскерлеріне, ал адмирал Вильгельм Витгефтті Порт-Артурдағы Ресей флотына басшылық етуге қалдырды. Нақты бұйрықтар берілмегендіктен, шешім қабылдауға кешігіп, қабілетсіз адмирал Витгефт жапондықтардың қарсылықсыз десант түсіруіне рұқсат берді. Генерал Стоесселдің шамамен 17 000 сарбазы және 4-ші, 5-ші, 13-шы, 14-ші және 15-ші Шығыс Сібір атқыштары (барлығы генерал Митрофан Надиннің толық бақылауында болды) болды. Олардың ішінде полковник Николай Третьяковтың 5-ші Шығыс Сібір атқыштарының шамамен 3 000 сарбазы Наншан төбесінде бекіністі позицияларға орналасып, қарсыластары көп болғанын білсе де, тұруға ниеттенді. Резервтік дивизиялар бұрынғы полиция қызметкері, тәжірибесі мен қабілетінен гөрі саяси қолдау арқасында лауазымға көтерілген генерал-лейтенант Александр Фоктың басқаруында болды. Ресей әскерлерінде 114 дала артиллериясы, пулеметтер, сондай-ақ траншеялар мен тікенді сымдардан құралған желі болды. Жапондықтар бекіністер туралы жақсы білді, өйткені 1903 жылы жобаға жұмыс істеу үшін ресейліктер жалдаған мыңдаған «қытай жұмысшыларының» ішінде жапондық барлау қызметінің полковнигі Дои де болған.
After the Japanese victory at the Yalu River, the Japanese Second Army commanded by General Yasukata Oku landed on the Liaotung peninsula, only some 60 miles from Port Arthur. The Second Army was 38,500 strong and consisted of three divisions: the First Division (Tokyo), Third Division (Nagoya) and Fourth Division (Osaka). Landing was completed by 5 May 1904. The Japanese intention was to break through this Russian defensive position, capture the port of Dalny, and lay siege to Port Arthur. Russian Viceroy Yevgeni Alekseyev had been recalled to Moscow for consultations with Tsar Nicholas II. He had left Major General Baron Anatoly Stoessel in command of Russian ground forces in the Kwantung Peninsula, and Admiral Wilgelm Vitgeft in control of the Russian fleet at Port Arthur. Since no direct orders had been left, the indecisive and incompetent Admiral Vitgeft allowed the Japanese landing to proceed unopposed. General Stoessel had approximately 17,000 men and the 4th, 5th, 13th, 14th and 15th East Siberian Rifles (all were under the full supervision of General Mitrofan Nadein), from which about 3,000 men of the 5th East Siberian Rifles under Colonel Nikolai Tretyakov were dug into fortified positions on Nanshan hill, where they planned to hold out despite knowing they would be greatly outnumbered. The reserve divisions were under command of Lieutenant General Alexander Fok, a former police officer who had risen to his position through political patronage rather than experience or ability. The Russian forces had 114 pieces of field artillery, machine guns, and had dug a network of trenches and barbed wire. The Japanese were well aware of the fortifications, as a Colonel Doi of Japanese intelligence was one of the thousands of "Chinese laborers" recruited by the Russians to work on the project in 1903.
Шайқас
Ресей тарапынан шайқастың жалпы бағытын алдымен генерал Надин, содан кейін генерал Фок жүзеге асырды. 1904 жылғы 24 мамырда қатты дауыл кезінде генерал-лейтенант Огава Матаджи басқаратын жапондық Төртінші дивизиясы Нанзан төбесінің солтүстігінде орналасқан Чинчжоу қаласына (қазіргі Жинчжоу ауданы) шабуыл жасады. Төртінші дивизияны 400-ден аспайтын адам, көне артиллериямен қорғағанына қарамастан, қақпаларын бұзуға екі рет тырысып, сәтсіз болды. Бірінші дивизияның екі батальоны 1904 жылғы 25 мамырда сағат 05:30-да тәуелсіз шабуыл жасап, ақыры қорғанысты бұзып, қаланы басып алды. Осылайша, флангі қорғалғаннан кейін генерал Оку Наншан төбесіндегі бекініп алған орыс күштеріне басты шабуылды бастауға мүмкіндік алды. Ауа райына байланысты шабуыл бір күнге кейінге шегерілді. 1904 жылғы 26 мамырда Оку жапондық канонерлік кемелерінен ұзақ артиллериялық оқ жаудырды, содан кейін үш дивизиясының жаяу әскері шабуылға шықты. Орыстар миналар, Максим пулеметтері және тікенді сым тосқауылдары арқылы жапондықтарға көптеген қайталама шабуылдар кезінде ауыр шығын келтірді. 18:00-ге қарай, тоғыз рет әрекеттенгеннен кейін жапондықтар берік бекітілген орыс позицияларын басып алуға қол жеткізбеді. Оку барлық резервтерін салған болатын, ал екі тарап та артиллериялық оқ-дәрілерінің көп бөлігін жұмсады. Оқ-дәрі жетіспеуіне байланысты жапондықтар Наншандан 1904 жылғы 30 мамырға дейін жылжуға мүмкіндік алған жоқ. Олардың таңғалуына орай, орыстар стратегиялық маңызы бар және қорғануға оңай Дални портын ұстауға тырыспағанын, керісінше Порт-Артурға дейін шегінгенін көрді. Қала тұрғындары қаланы тонағанымен, порт жабдықтары, қоймалар және теміржол аулалары зақымдалмады. Жапония Далниді басып алғаннан кейін Наншан төбесінде генерал Ногидің танымал өлеңімен ескерткіш мұнара орнатылды. Мұнара Тынық мұхиты соғысынан кейін бұзылып, тек іргетасы ғана қалды. Өлең жазылған тас тақтаның бір бөлігі қазір Люшун түрмесінде сақтаулы.
On the Russian side, the overall direction of the battle was first exercised by General Nadein, and then by General Fok. On 24 May 1904, during a heavy thunderstorm, the Japanese Fourth Division under the command of Lieutenant General Ogawa Mataji attacked the walled town of Chinchou (modern day Jinzhou District 金州), just north of Nanzan hill. Despite being defended by no more than 400 men with antiquated artillery, the Fourth Division failed on two attempts to breach its gates. Two battalions from the First Division attacked independently at 05:30 on 25 May 1904, finally breaching the defenses and taking the town. With his flank thus secure, General Oku could then commence the main assault on the entrenched Russian forces on Nanshan Hill. The assault was postponed a day due to the weather. On 26 May 1904, Oku began with prolonged artillery barrage from Japanese gunboats offshore, followed by infantry assaults by all three of his divisions. The Russians, with mines, Maxim machine guns and barbed wire obstacles, inflicted heavy losses on the Japanese during repeated assaults. By 18:00, after nine attempts, the Japanese had failed to overrun the firmly entrenched Russian positions. Oku had committed all of his reserves, and both sides had used up most of their artillery ammunition. Due to lack of ammunition, the Japanese could not move from Nanshan until 30 May 1904. To their amazement, they found that the Russians had made no effort to hold the strategically valuable and easily defendable port of Dalny, but had retreated all the way back to Port Arthur. Although the town had been looted by the local civilians, the harbor equipment, warehouses and railway yards were all left intact. After Japan occupied Dalny, a memorial tower was erected on top of Nanshan Hill with the famous poem by General Nogi. The tower was demolished after the Pacific War, and only the foundation is left. A portion of the stone tablet with the poem is now stored in the Lüshun Prison.