Кіріспе

Амилаза, липаза және протеаза қоспасы

Панкреатикалық ферменттер, сонымен қатар панкреас немесе панкреалипаза және панкреатин деп те аталады, амилаза, липаза, протеаза және лактазаның коммерциялық қоспалары болып табылады. Олар кейбір асқазан-ішек безінің мәселелеріне байланысты сіңірудің бұзылу синдромын емдеу үшін қолданылады. Жиі кездесетін қосымша әсерлеріне құсу, іш ауруы, іш қату және диарея жатады. Бұл құрамында адамның асқазан-ішек безімен өндірілетін ас қорыту ферменттеріне ұқсас ферменттер бар. Олар майларды, крахмалдарды және ақуыздарды қорытуға көмектеседі. Олар Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының "Қажетті дәрілер тізіміне" енгізілген. 2021 жылы АҚШ-та бұл дәрі 1 миллионнан астам рецепт бойынша 243-ші орында тағайындалды.

Медициналық қолданыстар

Панкрелипазалар, әдетте, экзокриндік панкреатикалық жеткіліксіздікті және басқа да ас қорыту ауруларын емдеуде бірінші қадам болып табылады, олар кістік фиброзбен бірге жүреді, хирургиялық панкреатектомияны қиындатады немесе созылмалы панкреатиттен туындайды. Препараттар әдетте асқазанға төзімді гранулалармен толтырылған қатты капсулалар түрінде болады. Панкрелипазалар мен панкреатиндер ұқсас, бірақ панкрелипазада липаза компонентінің мөлшері жоғары. Панкреатин – бұл панкреас безінің экзокриндік жасушалары өндіретін бірнеше ас қорыту ферменттерінің қоспасы. Ол амилаза, липаза және протеазадан тұрады. Оның тағамдық аллергияға, целиакияға, аутоиммундық ауруларға, қатерлі ісіктерге және салмақ жоғалтуға көмектесетіні айтылады. Панкреатинді кейде «панкреатикалық қышқыл» деп атайды, бірақ ол жеке химиялық зат емес, сондай-ақ қышқыл да емес. Панкреатинде трипсин, амилаза және липаза панкреатикалық ферменттері бар. Ферменттердің ұқсас қоспасы панкреалипаза ретінде сатылады, онда панкреатинге қарағанда белсенді липаза ферментінің мөлшері артық. Панкреатиндегі трипсин ақуыздарды олигопептидтерге гидролиздейді; амилаза крахмалдарды олигосахаридтерге және дисахарид мальтозаға; ал липаза триглицеридтерді май қышқылдары мен глицеролға гидролиздейді. Панкреатин – бұл панкреас ферменттерінің жетіспеушілігін толықтыруға арналған тиімді ферменттік қоспа және панкреас жеткіліксіздігі кезінде тағамның сіңуіне көмектеседі. Панкреатин ас қорыту кезінде он екі елі ішегіндегі тағамнан темірдің сіңуін азайтады. Кейбір контактты линзаларды тазалау ерітінділерінде белоктерді кетіру процесіне көмектесу үшін шошқа панкреатинінің экстрактивтері бар.

Жанама әсерлер

Ұзақ мерзім бойы жоғары дозалар фиброздық колонопатиямен байланысты. Осы себепті, күніне бір килограмм салмаққа 10 000 ХБ липазаның максималды дозасы ұсынылады. Ешқандай жағдайда тіркелмегенімен, шошқалардан шыққандығына байланысты вирустық инфекцияға шағу мүмкіндігі бар.

Брендтер

Бренд атаулары: Creon, Pancreaze, Pertzye, Sollpura (Липротамаза), Ultresa және Zenpep.

Америка Құрама Штаттары

Көптен бері қолданылып келе жатқан панкреатикалық фермент алмастыру өнімдері (PERP) – кейбіреулері бір ғасырдан астам уақыттан бері қолданылып келеді – 2006 жылы АҚШ-тың Тағам және Дәрі-дәрмек басқармасының (FDA) талабы бойынша, шошқадан алынған PERP өнімдерін өндіретін фармацевтикалық компаниялар әрқайсысы үшін жаңа дәрілік затты тіркеу туралы өтініш (NDA) ұсынуға міндеттелді. FDA директивасынан кейін бекітілген алғашқы коммерциялық PERP өнімі – Creon (AbbVie Inc.) 2009 жылы нарыққа шықты. Бұл ферменттердің баламалы көздерін зерттеуге және коммерцияландыруға, көбінесе бактериялық немесе саңырауқұлақтық тектің өнімдерін пайдалануға әкелді.