Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Нәрсенің мәні немесе оның ішкі табиғаты
Essence or inherent nature of thing
Схоластикалық философияда "quiddity" (лат. quidditas) – объектінің мәні, тікелей оның "қандай екендігі" немесе "не екені".
In scholastic philosophy, "quiddity" ('/k//w//ɪ//d//ɪ//t//i/; Latin: quidditas) was another term for the essence of an object, literally its "whatness" or "what it is".
Этимология
"Квиддитет" термині латын тіліндегі "quidditas" сөзінен туындайды, ортағасырлық схоластиктер бұл сөзді Аристотельдің грек тіліндегі "τὸ τί ἦν εἶναι" (ти ên einai) немесе "бір нәрсе болу үшін не қажет" деген сөзбе-сөз аудармасы ретінде пайдаланған.
The term "quiddity" derives from the Latin word quidditas, which was used by the medieval scholastics as a literal translation of the equivalent term in Aristotle's Greek to ti ên einai (τὸ τί ἦν εἶναι) or "the what it was to be (a given thing)".
Шолу
Квидит – белгілі бір заттың (мысалы, адамның) өзінің түріндегі басқалармен ортақ сипаттарын көрсетеді. "Бұл не?" деген сұрақ жалпылама сипаттама беруді талап етеді, яғни ортақ белгілері арқылы анықтауға шақырады. Осы – квидит немесе "нелігі" (яғни, "ол қандай?"). Схоластикалық философтар квидитті әдетте бір заттың "осылығы" – хаекцеитке қарсы қойып, оны жеке тұлғаны осы жеке тұлға етіп, басқа ешкім етпес оң қасиет деп санаған. Бұл мағынада ағылшын ақыны Джордж Герберттің "Quiddity" атты өлеңінде қолданылған. Мысал: "Ағаш" дегеніміз не? Біз әлемде тек нақты ағаштарды ғана көреміз. Ал барлық ағаштарды қамтитын "ағаш" санаты – бұл біздің санамыздағы жіктеу, эмпириялық емес және байқау арқылы анықталмайды. Ағаштың квидиті – оны ағаш ететін сипаттамалардың жиынтығы. Бұл кейде "ағаштық" деп те аталады. Бұл идея эмпиризмнің өркендеуімен бірге қолданудан шығып қалды, себебі заттардың мәні, оларды осылай жасайтын нәрсе, бізді қоршаған әлемдегі ешқандай байқауларға сәйкес келмейді. Сонымен қатар, оны логикалық жолмен да анықтауға болмайды.
Quiddity describes properties that a particular substance (e. g. a person) shares with others of its kind. The question "what (quid) is it?" asks for a general description by way of commonality. This is quiddity or "whatness" (i. e., its "what it is"). Quiddity was often contrasted by the scholastic philosophers with the haecceity or "thisness" of an item, which was supposed to be a positive characteristic of an individual that caused it to be this individual, and no other. It is used in this sense in British poet George Herbert's poem, "Quiddity". Example: What is a "tree"? We can only see specific trees in the world around us the category "tree" which includes all trees is a classification in our minds, not empirical, and not observable. The quiddity of a tree is the collection of characteristics which make it a tree. This is sometimes referred to as "treeness". This idea fell into disuse with the rise of empiricism, precisely because the essence of things, that which makes them what they are, does not correspond to any observables in the world around us. Nor can it be logically arrived at.
Басқа сезімдер
Заңда бұл термин ұсақ-түйекке немесе академиялық мәселеге сілтеме жасау үшін қолданылады. Мысалын, Уильям Шекспирдің "Гамлет" пьесасында Гамлеттің қабір басындағы сөзінен көруге болады. "Оның ең маңызды жақтары, ұсақ-түйектері, істері, құқықтары қайда?" дейді Гамлет, заңгердің ең маңызды жақтарын айта отырып. Квиддити – Клайв Баркердің "Ұлы және құпия шоу" романындағы адамзаттың жоғары жазылымдағы мистикалық арман теңізі. Романның жалғасы "Эвервиллде" және "Амен жағалауында" атты әңгімесінде ол нақты теңіз ретінде бейнеленеді.
In law, the term is used to refer to a quibble or academic point. An example can be seen in Hamlet's graveside speech found in Hamlet by William Shakespeare. "Where be his quiddities now, his quillets, his cases, his tenures" says Hamlet, referring to a lawyer's quiddities. Quiddity is the name for the mystical dream sea in Clive Barker's novel The Great and Secret Show that exists as a higher plane of human existence. It is featured as more of a literal sea in the novel's sequel, Everville, and the related short story, "On Amen's Shore".