Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Гемералопия (грекше ημέρα hemera, "күн" және αλαός alaos, "соқырлық") – жарық күнінде анық көруге қабілетсіздік, нікталопияның (түнгі соқырлық) тікелей қарсысы, яғни жарық аз болғанда анық көруге кедерес келтіретін жағдай. Гемера – грек мифологиясында күндіздің құдайы, ал Никс – түнің құдайы болған. Дегенмен, көптеген ағылшыл тілінде сөйлейтін емес дәрігерлер бұл терминді кері мағынада қолданған. Бұл жағдайды жарыққа бейімделудің жеткіліксіздігі деп түсіндіруге болады. Сондай-ақ, бұл "гелиофобия" және "күндізгі соқырлық" деп те аталады. Гемералопияда күндізгі көру нашарлайды, бұл жағдай көздің қабынуына тән фотофобияда (жарықта дискомфорт немесе ауыру) емес, фотоаверсиямен (жарықтан қашу немесе жарықты ұнатпау) сипатталады. Түнде көру қабілеті көбінесе өзгермейді, себебі күндіз пайдаланылатын конусқа қарағанда таяқшалар жұмыс істейді, ал гемералопия конустарға әсер етеді және күндізгі көруге жауапты жауапты нашарлатады. Сондықтан көптеген науқастар күндізге қарағанда кешкі мезгілде жақсы көреді.
Hemeralopia (from Greek ημέρα hemera, "day", and αλαός alaos, "blindness") is the inability to see clearly in bright light and is the exact opposite of nyctalopia (night blindness), the inability to see clearly in low light. Hemera was the Greek goddess of day, and Nyx was the goddess of night. However, it has been used in an opposite sense by many non English speaking doctors. It can be described as insufficient adaptation to bright light. It is also called "heliophobia" and "day blindness". In hemeralopia, daytime vision gets worse, characterised by photoaversion (dislike/avoidance of light) rather than photophobia (eye discomfort/pain in light), which is typical of inflammations of the eye. Nighttime vision largely remains unchanged due to the use of rods as opposed to cones (during the day), which are affected by hemeralopia and in turn degrade the daytime optical response. Hence, many patients feel they see better at dusk than in daytime.
Себептер
Гемеролопия бірнеше көз ауруларында кездеседі. Көбінесе бұл конус дистрофиясы және акроматопсия, олар торлы қабаттағы түйіршіктерге әсер етеді, сондай-ақ триметадион сияқты құрысуға қарсы препараттар себеп болады. Адидің шәкіртшесі, жарыққа жауап ретінде тарылуға бейім болмайды; иристің жоқтығы – аниридия; және альбинизм, онда ирис дұрыс пигменттелмеген, сонымен қатар осыған себеп болуы мүмкін. Линзаның бұлыңғырлануына байланысты пайда болатын орталық катаракта, жарықты торлы қабатқа жеткенше шашыратады және егде саяхандарда гемеролопия мен жарықтан қорқудың (фотоаверсия) жиі себебі болып табылады. Ретина компоненттеріне қарсы зиянды антиденелердің өндірілуіне себеп болатын кейбір қатерлі ісіктермен байланысты ретинопатия (ҚІР) гемеролопияны тудыруы мүмкін. Тағы бір белгілі себеп – сирек кездесетін генетикалық ауру, Коэн синдромы (Пеппер синдромы деп те аталады). Коэн синдромы көбінесе семіздік, ақыл-ой кемістігі және 8q22–23 локусындағы генетикалық мутацияға байланысты бас-беткейдің бұрмалануымен сипатталады. Сирек жағдайларда, ол гемеролопия, пигменттік хориоретинит, оптикалық атрофия немесе ретина/ирис колобомасы сияқты көздің асқынуларына әкелуі мүмкін, бұл көруге елеулі әсер етеді. Гемеролопияның тағы бір себебі – мидың бір немесе екі жақты постхиазматикалық зақымдануы. Жарықты сүзгіш линзалар жарықтан қорқу сезімінен шағымданатындарға көмектеседі. Әйтпесе, емдеу негізгі ауруды анықтау және емдеуге бағытталған.
Hemeralopia is known to occur in several ocular conditions. Cone dystrophy and achromatopsia, affecting the cones in the retina, and the anti epileptic drug trimethadione are typical causes. Adie's pupil, which fails to constrict in response to light; aniridia, which is absence of the iris; and albinism, where the iris is defectively pigmented, may also cause this. Central cataracts, due to the lens clouding, disperses the light before it can reach the retina and is a common cause of hemeralopia and photoaversion in the elderly. Cancer associated retinopathy (CAR), seen when certain cancers incite the production of deleterious antibodies against retinal components, may cause hemeralopia. Another known cause is a rare genetic condition called Cohen syndrome (aka Pepper syndrome). Cohen syndrome is mostly characterized by obesity, mental retardation and craniofacial dysmorphism due to genetic mutation at locus 8q22–23. Rarely, it may have ocular complications such as hemeralopia, pigmentary chorioretinitis, optic atrophy or retinal/iris coloboma, having a serious effect on the person's vision. Yet another cause of hemeralopia is uni or bilateral postchiasmatic brain injury. Light filtering lenses appear to help in people reporting photophobia. Otherwise, treatment relies on identifying and treating any underlying disorder.