Кіріспе

Тарихи әскери атақ. Флот капитаны – бұл әскери-теңіз офицеріне, жоғары шенді офицердің штаб бастығы қызметін атқарғандығы үшін берілген тарихи әскери атақ.

Тарихи негіздер

Корольдік теңіз флотында 18-19 ғасырларда адмиралдың флагманында "флот капитаны" болуы мүмкін, ол адмирал мен кеме капитаны (немесе "флагман капитаны") арасындағы шендегі лауазым болды. "Флот капитаны" кемедегі "бірінші капитан" ретінде тізілді және адмиралдың штаб бастығы қызметін атқарды. "Флагман капитаны" кемедегі "екінші капитан" ретінде тізілді және кеменің нақты басқаруын өз қолында ұстады. АҚШ Әскери-теңіз флоты 19 ғасырда ұқсас лауазымды ұсынды, бірақ "флот капитаны" орнына "флот капитаны" деген атауды қолданды. Флот капитанының шені әрқашан капитан болғанымен шектелмеді, мысалы, Генри Х. Белл Азамат соғысында Дэвид Г. Фаррагуттың флот капитаны болып қызмет еткенде командир болған. 1869 жылы Әскери-теңіз флотының хатшысы флот капитаны атауын "штаб бастығы" деп өзгертуге бұйрық берді.

Ғылыми фантастика

Флот капитаны бірнеше ғылыми фантастикалық туындыларда кездеседі, олардың ең танымалсы – «Жұлдызды жол». «Жұлдызды флот» офицерлік шені ретінде, «Жұлдызды жол» сериалының барлық маусымдарында тек екі флот капитаны көрсетілген: «Жұлдызды жол: Бастапқы сериядан» Изардың Гарты мен Кристофер Пайк. Флот капитаны Пайк USS Enterprise, Бавали станциясы және Кирк арқылы USS Farragut кемелерін Бавали станциясындағы қиын жағдай кезінде басқарады. Бұл уақытша болып көрінеді, себебі кейінгі эпизодтарда ол енді диск тәрізді белгіні тақпайды және оны енді Флот капитаны деп атамайды. «Ардақты Харрингтон» сериясының құрастырылған Мантикорандық Әскери-теңіз флотында «Тізім капитаны» деген эквивалентті шен бар. Тізім капитандары әдетте тізімге енбеген капитанға қарағанда, мысалы, шайқас крейсерлері мен супердредноуттар сияқты, беделді кемелерге ие болады және мансаптық тұрғыдан жеткілікті «қауіпсіз» деп есептеледі, сондықтан олардың флагмандық шенге көтерілуі жеткілікті өтілді жинақтаудың нәтижесі ретінде қарастырылады. Бұл Кеме дәуірі Корольдік теңіз флотының «пост-капитаны» шенімен тең. Тізім капитандары капитан шенінен өзгеше пип стилін қолданады: кіші шен төрт ромбтан тұратын пипті төменгі командир шенімен бөліседі (командирден айырмашылығы – үш сақинаның орнына төрт сақинасы бар), ал жоғары шенде диск тәрізді ерекше белгі болады.