Кіріспе

Гордон Дугластың 1951 жылғы фильмі. "Мен ФБР үшін коммунист едім" – Гордон Дуглас режиссерлік еткен, Франк Лавджойдың басты рөлде ойнаған 1951 жылғы американдық нуар қылмыстық фильмі. Фильмді 1942 жылға дейін Warner B кино бөлімшесін басқарған Брайан Фой өндірді. Фильм Мэтт Кветиктің "The Saturday Evening Post" журналында жарияланған әңгімелерінің сериясына негізделген. Бұл әңгімелер кейіннен бестселлерге айналып, 1952 жылдың 23 сәуірінен 1953 жылдың 14 қазанына дейін 78 бөлімнен тұратын Дана Эндрюс бас рөлде ойнаған радиошоуға ұласты. Оқиға тоғыз жыл бойы жергілікті коммунистік партия ұясына еніп, олардың қызметі туралы Федералдық тергеу бюросына (ФБР) хабарлаған Цветичтің басынан өткен оқиғаны баяндайды.

Сюжет

Питтсбургтегі болат зауытында жұмыс істейтін Мэтт Кветик (Фрэнк Лавджой) тоғыз жылдан бері Питтсбургтегі ФБР үшін Коммунистік партияға тыныш кіріп отыр. Осы уақыт ішінде ол отбасына өзінің қос рөлі туралы айта алмағандықтан, олар оның коммунизмге шын ниеттен сенуші деп ойлайды және оны жек көреді. Ол коммунистік мектеп мұғалімімен (Дороти Харт) эмоционалдық байланысқа түседі, ол партиядан көңілі толады. Ол партия зорлық-зомбылыққа шақырғанда партиямен жол айырысады. Кветик оған коммунистерден қашуға көмектеседі, нәтижесінде екі коммунист және ФБР агенті қаза табады. Фильмде коммунистер екі жүзді мүмкіндік іздеушілер ретінде көрсетіледі, олардың мақсаты – тек Кеңес Одағының атынан билікті басып алу және тұрмысқа келмей, зәулім өмір сүру (мысалы, партия кештерінде икра мен шампан ішу). Олар өздерінің мүдделерін ілгерілету үшін этникалық шиеленістерді пайдаланады, мысалы, ереуіл кезінде адамдарды ұру үшін қолданылатын қорғасын құбырларды еврей газеттерінің беттерімен орайды. Олар сондай-ақ қара нәсілділер арасында наразылықты қоздырады. Олар қара нәсілділерді "негрлер" деп, еврейлерді "киктер" деп атайтын цинизмге толы нәсілшілдер және хабар берушілерді өлтіретін қатыгез қылмыскерлер ретінде бейнеленеді. Кветик соңында Америкаға қарсы қызметтер жөніндегі комиссия алдында коммунистерге қарсы куәлік береді және ағасы мен ұлымен қайта табысады.

Радио

ФБР үшін "Мен коммунист едім" радио нұсқасы Фредерик В. Зив компаниясы тарапынан синдикатталған 78 эпизодтан тұрады және 600-дан астам станцияға, соның ішінде Калифорния штатының Лос-Анджелес қаласындағы KNX станциясына таратылды. Түпнұсқа эпизодтар 1952 жылдың 30 наурызынан 1953 жылдың 20 қыркүйегіне дейін эфирге шықты. Бағдарлама ФБР-дің қатысуынсыз жасалды. Нақты өмірдегі жасырын агент Мэтт Цветиктің рөлін Дана Эндрюс ойнады. Шоудың апталық бюджеті 12 000 долларға жетеді, ол сол кезде радиошоу өндірісі үшін өте жоғары сома. Бағдарламада Кветичтің жергілікті коммунистік партия ұясына жасырын кірген кездегі ауыр стрессі жиі көрсетілді. Оның коммунист болуы жеке және отбасылық көптеген проблемаларды тудырды, сондай-ақ психикалық күйзеліске әкелді. Ол партияны екі жүзділікке бой алдырған және қоғамға үлкен қауіп деп санады. 1953 жылы Зив Герберт Филбриктің өміріне негізделген "Мен үш өмірді басқардым" бағдарламасын жасады. Филбрик 1940 жылдары ФБР тапсырмасымен АҚШ Коммунистік партиясына енген жарнама агенті еді. Бұл жолы ФБР бағдарламаның барлық сценарийлерін бекітті.

Кассалық жинақ

Warner Bros. деректеріне сәйкес, фильм АҚШ-та 1,319,000 доллар, ал басқа елдерде 440,000 доллар табыс еткен. Variety журналының қызметкерлері жағымды пікір білдірді: «Мэтт Кветиктің өмірдегі тәжірибесінен [Saturday Evening Post журналында «ФБР үшін коммунист болып көріндім» деген мақаласы жарияланған] сценарийші Крэйн Уилбур қызықты фильм жасаған. Гордон Дугластың режиссерлік жұмысы күшті күдік пен қарқынды көрсетеді, ал актерлік құрам, басты рөлде Франк Лавджой, коммунистік қауіптің жайлы ашып көрсетуге үлес қосады».

Марапаттар

Бұл драмалық фильм жылдың үздік толық метражды деректі фильмі номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығына ие болды.

Аудио ағыны

Мен ФБР үшін коммунист болдым. "Мен жалғыз барам" эпизоды, Ziv теледидар бағдарламаларында: 1952 жылғы 23 сәуірде.