Кіріспе

1986 жылы түсірілген американдық әскери комедиялық фильм, Клинт Иствудтың режиссерлік жұмысы.

"Heartbreak Ridge" – Клинт Иствудтың 1986 жылы түсірілген және өзі режиссерлік еткен американдық әскери комедиялық фильмі. Иствуд фильмде басты рөлді ойнаған. Фильмде Марша Мейсон, Эверетт МакГилл және Марио Ван Пиблс те сомдаған. АҚШ-та фильм 1986 жылдың 5 желтоқсанында көрсетілді. Сюжет зейнеткерлікке жақындаған АҚШ теңіз жауынгерінің шамадан тыс тәртіпсіздікке бой алған взводына тәртіп орнатып, 1983 жылы Гренадаға жасалған американдық әскери шабуыл кезінде оларға жетекшілік етуіне арналған. Фильм атауы Корея соғысындағы "Heartbreak Ridge" шайқасынан алынған, онда Иствудтың кейіпкері "Құрмет медалімен" марапатталған.

Сюжет

1983 жылы Теңіз жаяу әскерінің артиллериялық сержанты Томас "Том" Хайвей бұрынғы бөлімшесіне, 2-ші барлау батальонына, 2-ші теңіз дивизиясына қайта ауысады. Жолда ол жолаушысы капрал "Стич" Джонспен кездеседі, ол Хайвейден демалыс аялдамасында тамақ үшін ақша сұрап, содан кейін оның автобус билетін ұрлап, оны тастап кетеді. Хайвей келгенде, оның жаңа командирі, майор Малкольм Пауэрс, оны ескірген деп есептеп, оны барлау взводына (өзінің шабуыл батальонының бөлігі) тағайындайды, ол жерде кездейсоқ түрде Джонс та болады. Взводтың бұрынғы сержанты зейнетке шығуға дайын болғандықтан, олардың белсенділіксіз қалуына мүмкіндік берді, бірақ Хайвей дереу қатаң жаттығу бағдарламасын енгізеді. Олардың оны бодибилдер "Швед" Йохансонмен қорқыту жоспары, ол жақында түрмеден босатылған, Хайвей оны жекпе-жекте жеңгеннен кейін сәтсіз аяқталады. Жақсы жаттығулардың нәтижесінде олар командалық рухты дамытып, Хайвейге құрмет көрсетеді. Хайвей Пауэрс пен оның көмекшісі, бірінші взвод штаб-сержанты Вебстермен жиі қақтығысады. Олар Хайвейдің дәстүрден тыйылатын жаттығу әдістерін (мысалы, қарудың дыбысына үйрету үшін AK-47 қаруын әскерлерінің үстінен атуын) айыптайды. Хайвейдің взводын тек элиталық бірінші взводты дайындау құралы ретінде қарастыратын Пауэрс, бірінші взводтың Хайвейдің адамдарын барлық жаттығуларда жеңуін ұйымдастырады. Бірақ Хайвейдің ескі әріптесі, майор-сержант Чуоцху, және оның ресми жоғары офицері, университет бітірген, бірақ тәжірибесі аз бірінші лейтенант Ринг, Хайвейдің адамдарын далалық жаттығуда жеңіске жеткізу үшін "өздігінен әрекет етуіне" қолдау көрсетеді. Лейтенант Ринг Хайвейдің бұйрықтарға бағынбағаны үшін әскери сотқа берілмеуі үшін Хайвейге бұйрық бергенін айтып, өтірік айтады, бұл Хайвейдің құрметін арттырады. Корея соғысында көрсеткен ерлігі үшін марапатталғанын білгеннен кейін, Хайвейдің әскерлері оған одан да көп құрмет көрсетеді және ортақ жау деп санайтындарына қарсы бірігеді. Хайвей бұрынғы әйелі Аггиге бейімделуге тырысады, ол жергілікті тавернада бармен болып жұмыс істейді және мейрамхананың теңізшілерді жек көретін иесі Роймен кездеседі. Ол әйелдердің психологиясын түсіну үшін әйелдер журналдарын оқиды. Бастапқыда олардың некесінің сәтсіз аяқталғанына ренжіген Агги, Хайвеймен қайта табысуға келіседі. 22-ші теңізші-амфибиялық бөлім Гренадаға шабуыл үшін жөнелтіледі. Соңғы минуттағы Айво Джима десанттық кемесіндегі брифингтен кейін Хайвейдің взводы UH-1 Huey тікұшағына отырып, Пауэрстің батальонының қалған бөлігінен бұрын суға түсіріледі. Ішкі аймаққа жылжығанда, олар жаудың оқтарына түседі. Хайвей шешім қабылдап, Джонсқа бульдозерді пайдаланып жаудан қорғануға бұйырады, осылайша олар алға жылжып, жаудың пулемет ұясын жоя алады. Медициналық мектептен американдық студенттерді құтқарып алғаннан кейін қуаныштары ұзаққа созылмайды, өйткені Чуоцху кубалықтардың жаудың маңызды позициясын басып отырғанын біледі, оны алдағы оқиғаларды болдырмау үшін алу керек. Хайвейдің өзінен басымдық тануға ниеті жоқ Пауэрс барлау взводына позицияға шабуыл жасауды бұйырады, бірақ бірінші взвод келгенше ешқандай ұрысқа түспеуге немеже позицияны басып алмауға ескертеді. Ринг пен Хайвей позицияға қарай жылжиды, бірақ екі бронеавтомобиль мен жаяу әскердің оқтарына түседі. Взвод тасталған ғимараттың ішінде жасырынып жатыр, бірақ кубалықтар шабуыл жасағанда, взводтың радиооператоры Профиль қаза табады және оның радиосы жойылады, бұл тікелей байланысқа кедергі келтіреді. Ринг әуе көмегі үшін Лежун лагеріне қоңырау шалуды ұсынады және Джонсты телефон желісін жөндеуге жібереді, содан кейін қоңырауды аяқтау үшін кредит картасын қарыздай алады, бірақ жаудың оқтары қоңырау шалғанда желіні кесіп тастайды. Қоңыраудың қабылданғанына сенімсіз, Хайвей әуе көмегіне белгі қоюға барады, бірақ оққа түсіп, есінен танып қалады. Хайвей өлді деп есептеген взвод ғимараттан шығып, кубалықтармен шайқасады, бірақ содан кейін әуе көмегі келіп, жауды ығыстырады. Ринг пен қайта жаңғырған Хайвей Пауэрстің бұйрығын елемей, позицияны басып алып, кубалық сарбаздарды тұтқындайды. Майор Пауэрс Вебстермен бірге келіп, Рингті сөгіп, Хайвейді сотқа берумен қорқытады. Бірақ Пауэрстің батальонына қарасты полктің командирі полковник Мейерс (Вьетнам соғысында Хайвеймен бірге қызмет еткен ардагер) тікұшақпен келіп, Пауэрстің және Хайвейдің баяндамаларын тыңдағаннан кейін Хайвейді мақтап, Хайвейдің әскерлерінің шайқасқа қабілетін төмендеткені үшін Пауэрсті бұрынғы қолдау бөліміне қайтарумен жазалайды. Хайвей мен оның әскерлері АҚШ-қа оралып келгенде жылы қарсы алады, ал 1-ші теңіз дивизиясының оркестрі Теңіз корпусының ресми маршын орындайды. Джонс Хайвейге қайта тіркеліп, корпуста мансап жасағысы келетінін айтады, ал Хайвей Джонсқа міндетті зейнеткерлікке шығатынын сеніп айтады. Агги оны трибунада күтіп отырады, екеуі де Хайвейдің зейнеткерлігін бастау үшін бірге кетеді.

Өндіріс

Сценарист Джеймс Карабацос, 1-ші кавалериялық дивизияның Вьетнам ардагері, 82-ші әуеде десант дивизиясының американдық десанттық жасағының Гренадаға шабуыл кезінде өртке қарсы көмекке шақыру үшін қоғамдық телефон мен несие картасын пайдаланғаны туралы есептен шабыт алып, Корея соғысының ардагері, Армияның сержант-майоры, оның құндылықтарын сарбаздардың жаңа буынына жеткізу туралы сценарий жасады. Иствуд сценарийге қызығушылық танытып, продюсері Фриц Манеске фильмді Форт-Брэггте түсіру үшін АҚШ армиясымен байланысуға кеңес берді. Алайда, армия сценарийді оқып, қатысудан бас тартты, себебі Хайвейдің қатты ішетін, әйелінен ажырасқан және әскерлеріне рұқсат етілмеген мотивациялық әдістерді қолданған тұлға ретінде бейнеленгені, армия қаламайтын имидж болды. Армия кейіпкерді қазіргі армияда жоқ Екінші дүниежүзілік соғыс пен Корея соғысының "стереотипі" деп атады, сондай-ақ фильмдегі әдепсіз диалог пен армиядағы әйелдер туралы ешқандай сілтеме болмағанын ұнатпады. Иствуд өзінің жағдайын армия генералына түсіндіріп, фильмнің мәнісі – Хайвейдің бұрынғы ұрпаққа оралуы болғанымен, Екінші дүниежүзілік соғыс және Корея соғысы кезеңіндегі армияда үлгі алуға тұрарлық құндылықтар бар екенін айтты. Иствуд АҚШ Теңіз жауынгерлері корпусына жүгінді, олар фильмнің кейбір бөліктеріне қатысты ескертулер білдірді, бірақ қолдау көрсетті. Кейін кейіпкер Теңіз жауынгері болып өзгертілді. (Бұл кейбір тұжырымдамалық қиындықтарды тудырды, өйткені Heartbreak Ridge шайқасы негізінен Армияға қатысты. Бұл фильмде сержант-майор Чуозуо Ститч Джонсқа сол кезде ол және Хайвей Армияның 23-ші жаяу әскер полкіне кіргенін және "кейін Корпусқа қосылғандарын" айтады. 23-ші полк Heartbreak Ridge шайқасында болды.) Теңіз жауынгерлері корпусы фильм жобасымен алғаш рет ынтымақтасты, фильмнің көп бөлігін Пендлтон лагерінде түсіруге рұқсат берді. Теңізшілер оны "Балаларға арналған ойыншықтар" акциясын насихаттау үшін пайдалануды жоспарлады, бірақ алғашқы монтажды көргеннен кейін тілге байланысты фильмнен бас тартты. Фильмді көрген теңізшілер өздерінің бейнеленген түрімен байланысты көптеген мәселелерді атап өтті. Майор Пауэрс, батальонның тәжірибесіз S 3 операциялық офицері, Gunny Highway-ді бірнеше рет кемсітіп, қорлап, сондай-ақ "өзінің" бірінші взводтың теңіз жауынгерлеріне қатысты айқын сүйіспеншілік танытады. Шын мәнінде, Хайвейдің құрмет медаліне ие болған кезде, мұндай жағдай орын алмаған болар еді. Гренадаға шабуылдан бұрын жүргізілген "жаттығудың" көп бөлігі өте дұрыс емес еді, соның ішінде Хайвейдің теңіздік барлау бөлімінде жараланған жағдайда өз адамдарымен жұмыс істейтін теңіз флотының дәрігері болмады. Тіпті салыстырмалы түрде аз қаржы бөлінген болса да, техникалық кеңес жеткіліксіз болды. Қорғаныс министрлігі фильмді бастапқыда қолдаған, бірақ 1986 жылдың қарашасында алдын ала көрсетілгеннен кейін қолдауын қайтарып алды. Иствуд фильмді режиссерлық етіп, басты рөлді ойнағаны үшін 6 миллион доллар алды. 1986 жылдың жазынан бастап Heartbreak Ridge Талега лагерінде (барактардың орналасқан жері), Чаппо Флатс (парашютті жөндеу сахнасының орналасқан жері) және Майнсайдта (1-ші теңіз дивизиясының штабы) Калифорнияның Пэндлтон лагерінде теңізшілер корпусының базасында, Сан-Диего әскери академиясының бұрынғы кампусында, SDMA Солана жағажайда және Пуэрто-Риконың Вике аралында түсірілді. Американың Гренадаға шабуыл жасауы кейбір жағынан дұрыс болғанымен, шын мәнінде университет медицина мектебін қорғаған АҚШ армиясының рейнджерлері болды. Лейтенант Рингтің өз командирлерімен байланыс орнату үшін несие картасын пайдалануы керектігі туралы көрініс де армияның десанттық жасағына қатысты шынайы оқиғаларға негізделген. Бұл фильм Dolby Stereo форматында шығарылған 1000-шы фильм болды.

Музыка

Фильмнің музыкасын американдық саксофонист Ленни Нихаус жазды және дирижерлік етті, ол Иствуд үшін оннан астам фильмнің музыкасын жасаған. Актер Марио Ван Пиблс "Bionic Marine" және "Recon Rap" әндерін жазды, ал "I Love You (But I Ain't Stupid)" әнін Десмонд Наканомен бірлесіп жазды.

Сыни жауап

Фильмге жалпы алғанда оң пікірлер айтылды. Фильм туралы сын-пікірлердің ішінде «Чикаго Сан Таймс» газетінің Роджер Эберт фильмге үш жұлдыз беріп, «бұл жылы кез келген әрекет фильмнен де артық энергия мен түсқанасқа ие, сонымен қатар шынымен таңғажайып диалогтары бар» деп атап өтті. Эберт режиссер Иствудты да мақтап, «оның B фильмдерінің қазір сәннен шыққанын білмейтіндей материалды мейіріммен қарайтынын» айтты. «Вашингтон Пост» газетінің журналисі Пол Аттанасио да осы пікірмен келісіп: «Қиындыққа төзімді, жұмсақ мінезді адамдар Клинттің осы жас жігіттермен күресіп, олардан озуын, олардан артық атуын, ішуін және ұруын көруді ұнатады, соның арқасында теңізші болудің мәні неде екенін түсінеді» деді. «Вашингтон Пост» газетінің тағы бір жазушысы Рита Кемпли басқаша пікір білдіріп, «бұрыс жолға түскен еркектікті Құдайға, елге немесе Ұлттық хоккей лигасына бағыттау әрқашан қызықты. Қазіргі заманғы соғыс фильмдерінің мәселесі де осы емес пе? «Top Gun», «First Blood» және Клинт Иствудтың «Heartbreak Ridge» атты ойын-сауық драмасынан бастап, бос қақпалар синдромы аяқталмайтын жағдайларға әкеледі». «Variety» журналының қызметкерлері фильмге «Клинт Иствудтың тағы бір керемет рөлі ұсынылған. Бұл заманауи соғыс фильмінде ол кемелденген әскери қызметкерді қалай бейнелейтінін көруге құштар жандарды қанағаттандыру үшін жеткілікті мөлшерде ойлы сөздер бар» деп қосты. «The New York Times» газетінің Винсент Канби фильмге ризашылығын білдіріп, «Иствудтың рөлі ол ойнаған ең бай рөлдердің бірі. Ол күлкілі, жайбарақат, көрінбейтіндей болып көрінеді, бұл актерлерді жұлдыздар ретінде танылуға лайық актерлерден ажыратады» деді. Теріс пікірлерге келсек, «Apollo Movie Guide» сыншысы Дерек Смит «Ганниге фильмнің басты кейіпкері болу үшін жеткілікті қызықтылық жоқ, ал фильм жаңа немесе ерекше ештеңе ұсынбағандықтан, ол жай ғана жалықтырады және қызықты емес» деп жазды. «Heartbreak Ridge» Rotten Tomatoes сайтында 28 пікірге негізделген 68% рейтингке ие. Сайттың консенсусы: «Heartbreak Ridge» фильмінде режиссер Клинт Иствуд өзінен ең жақсы рөлдердің бірін шығарады, тіпті оқиға қызықты болмаса да». Metacritic сайтында фильм 16 шолуға негізделген 100 балдық шкала бойынша 53 балға ие, бұл «аралас немесе орташа пікірлерді» көрсетеді. CinemaScore сауалнамасы бойынша фильмге A+–ден F-ге дейінгі шкала бойынша орташа баға «B+» берілді. Бірнеше жазушы фильмді Гренадаға жасалған американдық шабуылды дәріптейтін «империалистік пропаганда» деп сипаттады, бірақ оны қоршаған тарихты немесе саясатты түсіндірмеді; көрерменге соғыс туралы берілген жалғыз ақпарат – теңізшілер американдық тұтқындарды құтқарып жатыр және жау жағында кубалықтар бар. «Вьетнам бейнелері: Соғыс және бейнелеу» (1989) кітабында Джеймс Аулих пен Джеффри Уолш «Heartbreak Ridge» нақты саяси және экономикалық жағдайларды дегисторизациялайды, империализм немесе отарлаудың көптеген мәселелерін қалдырады және Гренада оқиғаларын американдық ерліктің тікелей жеңісі ретінде көрсетеді» деп жазды.

Марапаттар

Фильм Ленни Нихаус үшін BMI кино музыкасы сыйлығын және Марио Ван Пиблс үшін «Кинодағы ең үздік қосалқы актер» санатындағы «Имидж» сыйлығын жеңіп алды. Сонымен қатар, фильм Лес Фрешольц, Дик Александр, Верн Пур және Билл Нельсон үшін «Оскар» сыйлығының «Ең жақсы дыбыс» номинациясына ие болды.

Кассалық жинақ

АҚШ-та ең кең таралған кезеңінде фильм 1647 кинотеатрда көрсетілді және тұңғыш апта соңында 8 100 840 долларлық табыс әкелді. Сол апта соңында фильм "Жұлдызды жол IV: Үйге саяхат" фильмінен кейін екінші орынға шықты. Екінші аптасында түсім 41%-ға төмендеп, 4 721 454 доллар құрады, ал жалпы әлемдік жиын 121,7 миллион долларға жетті.