Кіріспе

Апостол қасығы – қасықтың сабының ұшында апостол немесе басқа да әулиенің бейнесі бейнеленген түрі (әдетте күмістен жасалған немесе күміспен қапталған, бірақ кейде қалайы сияқты басқа металдардан да жасалған). Әрбір апостол өзінің ерекше белгісін тасыған. Апостол қасықтары Реформацияға дейін ерекше танымал болды. Олар Христианның апостолдарымен бірге өткізген соңғы кешкі ас символы болып табылады. Апостол қасықтары Англияда кеңінен таралған, сонымен қатар Германияда да көптеп кездесетін.

Шығу тегі

Еуропада 15 ғасырдың басында дастарқанда қолданылатын қасықтар ретінде пайда болды (көбінесе он үш қасықтан тұратын жиынтықтар, он үшіншісінде Иса Мәсіх бейнеленген, әдетте «Құтқарушы» немесе «Ұстаз» қасығы деп аталған). Лондондағы Британ мұражайында Англиядан 1536-7 жылдарға жататын жиынтық бар, онда он үшінші қасықта Мария Ананың бейнесі салынған. 16 ғасырда олар крещение алған балаларға сыйлық ретінде танымал болды, бірақ 1660 жылдары бұл әдет азайды. Кейбір аймақтарда бұл дәстүр 20 ғасырдың ортасына дейін сақталды. Олар алғаш рет 1516 жылы Эми Бренттің өсиетінен табылды, ол «Ж'ху және XII Апостолдың XIII күміс қасығын» мұра қалдырды. Бен Джонсон, Томас Миддлтон, Фрэнсис Бомонт және Джон Флетчер сияқты драматургтер олар туралы айтқан. Шекспир «VIII Генрих», 5-ші акт, 3-ші көріністе осы қасықтарды еске алады, онда Кранмер ақшасы жетпегендіктен кішкентай Елизаветаның демеушісі болудан бас тартады. Генрих патша оған: «Кел, кел, мырзам, қасықтарыңды аяма» дейді. Он екі апостолдан тұратын жиынтықтар сирек кездеседі, ал үлкен қасықта Иса бейнесі бар толық он үш қасықтық жиынтықтар одан да сирек. Суретте көрсетілген қасық жиынтықтың бөлігі емес, жеке қасық үлгісіне жатады. Бұл жағдайда апостол қолында кітапқа ұқсайтын нәрсе ұстап тұр. Мұндай үлгілер әдетте электрленген никель күмісінен жасалған және артқы жағында «EPNS» белгісімен таңбаланған.