Кіріспе

Америкалық классикалық филолог (1825–1911) доктор Фрэнсис Эндрю Марч (25 қазан 1825 – 9 қыркүйек 1911) – американдық полимат, ғалым, филолог және лексикограф. Ол ежелгі ағылшын тіліндегі қазіргі салыстырмалы тіл білімінің негізін қалаушы саналады. "Лафайеттің ұлы қариясы" деп те аталатын Марч, АҚШ немесе Еуропада "Ағылшын тілі мен әдебиетінің профессоры" атағын алған алғашқы адам болды. Марч негізінен 56 жыл бойы оқытқан Лафайетт колледжінде "Ағылшын тілі және салыстырмалы филология профессоры" қызметін атқарғаны үшін танымал. Бұл оны орта мектепке дайындады, онда Марч сабақтар мен іс-шараларға епті және белсенді қатысушы болды. Ол жазушы болды, түрлі тақырыптарды оқыды, мектептегі қойылымдарда ойнады, тіпті өзі де пьесалар жазды. Марч АҚШ немесе Еуропада "Ағылшын тілі мен әдебиетінің профессоры" атағын алған алғашқы адам болды. Марч Лафайетт колледжінде маңызды мансапқа ие болды және мектепке адал болды, көбінесе оның жарияланған еңбектері мен оқыту стилі танымал болған сайын ірі университеттердің ұсыныстарын қабылдамады. Марч өзінің даналығы мен көрегендігі арқасында колледжді беделді білім берудің жаңа деңгейіне көтеруге көмектесті. Ол жоғары оқу орындарында ағылшын әдебиетін талдауды арттыруға, сондай-ақ колледждің академиялық деңгейін дамытуға ұмтылды. Ағылшын тілінен басқа, Марч француз, неміс, грек, латын, ботаника, "ой философиясы", саяси экономика, АҚШ Конституциясын сын тұрғысынан қарастыру, мемлекеттік құқық және рим құқығы пәндерін оқытты. Марч ағылшын тілін оқытуға жаңа көзқарас енгізді, тілдік және риторикалық еңбектерді егжей-тегжейлі зерттеуді ұсынды. Латын және грек классикасын зерттеу әдістерін ағылшын әдебиетін зерттеуге қолдану арқылы ол ағылшын тілінің ғылыми тұрғыдан алғашқы зерттеуіне жол ашты. Марч сонымен қатар Шекспирдің пьесаларының бірін өзінің оқу жоспарына енгізген алғашқы адам болды. Генерал Пейтон С. Марч Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ армиясының штаб бастығы болды. Ал, Томас Стоун Марч Гринсбургте (Пенсильвания штаты) мектептердің директоры болды; Алден Марч "Нью-Йорк Таймс" газетінің жексенбілік бөлімінің редакторы болды; Джон Льюис Марч Нью-Йорктің Шенеқтади қаласындағы Юнион колледжінде қазіргі заманғы тілдер профессоры болды.

Өлім

Франсис А. Марш 1911 жылдың 9 қыркүйегінде 85 жасында Лафайетт колледжінің кампусындағы үйінде дүние салды.

Мұра

Марш Лафайет колледжінде елу жылдан астам жұмыс істеді, басқа оқу орындарындағы мүмкіндіктерден бас тартты. Кәсіби жетістіктерінен бөлек, әріптесі Джеймс А. Брайт Марштің Лафайет колледжі қауымдастығына жеке қандай әсер еткені туралы да айтты. Брайт Марштің оқытушылармен байланыс орнатуы мен студенттерге нақылдаушы болып қызмет етуіне жоғары баға берді.

Жетістіктер мен құрметті дәрежелер

Франсис А. Марштың монументалды еңбектері академиялық ортада кеңінен танылды. Марш Америка Құрама Штаттарында да, Еуропада да "Ағылшын тілі мен әдебиеті профессоры" атағын алған тұңғыш адам болды. 1881 жылдың 21 қазанында Марш Америкалық Антикварлық қоғамға сайланды. Қоғам мүшелері өз әріптестері тарапынан академиялық салаға зор үлес қосып, маңызды жаңалықтар ашқандары үшін сайланады.

Өңдеу жұмыстары

Марш христиандық грек және латын жазушыларының Дуглас сериясын редакциялаған, және оған «Латын гимндері» атты еңбегін қосты.